• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Armata morska 102 mm Mark XVI



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Działo uniwersalne - armata okrętowa, która spełnia zadania zarówno artylerii głównej lub średniej okrętu, jak i przeciwlotniczej (artyleria uniwersalna). Działo uniwersalne, dzięki wysokim kątom podniesienia luf i odpowiednim systemom kierowania ogniem, może zwalczać cele nawodne (naziemne) i cele powietrzne. Zależnie od wielkości okrętu, artylerię uniwersalną stanowią działa kalibrów od 57 - 76 mm, przez 100 mm, do 127 - 130 mm (sporadycznie 152 mm). Działa uniwersalne wywodzą się z dział przeciwlotniczych, a o ich odmiennej klasyfikacji decyduje spełniana funkcja; określane są też w uproszczeniu po prostu jako działa przeciwlotnicze.Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.
    Armaty Mk.XVI na niszczycielu HMCS Haida.
    Armaty Mk.XVI na podstawie Mk.XIX (tylna część bocznych ścian półwieży jest zabudowana w nieoryginalny sposób)

    Armata morska 4-calowa (102 mm) Mark XVI (oznaczenie brytyjskie: 4 inch L/45 QF HA Mark XVI, w skrócie Mk. XVI) – brytyjska morska armata uniwersalna kalibru 102 mm z lat 30. XX wieku, występująca przede wszystkim w wersji podwójnie sprzężonej na podstawie Mark XIX. Było to najliczniejsze działo średniego kalibru na okrętach brytyjskich podczas II wojny światowej, używane także na niektórych okrętach sojuszniczych.

    ORP Conrad – polski lekki krążownik otrzymany po stracie ORP Dragon, uprzednio i następnie brytyjski HMS "Danae" typu D.Zamek klinowy – zespół mechanizmów broni palnej (zwykle dział), służący do niezawodnego zamknięcia przewodu lufy na okres strzału oraz odpalenia i wyrzucenia łuski.

    Historia[ | edytuj kod]

    Nową armatę uniwersalną 102 mm Mark XVI opracowano około 1934 i zaczęto wprowadzać do użytku w 1936. Zastąpiła ona starsze działo przeciwlotnicze tego kalibru 4in L/45 QF Mark V, na pojedynczej podstawie. W przeciwieństwie do niego, działo Mark XVI było przewidziane przede wszystkim do użytku jako podwójnie sprzężone. Po pewnym czasie opracowano działo o ulepszonej konstrukcji lufy (lufa samowzmacniana, płaszczowa), oznaczone Mark XVI* (początkowo Mark XVIII). Nowa wersja stała się standardem i wcześniejsze działa Mark XVI doprowadzano do wersji Mark XVI* podczas remontów (na ogół w literaturze obie wersje określa się po prostu jako Mark XVI).

    Krążowniki lekkie typu Arethusa – seria czterech brytyjskich krążowników lekkich z okresu II wojny światowej. Okręty te odznaczyły się zwłaszcza podczas walk na Morzu Śródziemnym. Dwa zostały zatopione podczas wojny, a jeden służył po wojnie w marynarce chińskiej. Nazwę typu Arethusa nosiła także wcześniejsza seria krążowników z okresu I wojny światowej.HMS Unicorn – unikatowy lekki lotniskowiec i okręt warsztatowy dla samolotów budowany dla Royal Navy w początkowym okresie II wojny światowej. Został ukończony w 1943 roku i zapewniał osłonę lotniczą operacji desantowej w Salerno we wrześniu tego roku. Został przeniesiony do brytyjskiej Eastern Fleet na Oceanie Indyjskim pod koniec 1943 roku. Lotniskowiec wspierał operacje lotniskowców do czasu sformowania Brytyjskiej Floty Pacyfiku w listopadzie 1944 roku. Przeszedł do Australii na początku 1945 roku, by wspierać brytyjskie okręty w czasie operacji Iceberg (alianckiej inwazji na Okinawę w maju 1945 roku). By skrócić czas potrzebny na uzupełnianie samolotów na pokładach brytyjskich lotniskowców, okręt bazował na Wyspach Admiralicji i Filipinach do kapitulacji Japonii w sierpniu. „Unicorn” został wycofany ze służby i umieszczony w rezerwie po powrocie do Wielkiej Brytanii w styczniu 1946 roku.

    Oznaczenie brytyjskie: 4-inch L/45 QF HA Mark XVI oznaczało armatę kalibru 4 cale, o długości lufy 45 kalibrów, na amunicję scaloną z łuską metalową (QF – Ouick Firing), przeciwlotniczą (HA – High Angle), model XVI.

    Armata Mk. XVI szczególnie dobrze nadawała się do celów obrony przeciwlotniczej na większych odległościach, jednakże przy zastosowaniu przeciw celom nawodnym za wadę uważano stosunkowo małą masę pocisków, o mniejszej skuteczności, niż stosowanych powszechnie na niszczycielach tego okresu dział 120 mm. Częściowo rekompensowane było to szybkostrzelnością. Ponadto nie miała ona wysokiej celności. Mimo to, uważana jest za jedno z bardziej udanych dział uniwersalnych. Stosowana była na licznych typach okrętów brytyjskich, przy czym liczba ta byłaby jeszcze większa, lecz produkcja dział nie zdołała pokryć wielkiego zapotrzebowania na nie w pierwszej połowie II wojny światowej.

    Slup (slup wojenny; ang. sloop-of-war) – klasa niewielkich okrętów, początkowo żaglowych, później o napędzie śrubowym, obecnie nieistniejąca. W okresie obu wojen światowych slupy stanowiły klasę okrętów eskortowych średniej wielkości. Nazwa tej klasy funkcjonowała głównie w krajach anglosaskich.HMS Warspite – brytyjski pancernik, drugi z pięciu okrętów typu Queen Elizabeth, służący w Royal Navy w okresie I i II wojny światowej. Zwodowany w listopadzie 1913 roku, do linii wszedł w marcu 1915 roku, już podczas trwania I wojny światowej. Zaprojektowany jako szybki, silnie uzbrojony i opancerzony okręt liniowy, stworzył wraz z siostrzanymi jednostkami jednolity związek taktyczny. Wziął udział w największym starciu morskim tej wojny: bitwie jutlandzkiej, odnosząc podczas niej dość poważne uszkodzenia. Był również obecny podczas internowania Hochseeflotte w listopadzie 1918 roku.

    Wyprodukowano do pierwszych lat powojennych ok. 2555 dział Mk. XVI i Mk. XVI* w Wielkiej Brytanii, 504 w Kanadzie i 45 w Australii. Używane były w niektórych marynarkach jeszcze przez kilka dziesięcioleci po wojnie.

    Istniały ponadto dwa pokrewne modele dział: Mk. XVII, o zmniejszonej masie dla krążowników ciężkich typu County (zbudowano 12 dział, przerobionych następnie na Mk. XVI) oraz nowa lżejsza wersja Mk. XXI (z samowzmacnianą lufą monoblokową). Armat Mk. XXI zbudowano 238 sztuk w Wielkiej Brytanii i 135 w Kanadzie, używano ich na części fregat.

    HMS Malaya – pancernik typu Queen Elizabeth – drednotów brytyjskich. Okręt został nazwany od Federacji Stanów Malajskich, której rząd opłacił okręt. Uczestniczył w obu wojnach światowych.Marynarka Wojenna (MW) – jeden z czterech rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, obok Wojsk Lądowych, Sił Powietrznych i Wojsk Specjalnych. Marynarka Wojenna przeznaczona jest do obrony interesów państwa na polskich obszarach morskich, morskiej obrony wybrzeża oraz udziału w lądowej obronie wybrzeża we współdziałaniu z innymi rodzajami sił zbrojnych w ramach strategicznej operacji obronnej. Na podstawie umów międzynarodowych, Marynarka Wojenna zobowiązana jest do utrzymywania zdolności do realizacji zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa zarówno w obszarze Morza Bałtyckiego jak i poza nim. Podstawowym zadaniem Marynarki Wojennej jest obrona i utrzymanie morskich linii komunikacyjnych państwa podczas kryzysu i wojny oraz niedopuszczenie do blokady morskiej kraju. W czasie pokoju Marynarka Wojenna wspiera działania Straży Granicznej w obszarze morskich wód terytorialnych i wyłącznej strefy ekonomicznej. Trzon struktury Marynarki Wojennej tworzą flotylle okrętów, Brygada Lotnictwa Marynarki Wojennej, a także brzegowe jednostki wsparcia i zabezpieczenia działań oraz ośrodki szkolne.
    Działa Mark XVI na polskim niszczycielu eskortowym ORP Krakowiak (typu Hunt II) w akcji
    Działa Mark XVI na australijskim slupie HMAS „Swan


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    HMS Furious – brytyjski lotniskowiec z okresu obu wojen światowych. Zamówiony w czasie I wojny światowej dla Royal Navy jako zmodyfikowany krążownik liniowy typu Courageous, miał zostać wykorzystany do wsparcia desantu na niemieckim wybrzeżu Morza Bałtyckiego, według planu forsowanego przez Pierwszego Lorda Morskiego Admiralicji, admirała Johna Fishera.
    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.
    HMS Hood – brytyjski krążownik liniowy z okresu międzywojennego i II wojny światowej, ostatni i najpotężniejszy okręt tej klasy zbudowany dla Royal Navy. Zaprojektowany jako jedna z czterech jednostek typu Admiral, został znacząco zmodyfikowany na wstępnym etapie budowy, w wyniku doświadczeń wynikających z przebiegu bitwy jutlandzkiej, w której zniszczone zostały trzy brytyjskie krążowniki liniowe wcześniejszej konstrukcji. Zwodowano go 22 sierpnia 1918 roku, nadając imię na cześć admirała Samuela Hooda (1724–1816). Do służby wszedł w 1920 roku, jako jedyny okręt swojego typu, gdyż budowę trzech kolejnych ostatecznie zarzucono.
    Cal (ang. inch) – pozaukładowa jednostka miary długości odpowiadająca początkowo potrojonej długości średniego ziarna jęczmienia. Jedna z tzw. jednostek imperialnych. W USA ta jednostka miary jest podstawową jednostką miary używaną m.in. w budownictwie, medycynie, policji (np. do pomiaru wzrostu człowieka), mechanice i wielu innych dziedzinach.
    Krążowniki lekkie typu Edinburgh – typ brytyjskich okrętów klasy krążowników lekkich, z okresu II wojny światowej, składający się z dwóch okrętów: HMS "Edinburgh" i "Belfast". Określane są także jako trzecia seria typu Town ("miasta"), lecz z uwagi na znaczne różnice w stosunku do dwóch pierwszych serii (typu Southampton), stanowiły w istocie odrębny typ. HMS "Belfast" jest obecnie zachowany jako okręt-muzeum w Londynie.
    Krążowniki ciężkie typu County – typ brytyjskich krążowników ciężkich z okresu II wojny światowej. Okręty budowano w 3 podstawowych wersjach: Kent, London i Norfolk. Łącznie zbudowano 13 okrętów: 11 dla Royal Navy i dwa dla Royal Australian Navy.
    Hr. Ms. Isaac Sweers – holenderski niszczyciel z okresu II wojny światowej, typu Gerard Callenburgh. Ukończony w Wielkiej Brytanii, służył w marynarce holenderskiej od 1941. Został zatopiony 13 listopada 1942 na Morzu Śródziemnym przez okręt podwodny U-431.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.948 sek.