• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Amalrycjanie

    Przeczytaj także...
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Joachim z Fiore (Gioacchino da Fiore) (ur. 1130/1135 w Celico koło Cosenzy, Kalabria, zm. 30 marca 1202) – teolog i mistyk chrześcijański, cysters, a następnie założyciel własnej kongregacji zakonnej S. Giovanni in Fiore. Uchodził za proroka, spotykał się z królami i papieżami, wpłynął na egzegezę Apokalipsy św. Jana. Zaproponował trójpodział dziejów świata, zajmował się historiozofią i eschatologią, zapowiadał rozpoczęcie nowej epoki, w której obecny Kościół wraz z jego instytucjami przeminie, i przyczynił się do oczekiwań końca świata w roku 1260. Jego nauka przyczyniła się do powstania wielu sekt w XIII wieku, a także w pewnym stopniu wpłynęła na rozłam w łonie zakonu franciszkanów. Jego zwolenników nazywano joachimitami. Poszczególne wątki jego systemu były potępiane na soborach i synodach XIII wieku. Wśród jego dzieł wyróżnia się trylogia, przypisano mu też wiele dzieł, których nigdy nie napisał, w tym komentarz do Księgi Jeremiasza. Jego wpływ na historię jest wciąż przedmiotem badań historyków.
    Objawienie - pojęcie odnoszące się do religii objawionych. Dla wyznawców danej religii jest to przesłanie lub wydarzenia, poprzez które Bóg daje się poznać jednostkom lub grupom ludzi.
    XV-wieczna iluminacja Jeana Fouqueta do Grandes Chroniques de France przedstawiająca spalenie amalrycjan w 1210

    Amalrycjanie, amolrianie, amorianie – średniowieczna herezja swobodnie nawiązująca do poglądów Amalryka z Bène.

    Amarycjanie, działający w XIII wieku we Francji, byli niewielką sektą. Ich głównym przedstawicielem był G. Orfèvre. Poglądy czerpali z Eriugeny, Dawida z Dinant i Amalryka, od którego nominalnie się wywodzili - główna doktryna teologiczna amalrycjan, mówiąca o trzech wiekach ludzkości, nie wywodzi się jednak z jego myśli, a nawiązuje do poglądów Joachima z Fiore.

    Doktryna (z łac. doctrina - nauczanie, wiedza) oznacza zespół twierdzeń, założeń i dogmatów religijnych, filozoficznych, politycznych lub wojskowych. System działania, myślenia.Jean Fouquet (ur. ok. 1415-1420 roku w Tours, zm. przed 8 listopada 1481, prawdopodobnie tamże) – francuski malarz tablicowy, miniaturzysta i portrecista, nadworny artysta Karola VII i Ludwika XI. Uważany jest za najważniejszego malarza francuskiego XV wieku.

    Amalrycjanie wierzyli, że dzieje podzielone są na trzy ery: erę Ojca, erę Chrystusa i erę Ducha Świętego. Era Ojca cechowała się moralnym rygoryzmem Starego Testamentu i prawa mojżeszowego, Era Chrystusa częściowo zniosła te rygory, wprowadzając jednak w Ewangeliach własne prawa i ustanawiając sakramenty, era Ducha Świętego miała zaś przynieść zniesienie wszelkich praw, znieść "ciemności wiary i nadziei" i być stanem raju ziemskiego.

    Zmartwychwstanie lub wskrzeszenie zmarłych (z łac. resurrectio mortuorum; gr. ανάστασις νεκρων /anastasis nekron/), przywrócenie do życia osób zmarłych.Sobór laterański IV – sobór powszechny Kościoła katolickiego, który miał miejsce w 1215 r. w Rzymie, na Lateranie.

    Amalrycjanie uważali, że są zmartwychwstali, bo wcielił się w nich Duch Święty. Wcielony w nich Duch Święty stale miał przekazywać im Objawienie - uznawali więc, że to on jest autorem wszystkich ich czynów, które dzięki temu są pozbawione grzechu i wykraczają poza zło i dobro, nie podlegają ani wartościowaniu, ani karze w życiu wiecznym.

    Dawid z Dinant (ur. ok. 1160, zm. ok. 1217) – średniowieczny teolog, komentator pism Arystotelesa. Był uczniem Amalryka z Bène i kapelanem Innocentego III. Jego własne dociekania filozoficzne doprowadziły go do - zdaniem Kościoła - herezji panteizmu. Napisał komentarz Quaternuli, odnaleziony we fragmentach w 1933 roku. Wraz z Amalrykiem został potępiony na synodzie paryskim w 1210, a jego pisma spalone.Duch Święty (hebr. רוּחַ הַקֹּדֶשׁ Ruach ha-Kodesz, gr. τὸ ἅγιον Πνεύμα to hagion Pneuma lub τὸ Πνεύμα τὸ ἅγιον to Pneuma to hagion, łac. Spiritus Sanctus) – w religii chrześcijańskiej trzecia osoba Trójcy Świętej, równa Ojcu i Synowi w bóstwie, majestacie, substancji i naturze. Nie jest bytem zrodzonym, ani stworzonym. Pochodzenie Ducha Świętego interpretowane jest zależnie od tradycji chrześcijańskiej. Według tradycji zachodniej Duch pochodzi od Ojca i Syna, natomiast w tradycji wschodniej – od Ojca przez Syna (zob. filioque). Według doktryn antytrynitarnych nie jest Osobą Boską, często uważana jest jedynie za przejaw działalności Bożej lub moc Bożą.

    Doktrynę amalrycjan potępił razem z poglądami Amalryka synod w Paryżu w 1210 - kilku z nich wtedy stracono. Potępienie powtórzył Sobór laterański IV.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. K. Strzelecka, Amalrycjanie, [w:] Encyklopedia Katolicka, t. 1, Lublin 1973, kol. 400.
    2. K. Gryżenia, Amalryk z Bene, [w:] Powszechna Encyklopedia Filozofii, t. 1, Lublin 2000, s. 197.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Marian Banaszak, Historia Kościoła katolickiego, t. 2, Średniowiecze, s. 170.
  • Jan Szkot Eriugena (ok. 810-877) – teolog i filozof chrześcijański, działający na dworze króla Franków Karola II Łysego, pochodzący z Irlandii. Wiele jego poglądów spotkało się z krytyką ze strony Magisterium Kościoła, jako niezgodnych z prawdami wiary chrześcijańskiej.Jezus Chrystus (ur. ok. 8–4 p.n.e., zm. 30 lub 33 w Jerozolimie) – centralna postać religii chrześcijańskiej, założyciel Kościoła. W chrześcijaństwie uznawany za Boga i człowieka, współistotnego Bogu Ojcu.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Stary Testament, Biblia Hebrajska – starsza część Biblii, przyjęta przez chrześcijaństwo z judaizmu. Judaistyczna (a za nią protestancka) wersja obejmuje 39 ksiąg (tylko hebrajskich), katolicka zawiera 46, a prawosławna w sumie 50-53 (księgi hebrajskie i greckie z Septuaginty oraz niekiedy apokryfy).
    Herezja (gr. αἵρεσις hairesis, łac. haeresis) – pierwotne znaczenie: wybór, podział – błędna interpretacja twierdzeń wiary chrześcijańskiej, polegająca na wyodrębnieniu jakiegoś zagadnienia i przedstawieniu go w sposób, który przeciwstawia się całości nauczania wiary. Nieprzyjmowanie jednego lub więcej twierdzeń, uznanych w Kościele za dogmat. Również: twierdzenie sprzeczne z obowiązującą w danym Kościele doktryną.
    Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.
    Sekta (od łac. secta – kierunek, droga, postępowanie, zasady, stronnictwo, nauka, od sequi – iść za kimś, postępować, towarzyszyć lub łac. seco, secare – odcinać, odrąbywać, odcinać się od czegoś) – pierwotnie grupa społeczna powstała na skutek rozłamu (schizmy) wśród wyznawców jakiejś ideologii lub grupa kultowa powołana po doświadczeniu religijnym jej założyciela. Jeden z trzech typów organizacji religijnej (obok kościoła i kultu). Współcześnie termin sekta ma pejoratywne konotacje w języku potocznym. Dlatego socjologowie religii wypracowali równoznaczne a neutralne określenie nowy ruch religijny. Ustawodawstwo polskie posługuje się natomiast pojęciem związek wyznaniowy, pojęcie sekta w nim nie występuje.
    Amalryk (Amalricus, Amaury) z Bène, Amalryk z Chartres (ur. w drugiej połowie XII w. w Bène, zm. w 1206 lub 1207 w Paryżu) – francuski ksiądz, filozof i teolog opowiadający się za heterodoksyjnym panteizmem. Jego poglądy stały się inspiracją dla herezji amalrycjan, która jednak dość daleko odbiegła od poglądów Amalryka.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.019 sek.