• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Archidiecezja poznańska



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Bazylika kolegiacka Matki Boskiej Nieustającej Pomocy i św. Marii Magdaleny w Poznaniu (także pod nazwą: Fara Poznańska) – barokowy kościół farny i zarazem kolegiacki pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa Męczennika w Poznaniu, należący do parafii MB Nieustającej Pomocy i św. Marii Magdaleny, znajdujący się przy ul. Gołębiej, w jej południowej pierzei, u wylotu ul. Świętosławskiej.Maria Karłowska (ur. 4 września 1865 r. w majątku Słupówka, obecnie Karłowo w powiecie nakielskim, zm. 24 marca 1935 w Pniewitem) – błogosławiona Kościoła katolickiego, polska siostra zakonna, założycielka Zgromadzenia Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej.

    Archidiecezja poznańska – jedna z czternastu archidiecezji Kościoła katolickiego w Polsce obrządku łacińskiego.

    Spis treści

  • 1 Historia
  • 2 Biskupi
  • 3 Instytucje archidiecezjalne
  • 4 Główne świątynie
  • 5 Kapituły
  • 6 Patroni
  • 7 Zgromadzenia zakonne
  • 8 Zobacz też
  • 9 Linki zewnętrzne
  • Historia[]

    Ozdobna mapa z 1718 roku (do powiększenia) zawierająca m.in. mapę archidiecezji, widoczna jest m.in. poznańska (ze zbiorów Archiwum Państwowego w Poznaniu)

    Diecezja poznańska jest historycznie pierwszą diecezją na ziemiach polskich, ustanowioną w 968 roku (dwa lata po chrzcie Mieszka I) jako biskupstwo misyjne podległe bezpośrednio jurysdykcji Stolicy Apostolskiej. Wraz z założeniem stolicy biskupiej rozpoczęła się budowa kościoła katedralnego na terenie podgrodzia poznańskiego grodu (obecnie Ostrów Tumski w Poznaniu). Pierwszym biskupem został Jordan, mianowany przez papieża Jana XIII, który zapoczątkował historię polskiej hierarchii kościelnej. Diecezja początkowo nie została włączona do metropolii gnieźnieńskiej utworzonej w 1000, a dopiero po jej przywróceniu w 1076 za panowania Bolesława Śmiałego (według innych źródeł diecezję przyłączono w I poł. XII wieku). Z chwilą podziału terytorium Polski na biskupstwa diecezja poznańska obejmowała większość Wielkopolski, a także część Mazowsza, gdzie utworzono przed 1252 archidiakonat czerski z kolegiatą w Czersku, od 1406 warszawski (kolegiata przeniesiona w 1399). Możliwe, że archidiakonat mazowiecki powołano już w 1076 i miał początkowo kolegiatę w Grójcu. Na skutek rozbiorów Polski zmieniły się granice biskupstwa poznańskiego (mazowiecką część wraz z Warszawą odłączono od Poznania i w 1798 otrzymała własne biskupstwo). W roku 1821 podniesiono dotychczasowe biskupstwo do rangi archidiecezji i metropolii oraz połączono unią personalną aeque principaliter z metropolią gnieźnieńską do 1946. W latach 1946 - 1991 nie przynależała do żadnej metropolii. Na skutek reformy administracyjnej Kościoła katolickiego w Polsce w 1991 roku archidiecezja poznańska utraciła kilkadziesiąt parafii z terenu południowej Wielkopolski na rzecz nowo utworzonej diecezji kaliskiej. Równocześnie utworzono metropolię poznańską w skład której wchodzi również diecezja kaliska. Ostatnia zmiana granic nastąpiła w 2004 roku, w ramach której oddano część północno-wschodniego (m.in. Ujście, Chodzież, Rogoźno, Skoki) i wschodniego (m.in. Murowana Goślina, Nekla) obszaru na rzecz archidiecezji gnieźnieńskiej.

    Urszula Ledóchowska, właśc. Julia Maria hr. Halka-Ledóchowska (ur. 17 kwietnia 1865 w Loosdorfie w Austrii, zm. 29 maja 1939 w Rzymie) – święta katolicka, założycielka Urszulanek Serca Jezusa Konającego.Kolegiata NMP Wniebowziętej w Środzie Wielkopolskiej – kościół gotycki z początku XV wieku. Rozbudowany na przełomie XV/XVI wieku przez dobudowanie naw bocznych i podwyższenie wieży. W połowie XVI wieku zwieńczenie wieży attyką renesansową. 1598-1602 dobudowano od południa renesansową kaplicę grobową Gostomskich. W nawach sklepienia gwiaździste, w prezbiterium krzyżowo-żebrowe.

    W ciągu ponad tysiąca lat istnienia biskupstwa posługiwało nim wielu wybitnych duchownych, jak biskupi Unger i Jan Lubrański, arcybiskupi Leon Michał Przyłuski, Walenty Dymek, Antoni Baraniak i Jerzy Stroba oraz kardynałowie hr. Mieczysław Ledóchowski – Halka, Edmund Dalbor i August Hlond.

    Wśród świętych i błogosławionych pochodzących lub żyjących na terenie archidiecezji są:

    Archidiecezja warszawska – jedna z 14 archidiecezji obrządku łacińskiego w polskim Kościele katolickim ustanowiona diecezją wyłączoną z metropolii poznańskiej w 1797 (erygowana 19 października 1798 przez papieża Piusa VI bullą Ad universam agri Dominici curam), ustanowiona archidiecezją 12 marca 1818 przez papieża Piusa VII bullą Militantis Ecclesiae regimini, związana unią personalną in persona episcopi z archidiecezją gnieźnieńską (1946-1992). 25 marca 1992 r., bullą Totus Tuus Poloniae Populus, papież Jan Paweł II dokonał reorganizacji struktur administracyjnych Kościoła katolickiego w Polsce. Obszar kraju został podzielony na 39 archidiecezji i diecezji. Dotychczasowa archidiecezja warszawska została podzielona na 3 diecezje: archidiecezję warszawską, diecezję warszawsko-praską i diecezję łowicką, które wraz z diecezją płocką utworzyły metropolię warszawską. W 2004 diecezja łowicka została przyłączona do metropolii łódzkiej.Mieczysław Ledóchowski herbu Szaława, właśc. hrabia Mieczysław Jan Halka-Ledóchowski (ur. 29 października 1822 w Górkach, zm. 22 lipca 1902 w Rzymie) – polski biskup rzymskokatolicki, arcybiskup metropolita poznański i gnieźnieński oraz prymas Polski w latach 1866–1886, prefekt Kongregacji Rozkrzewiania Wiary w latach 1892–1902, kardynał prezbiter od 1875.
  • bł. Bogumił z Dobrowa, biskup poznański, później pustelnik
  • bł. Edmund Bojanowski, ur. w Grabonogu koło Gostynia, działacz społeczny, pedagog, założyciel Zgromadzenia Sióstr Służebniczek
  • św. Urszula Ledóchowska, pedagog i wychowawczyni dzieci i młodzieży, założycielka Zgromadzenia Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego,
  • bł. Maria Karłowska, założycielka Zgromadzenia Sióstr Pasterek od Opatrzności Bożej
  • bł. Sancja Szymkowiak, siostra zakonna, posługująca ubogim i jeńcom w czasie II wojny światowej, zmarła w Poznaniu.
  • bł. Natalia Tułasiewicz, nauczycielka w Poznaniu, męczenniczka II wojny światowej
  • bł. Józef Kut, ksiądz diecezjalny, proboszcz parafii w Gościeszynie, męczennik II wojny światowej
  • bł. Marian Konopiński, ksiądz diecezjalny, wikariusz parafii św. Michała Archanioła w Poznaniu, kapelan w Wojsku Polskim, męczennik II wojny światowej
  • bł. Włodzimierz Laskowski, ksiądz diecezjalny, proboszcz i dziekan w Lwówku, męczennik II wojny światowej
  • bł. Narcyz Putz, ksiądz diecezjalny, społecznik, proboszcz parafii św. Wojciecha w Poznaniu, radny Rady Miasta Poznania, męczennik II wojny światowej
  • błogosławieni oratorianie salezjańscy z Poznania, pięciu wychowanków salezjańskich, aresztowanych przez gestapo, zamordowanych w Dreźnie, męczennicy II wojny światowej
  • bł. Józef Zapłata, zakonnik ze Zgromadzenia Braci Serca Jezusowego, męczennik II wojny światowej
  • bł. Michał Kozal, absolwent Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu, biskup pomocniczy włocławski, męczennik II wojny światowej
  • a także św. Faustyna Kowalska, św. Jan z Dukli, bł. Rafał Chyliński

    Towarzystwo Salezjańskie (Towarzystwo św. Franciszka Salezego) zostało założone w 1859 przez ks. Jana Bosko (1815-1888) w celu kontynuowania jego pracy z młodzieżą i dziećmi.Włodzimierz Laskowski (ur. 30 stycznia 1886 w Rogoźnie, zm. 8 sierpnia 1940 w Mauthausen-Gusen) – polski duchowny katolicki, błogosławiony Kościoła katolickiego.

    Archidiecezję dwukrotnie (1983,1997) jako papież odwiedził św. Jan Paweł II.

    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Bazylika kolegiacka Matki Boskiej Nieustającej Pomocy i św. Marii Magdaleny w Poznaniu (także pod nazwą: Fara Poznańska) – barokowy kościół farny i zarazem kolegiacki pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa Męczennika w Poznaniu, należący do parafii MB Nieustającej Pomocy i św. Marii Magdaleny, znajdujący się przy ul. Gołębiej, w jej południowej pierzei, u wylotu ul. Świętosławskiej.
    Narcyz Putz (ur. 1877 w Sierakowie, zm. 1942 w Dachau) – polski duchowny katolicki, błogosławiony Kościoła rzymskokatolickiego, administrator i proboszcz parafii Najświętszego Serca Jezusa w Bydgoszczy (1920-1925), proboszcz parafii pw. św. Wojciecha w Poznaniu (1925-1939), działacz społeczny i polityczny.
    Leon Michał Przyłuski (ur. 5 października 1789 w Strzeszynku, zm. 12 marca 1865 w Poznaniu) – polski biskup rzymskokatolicki, arcybiskup metropolita poznański i gnieźnieński oraz prymas Polski w latach 1845–1865.
    Archiwum Państwowe w Poznaniu – pierwsze archiwum w Poznaniu powstało w 1869 r. (Staatsarchiv Posen) jako placówka pruskiej sieci archiwów prowincjonalnych. Gromadziło księgi sądów grodzkich i ziemskich z okresu staropolskiego, akta i dokumenty ze skasowanych klasztorów oraz akta po zlikwidowanych urzędach pruskich.
    Zdzisław Fortuniak (ur. 21 lutego 1939 w Wieszczyczynie) – polski biskup rzymskokatolicki, doktor teologii, biskup pomocniczy poznański od 1982.
    Biskupi poznańscy – biskupi misyjni, biskupi diecezjalni i biskupi pomocniczy diecezji, a od 1821 archidiecezji poznańskiej.
    Arcybiskupie Seminarium Duchowne w Poznaniu – katolickie wyższe seminarium duchowne archidiecezji poznańskiej przygotowujące mężczyzn do przyjęcia święceń diakonatu i prezbiteratu. Klerycy są studentami kierunku teologii o specjalności kapłańskiej Wydziału Teologicznego Uniwersytetu im. A. Mickiewicza. Jurysdykcję kanoniczną nad Seminarium sprawuje arcybiskup poznański.

    Reklama