• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Armata

    Przeczytaj także...
    Car puszka (ros. Царь-пушка) – armata, jedna z największych na świecie pod względem kalibru, eksponowana obecnie w moskiewskim Kremlu.Krócica – krótka odprzodowa broń palna z zamkiem skałkowym lub kapiszonowym. W odróżnieniu od pistoletu cała część zamkowa krócicy była w praktyce rodzajem żelaznej skrzynki, zaś kurek (pojedynczy lub podwójny) i panewka z krzesiwem lub kominek z kapiszonem znajdowały się na wierzchu części zamkowej. Krócice były typową bronia przeznaczoną do samoobrony, stąd też nazywane są czasem pistoletami podróżnymi. Produkowane były także w wersjach o dwóch, trzech lub czterech lufach, najczęściej niegwintowanych.
    Hakownica to jeden z najstarszych typów ręcznej broni palnej. Powstała przed rokiem 1400 jako udoskonalenie prymitywnej rusznicy. Często zaliczana jest do najlżejszej kategorii dawnej artylerii.
    Benfold, niszczyciel typu Arleigh Burke, strzela z armaty MK45 kalibru 127 mm
    armaty wymierzone w morze w twierdzy Christiansholm w Kristiansand
    Armata ładowana od przodu
    Armata 105 mm wz. 29 wyprodukowana w Starachowicach w 1938
    XIX-wieczne armaty na zamku w Kwidzynie

    Armata - działo o bliskim płaskiemu torze lotu pocisku, służące do ostrzeliwania celów będących na linii pola widzenia.

    Twierdza, forteca – ufortyfikowane miasto, gród, klasztor. Czasem jest to samodzielna budowla o charakterze obronnym. Twierdze były budowane od starożytności do czasów II wojny światowej, na stałe przebywała w nich załoga. Określenie twierdza stosowane jest także w odniesieniu do więzienia, które znajdowało się na terenie twierdzy.Działo – broń palna kalibru co najmniej 20 mm. Z wyjątkiem polskiego najcięższego karabinu maszynowego typu Nkm wz. 38FK każda broń automatyczna kalibru 20 mm jest nazywana działem.
  • Dawniej:
  • termin na określenie artylerii. Jej dowódca nosił tytuł "starszego nad armatą" broń miotającą pociski za pomocą prochu.

    Wynaleziona przed 1280 rokiem w Chinach w postaci metalowej rury (lufy), wyrzucającej pociski w stronę wroga za pomocą prochu strzelniczego. W Europie znana od 1326 jako bombarda. Pierwszą pewną informacją o wykorzystaniu armat w polu jest wzmianka o ich użyciu przez Anglików 26 sierpnia 1346 r. w Bitwie pod Crécy.

    Armata 105 mm wz. 29 Schneider (105 mm dalekonośna armata polowa wz. 29) – armata francuska powstała w wyniku modernizacji armaty 105 mm wz. 13 Schneider z zakładów Schneider. Używana m.in. przez armie Polski i Finlandii, produkowana także w Polsce.Pancerniki typu Yamato (大和) – seria japońskich okrętów klasy pancerników z okresu II wojny światowej, składająca się z dwóch ukończonych jednostek: „Yamato” i „Musashi”. Były to największe pancerniki, jakie kiedykolwiek powstały i największe okręty II wojny światowej. Trzeci okręt tego typu „Shinano” ukończono ostatecznie jako lotniskowiec.

    Z armat wyodrębniły się:

  • broń ręczna (aktualnie nie zaliczana do armat):
  • karabin – poprzednio: ręczna puszka, hakownica, muszkiet;
  • pistolet – poprzednio: krócica – np. Vis;
  • rewolwer;
  • działa:
  • haubica;
  • współczesne armaty, np. armata wz. 02/26;
  • granatniki np. granatnik wz. 1936;
  • moździerze.
  • Najpotężniejszymi pod względem kalibru działami były: okrętowe (np. japońskie pancerniki „Yamato” i „Musashi” miały działa kalibru 460 mm), kolejowe (np. niemiecka Dora miała kaliber 800 mm) i obrony wybrzeża (były to najczęściej działa kolejowe lub okrętowe zamontowane na wybrzeżu). Historycznie największy kaliber posiada nie działo "Car Puszka" z 1586 r., przechowywane do dziś na Kremlu moskiewskim (890 mm), lecz amerykańskie działo doświadczalne Little David (zwane w niektórych źródłach moździerzem) o kalibrze 914 mm.

    Granatnik 46 mm wz. 30 (Granatnik 46 mm wz. 36)– polski granatnik z okresu międzywojennego. Opracowana na początku lat trzydziestych, przez polskich inżynierów, nowoczesna broń wsparcia dla małych pododdziałów piechoty (pluton, kompania).Nadarmata - używane w czasie pierwszej wojny światowej działa o bardzo dużej donośności (ponad 120 km), przeznaczone do ostrzeliwania strategicznie ważnych celów wojskowych. Znane również jako działa ponaddalekonośne. Ze względu na małą celność, długi czas przeładowania i wysoką awaryjność nadarmaty wykazywały bardzo małą przydatność bojową. Nie będąc w stanie zadać poważnych szkód (niskie prawdopodobieństwo trafienia idealnie w ważny dla nieprzyjaciela cel), posiadały w efekcie przede wszystkim znaczenie propagandowe. Nadarmaty nie zostały zastosowane w drugiej wojnie światowej. Używano wprawdzie armat o kalibrze większym niż nadarmaty, posiadających jednak mniejszą donośność (np. niemiecka 80 cm K (E) Dora).

    Obecnie działa kalibru ponad 240 mm są wielką rzadkością. W praktyce najczęściej stosuje się działa o kalibrze do 155 mm (na lądzie) oraz do 130 mm (na okrętach).

    Typowa armata współczesna składa się z następujących elementów:

  • lufy,
  • hamulca wylotowego,
  • łoża (łoże górne i łoże dolne),
  • mechanizmu podniesieniowego i kierunkowego,
  • kołyski,
  • zamka,
  • tylca (tylko w małokalibrowych armatach automatycznych),
  • oporopowrotnika.
  • Niektóre armaty posiadają również przedmuchiwacz lufy (najczęściej eżektorowy, rzadziej na sprężone powietrze).

    Okręt – zwykle uzbrojona jednostka pływająca w służbie państwa, tj. jego sił zbrojnych – marynarki wojennej pod banderą wojenną, przeznaczona do wykonywania zadań bojowych. Także potocznie: duży statek.Tor ruchu (trajektoria) – w kinematyce krzywa zakreślana w przestrzeni przez poruszające się ciało. Jeżeli wypadkowa siła działająca na ciało wynosi 0, wówczas z I zasady dynamiki Newtona wynika, że ciało porusza się po torze prostoliniowym. Jeżeli na poruszające się ciało działa niezrównoważona siła, której kierunek nie jest styczny do toru ruchu, wówczas tor ruchu jest krzywoliniowy.

    Zobacz też[]

  • Nadarmata
  • Przypisy

    Bibliografia[]

  • Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: Wydawnictwo naukowe PWN, 1994. ISBN 83-01-12390-7.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kreml moskiewski (ros. Московский Кремль) − gród warowny na wzgórzu, na lewym brzegu rzeki Moskwy. Jego ogólna powierzchnia wynosi 28 hektarów. Jest to warownia z zabudowaniami książęcymi, cerkwiami i budynkami administracyjnymi.
    Pistolet (fr.) - krótka, ręczna broń palna do walki (zarówno ataku jak i obrony) na niewielką odległość (do 50 m), a także do wymuszania posłuszeństwa na polu walki. Charakteryzuje się krótką lufą, małymi gabarytami i chwytem (rękojeścią) przystosowanym do strzelania z jednej ręki.
    Kristiansand – ósme pod względem wielkości miasto oraz drugi co do wielkości port Norwegii; siedziba gminy Kristiansand. Zespół miejski Kristiansand jest piątym co do wielkości w Norwegii.
    80 cm K (E) "Schwerer Gustav" (Ciężki Gustaw; przez żołnierzy nazwane "Dora") – niemieckie działo kolejowe kalibru 802 mm.
    Kołyska - część łoża działa lub wielkokalibrowego karabinu maszynowego, na której spoczywa lufa (lub kilka luf). Wykonuje ruch wahadłowy razem z lufą w płaszczyźnie pionowej oraz umożliwia przemieszczanie się jej w czasie odrzutu i powrotu. Kołyska wchodzi w skład mechanizmu podniesieniowego i może mieć kształt korytkowy lub cylindra. Zamocowana jest w łożu górnym za pomocą czopów.
    Rewolwer – wielostrzałowa broń powtarzalna (nieautomatyczna, krótka, bardzo rzadkie są konstrukcje rewolwerów samopowtarzalnych), w której funkcję magazynka niewymiennego (magazynu) spełnia obrotowy bęben z kilkoma komorami nabojowymi (zwykle sześcioma).
    Starachowice (w latach 1939-1949 Starachowice-Wierzbnik) – miasto w województwie świętokrzyskim, w powiecie starachowickim. Położone na pograniczu Gór Świętokrzyskich i Przedgórza Iłżeckiego. Leży w dolinie rzeki Kamiennej i jest otoczone rozległymi lasami – pozostałością Puszczy Świętokrzyskiej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.018 sek.