• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Angkor



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Siĕm Réab (khm. ក្រុងសៀមរាប, IPA siəm riəp; taj. เสียมราฐ) – miasto w północno-zachodniej Kambodży, na Równinie Kambodżańskiej, nad rzeką Siĕm Réab, ośrodek administracyjny prowincji Siĕm Réab.Angkor Wat – największa, najważniejsza i najbardziej znana świątynia w kompleksie Angkor, położonym w prowincji Siem Reap w Kambodży.
    Zasięg imperium khmerskiego

    Angkor – współczesna nazwa stosowana do państwa Khmerów istniejącego w okresie od 802 do 1432 roku, nazywanego również Imperium Angkoru lub Imperium Khmerskim. Nazwa Angkor pochodzi od sanskryckiego słowa nagara – miasto (nagara>nokor>angkor).

    Nazwą tą określa się również zabytkowy kompleks miejski pozostały po dawnej stolicy Imperium Khmerskiego. We współczesnym języku khmerskim angkor oznacza "stolicę" albo "święte miasto" .

    Jaszowarman lub Jaśowarman – król Kambodży w czasach Imperium Khmerskiego. Panował w latach 889-900. Zaliczony do największych krolów Khmerów. W czasie jego panowania została zbudowana Jaszodharapura, nowa stolica. Był władca surowym i wymagającym ślepego posłuszeństwa. Poszerzył granice, pod koniec jego panowania Imperium Khmerów graniczyło na wschodzie i północy z Chinami i Czampą, na zachodzie i północy sięgało wybrzeży Półwyspu Malajskiego od strony Oceanu Indyjskiego.Surjawarman II – władca Imperium Khmerskiego od 1113 do 1145-1150 i budowniczy świątyni Angkor Wat poświęconej hinduskiemu bogu Wisznu a w którym złożono jego szczątki po śmierci. Monumentalne osiągnięcia za czasów jego panowania w architekturze, licznych wojskowych kampaniach i przywracaniu silnego rządu, zaliczyły Surjawarmana II do jednego z największych królów imperium. Nawiązał również po ponad 300-letniej przerwie stosunki dyplomatyczne z Chinami.

    Imperium Khmerskie uważane jest za kontynuację Funanu (I wiek p.n.e.VI wiek n.e.) i późniejszego królestwa Czenli (VIIVIII wiek), wcześniejszych państw istniejących na terenie Indochin w rejonie dolnego biegu Mekongu, i jest oficjalnie uznawane za państwo, z którego ukonstytuowało się dzisiejsze Królestwo Kambodży.

    Tonle Sap – jezioro w Kambodży, w zachodniej części Niziny Kambodżańskiej; największe na Półwyspie Indochińskim. Bardzo zmienne pod względem stanu wody w zależności od pory roku; powierzchnia waha się od ok. 2,5 tys. w porze suchej do ok. 15 tys. km² w porze deszczowej. Głębokość wynosi od 0,2 m do 14 m. Jezioro jest połączone przez rzekę Tonle Sap z Mekongiem. Znajdują się na nim pływające wsie rybackie i liczne osiedla na palach.Henri Mouhot (ur. 15 maja 1826 - zm. 10 listopada 1861) - francuski przyrodnik i podróżnik z połowy XIX w. W 1861, w jednej ze swoich podróży dotarł do Angkoru. Jego dzienniki, a zwłaszcza rysunki, przedstawiające pozostałości po imperium khmerskim wywołały sensację, w wyniku której okrzyknięto go odkrywcą zaginionego miasta. Mouhot sądził, że znalezione przez niego budowle są znacznie starsze i nie mają nic wspólnego z żyjącymi tam Khmerami, których uważał za barbarzyńców. Jego relacja stała się przyczyną gorączki poszukiwań, a sam Mouhot jest przez wielu uważany za narzędzie francuskiej ekspansji kolonialnej.

    Kompleks zabytków Angkor tworzy duża liczba kamiennych budowli (miasta, zespoły świątynne, współczesny park archeologiczny) oraz tereny leśne i zbiorniki wodne, obejmujące obszar ponad 400 km², położony na północ od jeziora Tonle Sap, kilka kilometrów od Siem Reap w Kambodży.

    Kompleks Angkor wpisany jest na listę światowego dziedzictwa kultury UNESCO i jest uważany za największe miasto na świecie w okresie sprzed rewolucji przemysłowej. Szacuje się, że zamieszkiwało go około miliona mieszkańców.

    Indrawarman I – król Kambodży. Panował w latach 877-889. Przejął tron po swoim kuzynie Dżajawarmanie II. Starał się rozszerzać zasięg swojego imperium drogą pokojową. Za jego panowania rozpoczęto rozbudowę infrastruktury imperium, rozwinął się handel i rolnictwo.Budda; skr. बुद्ध buddha – przebudzony, oświecony; chiń. fo (佛), fotuo (佛陀); kor. bul, pult’a; jap. butsu (仏), hotoke (仏), budda (仏陀); wiet. phật, phật-đà, Bột đà; tyb. sangdzie (སངས་རྒྱས།, Wylie: sangs.rgyas).

    Historia[ | edytuj kod]

    Okres angkorski w historii Kambodży zaczyna się na przełomie VIII i IX w. n.e. od wyzwolenia kraju spod panowania najeźdźców z Jawy. W drugiej połowie VIII w. wschodnie Indochiny zostały najechane przez Jawajczyków, Czenla – położone w dolnym biegu Mekongu państwo Khmerów – zostało podporządkowane władzy jawajskiej dynastii Sailendra.

    UNESCO (ang. United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization;pol. Organizacja Narodów Zjednoczonych do Spraw Oświaty, Nauki i Kultury; łac. unesco – łączę się w jedno) – organizacja wyspecjalizowana ONZ, której podstawowym celem jest wspieranie współpracy międzynarodowej w dziedzinie kultury, sztuki i nauki, a także wzbudzanie szacunku dla praw człowieka, bez względu na kolor skóry, status społeczny i religię.Dżajawarman VII – król Kambodży z dynastii angkorskiej panujący w latach 1181-1218, ostatni z tzw. "królów-budowniczych". Za jego panowania kraj dokonał największej ekspansji terytorialnej. W skład Kambodży, poza terenami Khmerów, weszła cała Czampa, ziemie dzisiejszego Laosu i Tajlandii, część Półwyspu Malajskiego, aż po przesmyk Kra oraz Birma.

    Według inskrypcji Sdok Kak Thom z 1053 r. wyzwoliciel – Dżajawarman II – przybył z miejsca określonego nazwą Javâ (według współczesnych historyków nie musi to być wyspa Jawa), wyparł okupantów i w 802 r. na górze Mahendra (obecnie Phnom Kulen) ogłosił się cakravarti – "król wszechwładny", a więc niezależny od dotychczasowych zwierzchników z Jawy. Przeprowadzona przy tym ceremonia religijna ustanawiała jednocześnie kult devarāja – "boga-króla". Dżajawarman II znany jest z tego, że kilkakrotnie przenosił swoją stolicę. Ostatecznie została nią Hariharalaya (obecnie Roluos) leżąca 13 km na wschód od Siem Reap.

    Udajaditjawarman II – król Kambodży, panował w latach 1049-1065. Był następcą Surjawarmana I, choć nie był jego synem. Tron odziedziczył dzięki pokrewieństwu z małżonką Jaszowarmana I. Zbudował świątynię Baphuon poświęconą Śiwie, w której jednak znalazły się płaskorzeźby przedstawiające Buddę. Za jego rządów przebudowano i pogłębiono Zachodni Baraj oraz wybudowano świątynię Zachodni Mebon. W czasie panowania Udajaditjawarmana II wybuchły zamieszki pod wodzą jego generała Sangramy.Linga – termin z metafizyki hinduizmu. W najstarszych tekstach śiwaizmu linga obrazowana jest jako Pierwotne Kosmiczne Jajo z którego powstaje cały wszechświat i wszystkie stworzenia. Kamienny hinduistyczny lingam to najczęściej obiekt kultu boga Śiwy czyli śiwalingam.

    Panujący w latach 889-900 Jaszowarman I przeniósł stolicę do Jaszodharapury (obecnie Phnom Bakheng), położonej ok. 7 km na północ od Siem Reap. Na początku XII w. król Surjawarman II zbudował w pobliżu świątynię Angkor Wat, będącą prawdopodobnie świątynią pośmiertną dla niego i jego przodków.

    Po śmierci Surjawarmana II nastąpił okres wojen domowych zakończonych w 1181 r. koronacją zwycięzcy – Dżajawarmana VII. Nowy król rozszerzył swoje panowanie na większą część Indochin, od Morza Południowochińskiego do zachodnich wybrzeży półwyspu. Stolica została rozbudowana do niebywałych rozmiarów. Powstało otoczone murem miasto Angkor Thom oraz świątynie: Bajon, Ta Prohm, Preah Khan. Pochodząca z końca X w. świątynia-piramida Phimeanakas została przebudowana na pałac królewski, a przed nią zostały wybudowane monumentalne tarasy, przeznaczone do uroczystości państwowych.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma lub Buddha Sasana – "Nauka Przebudzonego") – nonteistyczny system filozoficzny i religijny, którego założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach. Buddyzm bywa zaliczany do religii dharmicznych oraz do religii nieteistycznych.

    Za rządów Dżajawarmana VII państwo khmerskie przeżywało okres największego rozkwitu. Dżajawarman VII kilometr od Angkor Wat założył nowe miasto – Angkor Thom, które zostało stolicą państwa. Po jego śmierci państwo stopniowo słabło. Pod koniec XIII w. na zachód od Angkoru zaczęli tworzyć swoje państwo Tajowie, wyparci z Junnanu przez zagony cesarza Kubilaja. W 1432 r., po najeździe tajskim, stolica państwa Khmerów została przeniesiona w okolicę dzisiejszego Phnom Penh. Datę tę uważa się za kończącą angkorski okres historii Kambodży.

    Morze Południowochińskie, (chiń. 南海 Nán Hǎi, wietn. Biển Đông, indonez., malajskie Laut Tiongkong Selatan, khmerskie Samot Czen, ang. South China Sea) – morze przybrzeżne w zachodniej części Oceanu Spokojnego.Jawa – wyspa w Azji Południowo-Wschodniej, jedna z Wielkich Wysp Sundajskich. Należy do Indonezji, a największe miasto wyspy, Dżakarta, jest stolicą tego kraju. Wyspę zamieszkuje 130 mln osób. Na obszarach nizinnych Jawy Centralnej na jeden km² przypada 2000 osób. Powierzchnia Jawy to 126,7 tys. km², co daje jej trzynaste miejsce wśród wysp na świecie i piąte w Indonezji.

    Miasto Angkor, mimo że nie odgrywa już żadnej roli politycznej, nie wyludniło się. Europejska legenda o zaginionym, zarośniętym dżunglą mieście nie jest tylko legendą. Świadczą o tym pochodzące z późniejszych okresów reliefy, inskrypcje i inne elementy zabytków Angkoru, a także relacje docierających w te strony podróżników. W 1586 r. do Angkor dotarł kapucyn Antonio da Magdalena, a niedługo po nim inni portugalscy misjonarze: Marcello de Ribadeneyra, Gabriel de San Antonio, Antonio Dorta, Luys de Fonseca. Przypuszczali, że miasto mogło być dziełem Aleksandra Wielkiego lub spuścizną imperium rzymskiego.

    Naga, Nagowie, (sanskryt: नाग nāga) – w mitologii hinduskiej wężokształtne bóstwa wodne. Prawdopodobnie pochodzenia przedaryjskiego.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    W drugiej połowie XIX w., po sensacyjnej relacji Henri Mouhota, Indochiny opanowała gorączka poszukiwaczy skarbów. Wiele bezcennych zabytków wywieziono, a wiele też zdewastowano i bezpowrotnie zniszczono.

    Bardziej cywilizowany okres eksploatacji skarbów Angkoru nastąpił po rozpoczęciu działalności przez Francuską Szkołę Dalekiego Wschodu (EFEO). Prace badawcze i konserwatorskie prowadzone są od początku XX w. do chwili obecnej. W konserwacji brały udział również polskie Pracownie Konserwacji Zabytków (świątynia Bajon). W czasie rządów Czerwonych Khmerów prace zostały wstrzymane, cudzoziemscy konserwatorzy wyrzuceni, a część dokumentacji zniszczona. Po upadku reżimu archeologowie stanęli przed zadaniem poukładania największych puzzli świata – budowli uprzednio rozebranych dla umożliwienia innych prac.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||><|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    W roku 2011 podczas prac renowacyjnych odkryto na terenie świątyni Ta Prohm dwa kamienne posągi Buddy. Mają znaczne rozmiary, ale są uszkodzone i nie mają głów. Większy z posągów miałby wraz z głową ok. 3 metry wysokości. Posągi pochodzą zapewne z XII wieku i są największym odkryciem tego typu na tym stanowisku od lat 30. XX wieku.

    Dżajawarman III – król Kambodży z dynastii angkorskiej, syn Dżajawarmana II. Panował 27 lat (850-877) w stolicy Hariharalaja. Zmarł nie pozostawiwszy po sobie męskich potomków. Pałał zamiłowaniem do polowań na słonie; panował spokojnie.Indochiny – dawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji, który pochodzi z okresu, gdy był kolonią Francji pod pełną nazwą francuskich Indochin. Nazwa stosowana również dla określenia wschodniej części Półwyspu Indochińskiego (Azja Południowo-Wschodnia), obejmującej współcześnie państwa Laos, Kambodża i Wietnam. Nazwa ta została nadana przez Europejczyków, którzy zwrócili uwagę na wpływ kultury chińskiej i hinduskiej na kulturę rodzimą tego obszaru.
    Zdjęcie satelitarne z mapą ważniejszych budowli i okolic

    Królowie dynastii Angkorskiej[ | edytuj kod]

  • Dżajawarman II (802-850) Nazywany pośmiertnie: Parameśwara
  • Dżajawarman III (854-877) Syn poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Wisznuloka
  • Indrawarman I (877-889) Bratanek Dżajawarmana. Nazywany pośmiertnie: Iszawaraloka
  • Jaszowarman I (889-910) Syn poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Paramaśiwaloka
  • Harszawarman I (910-922) Syn poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Rudaloka
  • Iszanawarman II (925) Brat poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Paramaudaloka
  • Dżajawarman IV (928-942) Szwagier Jaszowarmana. Nazywany pośmiertnie: Paramaśiwapada
  • Harszawarman II (942-944) Syn poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Brahmaloka
  • Radżendrawarman (944-968) Zięć Dżajawarmana IV. Nazywany pośmiertnie: Śiwaloka
  • Dżajawarman V (968-1001) Syn poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Paramawiraloka
  • Udajaditjawarman I (1001-1002) Bratanek poprzedniego.
  • Dżajawirawarman (1002)
  • Surjawarman I (1002-1049) Samozwaniec. Nazywany pośmiertnie: Paramanirwanapada
  • Udajaditjawarman II (1049-1065) Młodszy bratanek poprzedniego.
  • Harszawarman III (1065-1080) Brat poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Sadaśiwapada
  • Dżajawarman VI (1080-1107) Samozwaniec. Nazywany pośmiertnie: Paramakaiwaljapada
  • Dharanindrawarman I (1107-1112) Brat poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Paramaniszkalapada
  • Surjawarman II (1112-1145 (?)) Młodszy bratanek poprzedniego. Nazywany pośmiertnie: Paramawisznuloka
  • Dharanindrawarman II (do 1152) Młodszy bratanek Dżajawarmana VI.
  • Jaszowarman II (do 1160) Ojciec poprzedniego
  • Tribuwanaditjawarman (1160-1177) Samozwaniec
  • Bezkrólewie 1177-1181
  • Dżajawarman VII (1181- ok. 1210) Syn Dhaaranindrawarmana. Nazywany pośmiertnie: Maha Paramasznagatapada
  • Indrawarman II (1210-1243) Syn poprzedniego.
  • Dżajawarman VIII (1243-1295) Nazywany pośmiertnie: Parameśwarapada
  • Indrawarman III (1295-1307) Spokrewniony z poprzednim.
  • Indradżajawarman (1307-1327)
  • Dżajawarman Parameśwara (XIV w.)
  • Ciągłość dynastii angkorskiej deklarują wszyscy późniejsi królowie Kambodży, łącznie z obecnie panującym królem J.W. Norodomem Sihamoni

    Apsara ( sanskryt: अप्सरा: trl. apsarāḥ, pāli: accharā ) – w mitologii indyjskiej boginki wody, mgieł i chmur (nazwa ap-sara dosłownie znaczy "która wyszła z wody") . Mogły być istotami zarówno niebiańskimi (daiwika), jak i ziemskimi (laukika). W literaturze staroindyjskiej najbardziej znane apsary to m.in. Urvaśi, Menaka i Rambha.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Francuska Szkoła Dalekiego Wschodu (EFEO) − francuski instytut specjalizujący się w badaniu społeczności azjatyckich, założony w 1900 r. w Hanoi, w ówczesnych francuskich Indochinach. Po wyzwoleniu główna siedziba została przeniesiona do Paryża. Główne obszary badawcze EFEO, to archeologia i studia nad współczesnymi społeczeństwami azjatyckimi. Od 1907 r. EFEO kieruje również pracami konserwatorskimi w Angkorze.
    Mekong (chiń.: 瀾滄江, Láncāng Jiāng; taj.: แม่น้ำโขง; Me Nam Khong, tybet.: རྫ་ཆུ་, Wylie: rDza chu, ZWPY: Za qu; wiet.: Mê Kông; laot.: ແມ່ນ້ຳຂອງ) – najdłuższa rzeka na Półwyspie Indochińskim (4. w Azji, 9. na świecie).
    Tajowie (nazwa własna: ไทยสยาม trb. Thai Sayaam dosł "Tajowie syjamscy"), dawniej Syjamczycy – naród azjatycki należący do grupy ludów tajskich, posługujący się językiem tajskim. Ten 63-milionowy naród, poza Tajlandią, zamieszkuje głównie USA (110 tys.) oraz Tajwan (100 tys.). Dominującą wśród nich religią jest buddyzm therawada. Tajowie zamieszkujący Tajlandię pod względem lingwistycznym nie są jednorodni, oprócz centralnego i funkcjonującego jako oficjalny języka środkowo-tajskiego, opartego na dialekcie Bangkoku w powszechnym użyciu jest także język południowotajski, język isan uważany za dialekt laotański, oraz język północnotajski.
    Dżajawarman II (ok. 770 - 850)- założyciel królestwa Angkoru (państwo Khmerów) w Kambodży, panujący w latach 802 – 850.
    Sanskryt (dewanagari: संस्कृतम् saṃskṛtam; sa.msk.rtaa bhaa.saa, od sa.m+k.r: zestawiać, składać; bhaa.saa: język; język uporządkowany, w przeciwieństwie do języków naturalnych prakrytów, tzn. ludowych o nieuporządkowanej gramatyce) – język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii. Należy do indoaryjskiej gałęzi indoirańskiej grupy rodziny języków indoeuropejskich. Pomimo powszechnego w Europie przekonania, iż jest językiem martwym, jak łacina, zasadniczo nim nie jest, gdyż nie tylko jest jeszcze stale używany w ceremoniach religijnych hinduizmu, ale także istnieją niewielkie grupy osób deklarujące go jako ich jedyny język ojczysty (według spisów ludności z 1999 roku – ok. 3000 osób na 900 mln ludności Indii). Czynione są też próby rewitalizacji tego języka poprzez tworzenie sanskryckich neologizmów na określenie współczesnych terminów, np. technicznych (np. telewizja, sanskr. duuradarshana). Jest też uznawany od 1949 roku za jeden z 13 konstytucyjnych języków Republiki Indii (obecnie 23 – 2008 r.). Dlatego właściwsze jest określenie go jako język wegetujący niż jako martwy.
    Czenla – państwo Khmerów w VII i VIII wieku poprzedzające Angkor (802 do 1432 r.), następca Funanu. W roku 549 wykorzystując osłabienie wewnętrzne królestwa Funan dodatkowo pogłębione przez katastroficzną powódź władca Czenli Bhawawarman podporządkowuje sobie cały Funan a następnie niemal cały Półwysep Malajski. Następcy Bhawawarmana ugruntowali swoją władzę wzmacniając rolę religii hinduistycznej. W wyniku późniejszych konfliktów pomiędzy arystokratycznymi rodami doszła w w roku 706 do rozpadu Czenli na dwa państwa Czenlę Wodną lub Dolną, położoną w dolnym biegu Mekongu i Czenlę Lądową lub Górną, w północno-zachodniej Kambodży. Pod koniec VIII wieku Czenlę podbijają Jawajczycy. Na przełomie VIII i IX w. kraj zostaje wyzwolony dając początek królestwu Angkoru.
    Inskrypcja (łac. inscriptio = napis) – napis wyryty w twardym materiale (drewno, metal, kamień, ceramika). Występuje najczęściej na nagrobkach, tablicach i monetach. Popularnym przykładem inskrypcji są inskrypcje nagrobne. Odczytywaniem i interpretacją inskrypcji zajmuje się nauka pomocnicza historii – epigrafika.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.045 sek.