• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Arcybiskupstwo Moguncji

    Przeczytaj także...
    Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.Turyngia, Wolny Kraj Turyngia (niem. Freistaat Thüringen) – kraj związkowy w Niemczech. Stolicą kraju związkowego jest miasto Erfurt.
    Hesja-Kassel (niem. Landgrafschaft Hessen-Kassel) było państwem wchodzącym w skład Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Państwo to powstało w 1567 roku w następstwie śmierci ostatniego landgrafa Hesji Filipa Wielkodusznego, który rządzone przez siebie terytoria podzielił między swoich czterech synów. Najstarszy syn Wilhelm IV Mądry odziedziczył północną część ze stolicą w Kassel. Pozostali synowie otrzymali Hesję-Marburg, Hesję-Rheinfels i Hesję-Darmstadt. Na dwa lata przed wcieleniem do Prus, w 1864 roku, w Hesji-Kassel na powierzchni 9581 km żyło 745 063 mieszkańców.

    Arcybiskupstwo Moguncji (niem. Erzbistum Mainz, nie mylić z dawną archidiecezją moguncką), również Elektorat Moguncji (niem. Kurfürstentum Mainz, lub Kurmainz) – było kościelnym księstwem wchodzącym w skład Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Od 1354 elektorat Rzeszy. Arcybiskup Moguncji tradycyjnie należał do grona elektorów Cesarstwa, był także arcykanclerzem Niemiec (czy też: arcykanclerzem i głową kancelarii Rzeszy niem. Erzkanzler und Kopf der Reichskanzlei).

    Hesja-Darmstadt (niem. Landgrafschaft Hessen-Darmstadt) – państwo, które wchodziło w skład Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Powstało w 1567 roku w następstwie śmierci ostatniego Landgrafa Hesji Filipa Wielkodusznego, który rządzone przez siebie terytoria podzielił między swoich czterech synów. Nazwa państwa wynikała stąd, że jego stolicą zostało miasto Darmstadt. Podczas wojen napoleońskich doszło w 1806 roku do likwidacji Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego, a jednym ze skutków tej decyzji było podniesienie Hesji-Darmstadt do rangi Wielkiego Księstwa.Święte Cesarstwo Rzymskie (łac. Sacrum Romanum Imperium lub Sacrum Imperium Romanum (S.I.R.) od 1254, niem. Heiliges Römisches Reich, potocznie (od 1441) łac. Sacrum Romanum Imperium Nationis Germanicae, niem. Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation) – nazwa państwa stanowiącego kontynuację cesarstwa zachodniorzymskiego, odwołująca się zarówno do idei jak i kształtu politycznego średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europy. Składało się formalnie z rdzenia którym było Królestwo Niemieckie oraz z równoprawnych mu formalnie Królestwa Włoch (de facto do 1648) i Królestwa Burgundii (od 1032, de facto do 1378).

    Historia[ | edytuj kod]

    Diecezja moguncka założona została jeszcze w czasach panowania Cesarstwa rzymskiego. Stolicą diecezji została Moguncja, która była wówczas stolicą prowincji zwanej Moguntiacum. Począwszy od Crescensa, który od roku 80 miał być pierwszym biskupem mogunckim, wszyscy biskupi przed IV wiekiem są postaciami na wpół legendarnymi. Pierwszym pewnym biskupem Moguncji był rządzący tą diecezją w 343 roku Marcin lub Maryn. Przełomową datą był rok 745, kiedy w Moguncji objął rządy pierwszy w historii arcybiskup Moguncji Święty Bonifacy, zwany również apostołem Niemców.

    Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.Wielkie Księstwo Frankfurtu – istniejące w latach 1810-1813 państwo satelickie Francji, powstałe z połączenia terytoriów arcybiskupstwa Moguncji i wolnego miasta Frankfurtu. Państwo zostało zlikwidowane w następstwie bitwy pod Lipskiem.

    Arcybiskupstwo Moguncji było bogatym materialnie, a przez to bardzo wpływowym księstwem kościelnym w Cesarstwie Niemieckim. W skład tego państwa wchodziły ziemie leżące wokół Moguncji na obu brzegach Renu, obszar wzdłuż Menu powyżej Frankfurtu nad Menem (włączając w to okręg Aschaffenburg), region Eichsfeld znajdujący się głównie w Dolnej Saksonii i częściowo też w Turyngii, a ponadto terytoria leżące w Turyngii w okolicach Erfurtu. Arcybiskup Moguncji okresowo od roku 1251, a ciągle od 1263 roku do 1803 roku, był cesarskim księciem-elektorem, a ponadto arcykanclerzem Niemiec oraz przewodniczącym zgromadzenia elektorów Rzeszy.

    Elektorzy Rzeszy, Książęta Elektorzy Świętego Cesarstwa Rzymskiego (łac. electores - wyborcy; niem. Kurfürsten - od staroniemieckiego słowa kuri - wybór) – książęta Rzeszy uprawnieni do udziału w elekcji cesarskiej, podczas której wybierano Świętego Cesarza Rzymskiego. Każdy elektor stał na czele feudalnego państwa - Elektoratu.Kardynał (łac. cardinalis – główny, zasadniczy, mocno z czymś związany), formalnie - Kardynał Świętego Kościoła Rzymskiego (łac. Cardinalis Sanctae Romanae Ecclesiae ), potocznie nazywany purpuratem z racji koloru noszonego mucetu – najwyższa po papieżu godność kościelna w Kościele katolickim. Wszyscy kardynałowie razem tworzą Kolegium Kardynałów.

    W 1802 roku Moguncja utraciła rangę arcybiskupstwa. W wyniku sekularyzacji przeprowadzonej w 1803 roku podczas reorganizacji ziem niemieckich (tzw. Reichsdeputationshauptschluss) ostatni elektor moguncki Karol Teodor von Dalberg został przeniesiony na stanowisko arcybiskupa Ratyzbony, natomiast ziemie mogunckie leżące na zachodnim brzegu Renu wcielono do Francji. Ziemie na wschodnim brzegu Renu ciągnące się wzdłuż Menu poniżej Frankfurtu nad Menem włączono do Hesji-Darmstadt i Nassau, natomiast Eichsfeld i Erfurt stały się częścią Prus. Jednak okręg Aschaffenburg pozostał w rękach Karola Teodora von Dalberga i gdy Święte Cesarstwo Rzymskie przestało istnieć w 1806 roku, obszar ten stał się rdzeniem utworzonego w 1810 roku przez von Dalberga Wielkiego Księstwa Frankfurtu. Dalberg w 1813 roku abdykował, a kongres wiedeński w 1815 roku podzielił Wielkie Księstwo Frankfurtu pomiędzy Bawarię, Hesję-Kassel, Wielkie Księstwo Hesji i wolne miasto Frankfurt nad Menem.

    Księstwem państwo, którego panujący monarcha nosi tytuł księcia lub księżnej królewskiej krwi (łac. Princeps). Księstwem jest też feudalna, lub terytorialna część większej monarchii. Określenie pojawiło się w średniowieczu, gdyż wtedy ta forma monarchii była powszechna.Bonifacy Winfrid, Święty Bonifacy, właśc. Wynfryd, cs. Swiaszczennomuczenik Wonifatij, archijepiskop Kreditonskij (ur. między 672 a 675 w Crediton lub Devon, w Wessex, zm. 5 czerwca 754 w Dokkum) – biskup obrządku łacińskiego, benedyktyn, misjonarz, męczennik i święty Kościoła katolickiego.

    W roku 1802 wewnątrz terytorium Francji utworzono nowe biskupstwo Moguncji, którego jurysdykcja w 1814 roku rozszerzona została na ziemie Wielkiego Księstwa Hesji. Od tego czasu diecezja moguncka miała dwóch kardynałów, a ponadto zachowała średniowieczną tradycję wyboru nowego biskupa przez kapitułę katedralną.

    Wielkie Księstwo Hesji (niem. Großherzogtum Hessen) – państwo niemieckie powstałe w 1806 roku po likwidacji Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Ludwik I był landgrafem Hesji-Darmstadt w latach 1790-1806 (jako Ludwik X), a następnie wielkim księciem Hesji-Darmstadt od 1806 do swej śmierci w 1830 roku.Królestwo Niemieckie (łac. Regnum Teutonicum, niem. Königreich Deutschland) − średniowieczne i nowożytne państwo na terenie dzisiejszych Niemiec, Austrii, Holandii, Belgii, Luksemburga, Słowenii oraz częściowo Szwajcarii i Francji. Instytucjonalnie tożsame z Królestwem Wschodniofrankijskim – nazwę Królestwo Niemieckie stosuje się dla epoki po wymarciu dynastii Karolingów. Od 962 roku część składowa i rdzeń terytorialny Świętego Cesarstwa Rzymskiego.

    Elektorzy Moguncji[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Biskupi i arcybiskupi Moguncji.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Tomasz Paluszyński: Historia Niemiec i państw niemieckich. Zarys dziejów politycznych wyd. II, Oficyna Wydawnicza Wyższej Szkoły Języków Obcych, Poznań 2006
  • Stefan Weinfurter: Niemcy w średniowieczu 500-1500, Wydawnictwo Naukowe PWN, 2013
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Oficjalna strona współczesnej diecezji mogunckiej
  • Mapa arcybiskupstwa Moguncji z 1789 roku
  • Sekularyzacja (inaczej: zeświecczenie) – zmniejszenie roli religii dla społeczeństwa. Termin pochodzi od łacińskiego saecularis (świecki); do języka polskiego przeszedł z francuskiego sécularisation. Termin ten ma także znaczenie historyczne, oznaczające przejęcie majątku, urzędów lub innych sfer życia publicznego spod władzy lub kontroli kościelnej na rzecz władz świeckich. Używa się także terminu kasata, np. klasztorów.Diecezja Moguncji (łac. Dioecesis Moguntina) – katolicka diecezja niemiecka położona w środkowej części kraju, obejmująca swoim zasięgiem centralną część Hesji. Siedziba biskupa znajduje się w katedrze świętych Marcina i Szczepana w Moguncji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dolna Saksonia (niem. Niedersachsen, dolnosaks. Neddersassen, saterl. Läichsaksen) – drugi co do wielkości kraj związkowy w Republice Federalnej Niemiec przy granicy z Holandią. Siedziba administracyjna kraju związkowego znajduje się w mieście Hanower.
    Powiat Aschaffenburg (niem. Landkreis Aschaffenburg) – powiat w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w rejencji Dolna Frankonia, w regionie Bayerischer Untermain.
    Kongres wiedeński (niem. Wiener Kongress) – konferencja międzynarodowa przedstawicieli szesnastu państw europejskich, trwająca od września 1814 do 9 czerwca 1815 roku w Wiedniu, zwołana w celu rewizji zmian terytorialnych i ustrojowych spowodowanych wybuchem rewolucji francuskiej i wojnami napoleońskimi oraz wypracowania nowych zasad ładu kontynentalnego.
    Średniowiecze – epoka w historii europejskiej, obejmująca okres między starożytnością a renesansem. Granice czasowe średniowiecza nie są ściśle ustalone. Za początek epoki przyjmuje się okres, w którym cesarstwo zachodniorzymskie chyliło się ku upadkowi. Zwolennicy ścisłej datacji – w zależności od szkoły – za dokładne daty początku średniowiecza podają lata 378, 395 bądź 476. Za koniec epoki uważa się upowszechnienie idei humanistycznych i rozpoczęcie epoki renesansu. Najczęściej w tym przypadku wymieniane są daty ok. 1450 roku oraz lata 1453, 1492, a nawet 1517.
    Ren (fr. Rhin, niem. Rhein, nid. Rijn, ret. Rein) – jedna z najdłuższych rzek w Europie, licząca 1233 km, w tym 865 km w Niemczech Ren wypływa z Alp Szwajcarskich (gdzie ma swoje źródło), przez Jezioro Bodeńskie, dalej na północ tworząc granicę między Francją a Niemcami. Ren uchodzi poprzez Deltę Renu i Mozy do Morza Północnego na zachód od Rotterdamu w Holandii.
    Chronologiczna lista biskupów i arcybiskupów Moguncji. Od X wieku, do 1803 książęta Świętego Cesarstwa Rzymskiego, a od 1356 elektorzy Rzeszy (Elektor Moguncji) jako arcykanclerze Niemiec (lub Rzeszy).
    Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.