• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Andrzej Le Brun

    Przeczytaj także...
    Łazienki Królewskie w Warszawie – zespół pałacowo-parkowy w Warszawie z licznymi zabytkami klasycystycznymi, założony w XVIII wieku z inicjatywy króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Całe założenie było zrealizowane przez architektów królewskich: Dominika Merliniego, Jana Chrystiana Kamsetzera i Jana Chrystiana Szucha.Petersburg (forma zalecana), Sankt Petersburg (egzonim wariantowy) (ros. Санкт-Петербург, Sankt-Pietierburg, potocznie Петербург, Pietierburg; dawniej Piotrogród, ros. Петроград, Leningrad, ros. Ленинград) – miasto w Rosji, położone w delcie Newy nad Zatoką Fińską na terytorium zawierającym m.in. ponad 40 wysp. W latach 1712–1918 stolica Imperium Rosyjskiego. Powierzchnia 1439 km², liczba ludności 4 600 276.
    Attyka (franc. (étage) attique, z grec. Attikos) – górny element budynku w postaci ścianki, balustrady lub rzędu sterczyn osłaniający dach. Pełni dwojaką funkcję: estetyczną jako architektoniczny element dekoracyjny oraz użytkowo-konstrukcyjną jako zabezpieczenie sąsiednich budynków przed przeniesieniem się ognia w przypadku pożaru. Attyka stanowi mur ogniowy, jeśli jest wykonana z materiału niepalnego o wytrzymałości ogniowej min 1 godzina i grubości min 25 cm, np. z pełnej cegły ceramicznej, silikatu, czy też bloczków betonowych.

    Andrzej Le Brun właściwie André Le Brun lub Lebrun (ur. w 1737 w Paryżu, zm. 30 września 1811 w Wilnie) – rzeźbiarz klasycystyczny, pochodzenia francusko-flamandzkiego, czynny m.in. w Polsce. Nadworny rzeźbiarz Stanisława Augusta Poniatowskiego.

    Życiorys[]

    Alegorie Sprawiedliwości i Pokoju autorstwa Le Bruna w Pokoju Marmurowym na Zamku Królewskim w Warszawie

    Uczeń Jeana-Baptiste'a Pigalle'a, otrzymał nagrodę Królewskiej Akademii Malarstwa i Rzeźby w Paryżu, po czym od 1759 studiował w Académie de France w Rzymie. Jego styl ukształtował się pod wpływem baroku rzymskiego.

    Barok (z por. barocco – "perła o nieregularnym kształcie" lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła katolickiego czasów potrydenckich, stąd pojawiające się jeszcze w połowie XX wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy "sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od humanizmu antropocentrycznego doby renesansu, barok reprezentował humanizm teocentryczny. W znaczeniu węższym, barok to jeden z nurtów literackich XVII wieku, koegzystujący z klasycyzmem i manieryzmem; od niego XX-wieczni literaturoznawcy wyprowadzili jednak nazwę dla całej epoki.Marie Thérèse Rodet Geoffrin (ur. 26 czerwca 1699, zm. 6 października 1777) – gospodyni jednego z paryskich salonów literackich w okresie oświecenia. Prowadzony przez nią salon wywarł duży wpływ na rozwój francuskiej literatury i sztuki tego okresu.

    W 1767 roku, za pośrednictwem Madame Geoffrin, został powołany na dwór Stanisława Augusta Poniatowskiego do Warszawy. W latach 1768–1795 pracował jako nadworny rzeźbiarz króla i prowadził pracownię rzeźby na Zamku Królewskim w Warszawie. W czasie pobytu w Polsce skłaniał się ku klasycyzmowi. Jego bliskim współpracownikiem był Jakub Monaldi.

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Alegoria (stgr. ἀλληγορία allēgoría, od ἀλληγορέω allēgoréo - "mówię w przenośni, obrazowo") – w literaturze i sztukach plastycznych przedstawienie pojęć, idei, wydarzeń, przy pomocy obrazu artystycznego o charakterze przenośnym lub symbolicznym, np. poprzez personifikację. Odczytanie alegorii umożliwiają m.in. atrybuty lub emblematy o konkretnym znaczeniu, dlatego, w przeciwieństwie do symbolu, przesłanie alegorii jest zazwyczaj jednoznaczne.

    Wykonał rzeźby o tematyce alegorycznej, historycznej i mitologicznej do Zamku Królewskiego i Łazienek. Na zlecenie Poniatowskiego, w latach 1773–1778 kontynuował studia w Rzymie. W latach 1795–1803 przebywał w Petersburgu. Od 1803 roku pracował jako profesor w katedrze rzeźby na Uniwersytecie Wileńskim.

    Atlant (gigant, telamon, herkulant, gr. átlas, átlantos) – postać mężczyzny podtrzymującego głową, barkami lub rękami element architektoniczny (np. belkowanie, strop, balkon itp.), podpora zastępująca filar, kolumnę.Klasycyzm (z łac. classicus – doskonały, pierwszorzędny, wzorowy, wyuczony) – styl w muzyce, sztuce, literaturze oraz architekturze odwołujący się do kultury starożytnych Rzymian i Greków. Styl ten nawiązywał głównie do antyku. W Europie tzw. "powrót do źródeł" (klasycznych) pojawił się już w renesansie - jako odrodzenie kultury wielkiego Rzymu. Jako styl dominujący epoki wpływał na kształt innych nurtów kulturowych okresu jak manieryzm, barok, rokoko. Trwał do końca wieku XVIII, w niektórych krajach do lat 30. następnego stulecia, a nawet dłużej. Zmodyfikowany klasycyzm przeradzał się czasem w eklektyzm końca XIX wieku. Klasycyzm jako styl panował w epoce oświecenia. Najpełniejszy rozkwit klasycyzmu nastąpił w I poł. XVIII wieku. W dziedzinie literatury swoisty kres klasycyzmu przyniosła walka klasyków z romantykami.

    Ważniejsze prace[]

    Zamek Królewski w Warszawie[]

  • dekoracja rzeźbiarska, w tym alegorie Sprawiedliwości i Pokoju ujmujące tarczę herbową z herbem Rzeczypospolitej, w Pokoju Marmurowym (1771)
  • dekoracja rzeźbiarska Sali Wielkiej (we współpracy z Jakubem Monaldim), w tym posągi Apolla i Minerwy (przed 1778)
  • posąg Sławy oraz większość (13) odlanych w brązie popiersi sławnych Polaków w Sali Rycerskiej
  • Inne prace[]

  • rzeźby na attyce pałacu Na Wyspie w w Łazienkach Królewskich (ok. 1784)
  • cztery atlanty wspierające balkon nad wejściem do pałacu Tyszkiewiczów-Potockich w Warszawie
  • rzeźby Tańczący Satyr i Bachantka w Łazienkach (wykonane w czasie pobytu we Włoszech)
  • popiersie Jerzego Ossolińskiego (ok. 1781)
  • posąg Judyta w kościele San Carlo al Corso w Rzymie (1765–1768)
  • Przypisy

    1. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 15. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 395. ISBN 83-01-13794-0.
    2. Władysław Leśniewski: Historia sztuki polskiej (tom III). Kraków: Wydawnictwo Literackie Kraków, 1965, s. 82.
    3. Artur Badach: Zamek Królewski w Warszawie. Fundacja Zbiorów im. Ciechanowieckich. Fundacja Teresy Sahakian. Rzeźba. Katalog zbiorów. Warszawa: Zamek Królewski w Warszawie, 2011, s. 24. ISBN 978-83-7022-187-4.
    4. Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 411. ISBN 83-01-08836-2.
    5. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 18. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 35. ISBN 83-01-13828-9.
    6. Artur Badach: Zamek Królewski w Warszawie. Fundacja Zbiorów im. Ciechanowieckich. Fundacja Teresy Sahakian. Rzeźba. Katalog zbiorów. Warszawa: Zamek Królewski w Warszawie, 2011, s. 26, 29. ISBN 978-83-7022-187-4.
    7. Mariusz Karpowicz (red.): Sztuka Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1986, s. 265, 266. ISBN 83-01-04060-2.
    8. Tadeusz S. Jaroszewski: Księga pałaców Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1985, s. 157. ISBN 83-223-2047-7.
    9. Mariusz Karpowicz (red.): Sztuka Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1986, s. 269. ISBN 83-01-04060-2.
    Pałac Tyszkiewiczów (zwany czasem pałacem Tyszkiewiczów-Potockich) – gmach, obecnie użyteczności publicznej, znajdujący się przy ul. Krakowskie Przedmieście 32 w Warszawie.Paryż (fr. Paris) – stolica i największa aglomeracja Francji, położona w centrum Basenu Paryskiego, nad Sekwaną (La Seine). Miasto stanowi centrum polityczne, ekonomiczne i kulturalne kraju. Znajdują się tu liczne zabytki i atrakcje turystyczne, co powoduje, że Paryż jest co roku odwiedzany przez ok. 30 milionów turystów.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Apollo (gr. Ἀπόλλων Apóllōn, zwany też Φοῖβος Phoibos "Jaśniejący", łac. Apollo) – w mitologii greckiej syn Zeusa i Leto. Urodził się na wyspie Delos. Był bliźniaczym bratem Artemidy. Uważany za boga piękna, światła, życia, śmierci, muzyki, wróżb, prawdy, prawa, porządku, patrona sztuki i poezji, przewodnika muz (Ἀπόλλων Μουσηγέτης Apóllōn Mousēgétēs). Przebywał na Parnasie, skąd zsyłał natchnienie.
    Zamek Królewski w Warszawie – barokowo-klasycystyczny zamek królewski znajdujący się w Warszawie przy placu Zamkowym.
    Królewska Akademia Malarstwa i Rzeźby (fr. Académie Royale de Peinture et de Sculpture) – instytucja artystyczna założona w 1648 roku w Paryżu, prowadząca działalność pedagogiczną i teoretyczną.
    Pałac Na Wyspie, pałac Na Wodzie, pałac Łazienkowski, dawniej przed przebudową XVIII w., nazywany: Łazienką Lubomirskiego, Hippokrene – główny kompleks architektoniczny w parku Łazienkowskim. Zbudowany według projektu Tylmana z Gameren w 1683-1689 dla marszałka wielkiego koronnego Stanisława Herakliusza Lubomirskiego, przebudowany w 1788-1793 przez Dominika Merliniego i Jana Chrystiana Kamsetzera dla króla Stanisława Augusta Poniatowskiego.
    Minerwa (łac. Minerva) – była w mitologii rzymskiej pierwotnie boginią sztuki i rzemiosła, ale także boginią mądrości, nauki i literatury. Jest to prawdopodobnie bóstwo pochodzenia etruskiego (znamy etruską boginię Menrva). Razem z Jowiszem i Junoną tworzyła Trójcę Kapitolińską.
    Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.
    Stanisław August Poniatowski, właściwie Stanisław Antoni Poniatowski herbu Ciołek, (ur. 17 stycznia 1732 w Wołczynie, zm. 12 lutego 1798 w Petersburgu) – król Polski w latach 1764–1795 jako Stanisław II August; wcześniej stolnik wielki litewski od 1755, starosta przemyski od 1753. Od 1777 należał do masonerii. Ostatni władca Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.175 sek.