• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Amalowie



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Hermanaryk (in. Ermenryk, Ermanaryk, Ermanryk) (zm. ok. 375) – król Ostrogotów nad Morzem Czarnym. Był porównywany przez Jordanesa do Aleksandra Wielkiego.Półbóg – postać obdarzona szczególnymi mocami, zrodzona ze związku bogów z istotami niższymi (w tym także z ludźmi – p. herosi) lub poprzez innego rodzaju ingerencję boską. W wierzeniach chrześcijańskich sprowadzone do roli demonów.
    Historia rodu[ | edytuj kod]

    Zapewne to Amalowie rządzili po wojnach gockich za cesarza Aureliana w 2. połowie III w. nad Ostrogotami-Greutungami, których siedziby znajdowały się na wschód od Dniestru. W czasach Teodoryka Wielkiego ród ten niemal całkowicie zawłaszczył przekazywanie gockiej tradycji.

    Kształtowanie tradycji rodu Amalów[ | edytuj kod]

    Powstanie tradycji[ | edytuj kod]

    Za twórcę tradycyjnej historii rodu uważa się wersję Kasjodora (która dochowała się do czasów współczesnych w zachowanym skrócie Historia Gothorum tegoż dokonanym przez Jordanesa), będącą zarazem oficjalnym zapisem wydarzeń z jego dziejów promowanym przez Teodoryka Wielkiego. Być może jednak i Jordanes miał swój wkład w tę tradycję. Powstanie tego przekazu (z inspiracji właśnie władcy Ostrogotów), a zarazem ukończenie przez Kasjodora prac nad swoim dziełem, datuje się prawdopodobnie na rok 519, chociaż nie wyklucza się również roku 515 lub 517. Kasjodorowa historia rodu Amalów miała odegrać istotną rolę w gockim procesie etnogenetycznym, tworząc podstawę dla powstania poczucia jedności różnych odłamów Gotów oraz, co równie istotne, legitymizować władzę rodu nad nimi. Przekaz ten, przez niektórych uważany za wynik aktywnej współpracy Teodoryka Wielkiego (konsultacje) z Kasjodorem, ściśle wiąże się z działaniami podjętymi przez władcę ostrogockiego względem jego zięcia Eutaryka.

    Ostrogoci, Goci wschodni lub Greutungowie (dosł. "ludzie stepu") – jedno z plemion germańskich. W 378 r. n.e. Ostrogoci wspomogli Wizygotów w bitwie pod Adrianopolem, w wyniku której zginął cesarz rzymski Walens. Nowy cesarz zgodził się na zamieszkanie przez Ostrogotów Dacji i Mezji pod warunkiem, że nie będą nękać Konstantynopola.Atalaryk (516 – 2 października 534) – król Ostrogotów w Italii. Był wnukiem Teodoryka Wielkiego i synem Eutaryka i Amalasunty, córki Teodoryka. Po śmierci dziadka w 526, jako dziesięcioletni chłopiec został ostrogockim królem. W imieniu Atalaryka władzę regencyjną sprawowała jego matka, Amalasunta. Amalasunta była zwolenniczką współpracy z Bizancjum, a syna wychowywała w rzymskiej tradycji. Przeciwko temu zaprotestowała starszyzna gocka, która w latach 532-534 uzyskała większy wpływ na Atalaryka. Atalaryk zmarł śmiercią naturalną 2 października 534 r. Następcą Atalaryka został Teodahad, siostrzeniec Teodoryka Wielkiego, poślubiony przez Amalasuntę.

    Prawo Amalów do rządów nad Gotami[ | edytuj kod]

    Amalowie jako władcy Gotów pojawiają się po raz pierwszy w kontekście (rzekomego) zwycięstwa na wodzem rzymskim Fuskusem. Dzięki niemu ród ten miał być okrzyknięty Ansami i to przez całe plemię Gotów. Tym sposobem Amalowie uzyskali status „półboski” pozwalający na odnoszenie zwycięstw dzięki sakralnej mocy, dzięki której (oraz zdolności do przystosowywania się do nowych warunków politycznych), pomimo klęsk dalej stali na czele plemienia. Może z tego powodu Kasjodor nie poruszył kwestii etymologii nazwy rodu. Według Kasjodora Goci ulegli rozbiciu na dwa odłamy — Wizygotów i Ostrogotów — dopiero w okresie najazdu huńskiego po śmierci Amala Hermanaryka, który tym samym był ostatnim przedstawicielem rodu panującym nad ogółem plemienia. Taka tradycja z jednej strony dobrze legitymizowała władzę Teodoryka Wielkiego nad Wizygotami, z drugiej — spowodowała podważenie innych, znanych wcześniej przekazów o etnogenezie gockiej. Dzięki przekazowi o Hermanaryku Amalowie stawali się jedyną prawowitą dynastią mogącą rządzić nad całym ludem, starszą, godniejszą szacunku, historycznie bardziej uprawnioną do sprawowania władzy (już przez Ablaviusa określeni praeclari — przesławni) niż wizygoccy Baltowie. W ten szczególny status Amalów wpisywała się Kasjodorowa/Jordanesowa opowieść o jego przedstawicielu Beremudzie, który po przybyciu do Wizygotów mógłby bezproblemowo objąć nad nimi władzę, do czego nie doszło tylko ze względu na skromność Amala. Przekaz ten jest jasny: to Amalom jako spadkobiercom dawnych królów należą się rządy nad Wizygotami, a co więcej, to właśnie im Wizygoci by je sami oddali.

    Ablavius – historyk lub etnograf (geograf), autor historii Gotów, z której wzmianki zachowały się u Jordanesa. Uznawany bądź za osobę współczesną Kasjodorowi (VI w.), nieco starszą (przełom V i VI w.), żyjącą nie później niż w III w., utożsamiany z konsulem z roku 331, Ablaviusem, bądź też z sofistą Ablabiosem z Galacji (przełom IV i V w.). Nie mógł jednak tworzyć później niż w roku 551.Wizygoci, Goci zachodni lub Terwingowie (dosł. "leśni ludzie") – lud germański, odłam Gotów. W IV wieku przyjęli arianizm (dzięki Biblii przetłumaczonej przez Wulfilę na język gocki).

    Działania unifikacyjne Amalów[ | edytuj kod]

    Amalowie w erze przedteodorycjańskiej próbowali kilka razy doprowadzić do zjednoczenia gockich plemion pod swoją władzą. Istnieje również odosobniona hipoteza, że wojna Rzymu z Hunami w latach 450−451 wybuchła w związku z działaniami władcy amalskiego w kierunku podporządkowania sobie Wizygotów. W osobie Teodoryka Wielkiego doszło do intensyfikacji tych prób, najpierw jeszcze w okresie sprzed inwazji na Italię (489), co spowodowało późniejszą konieczność prowadzenia polityki unifikującej różne odłamy gockie już na Półwyspie Apenińskim, później zaś (w odniesienie do Wizygotów) po jego proklamacji na króla tych ostatnich w 511 r..

    Getica — napisana ok. 551 r. kronika "O pochodzeniu i czynach Gotów" (org. Getica), która jest skróconą wersją (wyciągiem) większej pracy Kasjodora "Historia Gotów" w 12 księgach, która nie zachowała się do naszych czasów. Autorem był Jordanes - historyk i kronikarz gocki.Sacrum (łac.) – sfera świętości, przeciwieństwo profanum – sfery świeckiej. Wokół niej koncentrują się wierzenia i obrzędy, praktyki religijne. Właściwość (stała bądź ulotna), która przysługuje niektórym przedmiotom (narzędzia kultu religijnego – naczynia, święte księgi, szaty), istotom (król, kapłan), przestrzeniom (świątynia, wzniesienie), okresom (niedziela, czas postu, Wielkanoc itp.). Siedzibą sacrum może stać się wszystko, nawet zwykłe przedmioty; miejsca czy osoby mogą otrzymać tę właściwość, lub ją utracić.

    Eutaryk i Amalasunta — symboliczna unifikacja rodu Amalów[ | edytuj kod]

    Dziedziczyć oba trony (ostrogocki i wizygocki) miał po Teodoryku Wielkim jego zięć Eutaryk, według Getiki również Amal, potomek Hermanaryka i Beremuda, a więc osoba mogąca szczycić się nawet lepszym pochodzeniem niż władca Ostrogotów. Małżeństwo z córką Teodoryka Wielkiego Amalasuntą miało, idąc za Getiką, wymiar symboliczny — za jego sprawą doszło do „połączenia” dwóch linii Amalów, potomków Wuultulfa (Teodoryk Wielki, Amalasunta) i Hermanaryka (Eutaryk), a tym samym doszłoby do unifikacji linii rządzących w przeszłości Ostrogotami. Według koncepcji (najprawdopodobniej Kasjodora) objęcie przez Eutaryka schedy po Teodoryku Wielkim miało stanowić swoistą klamrę — objęcie władzy nad oboma odłamami Gotów, rozumianymi jako jedność, a tym samym powrót do (będącej wytworem autora) sytuacji sprzed najazdu Hunów. Śmierć Eutaryka jeszcze za życia teścia zniweczyła starania o unifikację obu grup gockich pod berłem Amalów — ostatecznie ród ten pozostał u władzy jedynie u Ostrogotów (syn pary — Atalaryk).

    Lucjusz Domicjusz Aurelian, Lucius Domitius Aurelianus (ur. 9 września 214 w Mezji lub Sirmium, zm. jesienią 275 w okolicach Byzantion, obecnie Stambuł) - cesarz rzymski w latach 270-275. Był jednym z wybitniejszych władców drugiej połowy III wieku. Po długich latach wewnętrznych zamieszek, niepokojów i nieustannych rebelii, twardą ręką zaczął wyprowadzać cesarstwo z kryzysu.Dniestr (ukr. Дністер, rum. Nistru, w starożytności gr. Tyras lub Nester), rzeka płynąca przez Ukrainę i Mołdawię (a w praktyce będąc granicą mołdawsko-naddniestrzańską). Rzeka należy do zlewiska Morza Czarnego. Długość - 1352 km, powierzchnia zlewni - ok. 68 tys. km².


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Baltowie – nazwa wizygockiego rodu królewskiego. Należeli do niego władcy od Alaryka I do Amalaryka (z wyjątkiem Sigeryka i Teodoryka Wielkiego).
    Eutaryk, Eutaryk Celliga, Flavius Eutharicus Celliga (zm. najprawdopodobniej 522 lub 523 r.) – gocki (ostrogocki i wizygocki) następca tronu, konsul w 519 r., mąż Amalasunty, ojciec Atalaryka i Matasunty, zięć Teodoryka Wielkiego, adoptowany syn (Waffensohn) Justyna I, arianin.
    Starożytny Rzym – cywilizacja rozwijająca się w basenie Morza Śródziemnego i części Europy. Jej kolebką było miasto Rzym leżące w Italii, które w pewnym momencie swoich dziejów rozpoczęło ekspansję, rozszerzając swoje panowanie na znaczne obszary i wchłaniając m.in. kulturę starożytnej Grecji. Cywilizacja rzymska, nazywana też niekiedy grecko-rzymską, razem z pochodzącą z Bliskiego Wschodu religią – chrześcijaństwem, stworzyła podstawy późniejszej cywilizacji europejskiej. Miasto Rzym zaczęło kształtować się w VIII wieku p.n.e., natomiast kres stworzonego przez nie państwa nastąpił formalnie w 1453 roku n.e. (wraz z upadkiem Konstantynopola i tym samym Cesarstwa bizantyńskiego), choć dosyć często jako koniec starożytnego Rzymu przyjmuje się rok 476 n.e., w którym upadło Cesarstwo zachodniorzymskie.
    Półwysep Apeniński – półwysep w Europie Południowej, otoczony przez akweny Morza Śródziemnego: Morze Liguryjskie i Tyrreńskie od zachodu, Jońskie od południa oraz Adriatyckie od wschodu.
    Italia – kraina historyczna i geograficzna położona na Półwyspie Apenińskim, której obszar zmieniał się na przestrzeni dziejów.
    Winitar (u Jordanesa), Witimir (u Ammiana Marcelina) – wnuk Wultulfa, brata Hermanaryka, król Ostrogotów, który według Jordanesa w roku 375 w drugim starciu (pierwsze przegrał) pokonał Antów, a ich wodza Boza ukrzyżował wraz z synami i siedemdziesięcioma naczelnikami plemiennymi, stąd przyjmuje się, że imię zanotowane przez Jordanesa to raczej przydomek, gockie *Vinita-harjis "pogromca Wenetów, czyli Słowian". Ponieważ podlegał zwierzchności Hunów, a uderzył na Antów będących sprzymierzeńcami Hunów, działaniami swymi sprowokował odwet ze strony Balambera, który pozyskał innego Amala Gesimunda (syna Hunimunda, wnuka Hermanaryka) i na czele armii złożonej z Hunów i części Ostrogotów uderzył na Winitara w 376. Dwie pierwsze bitwy (starcia) wygrał Winitar jednak w trzeciej przegrał i poległ. Po wygranej Balamber pojął za żonę jego krewną (siostrzenicę?) Wadamerkę. Winitar osierocił nieletniego syna Wideryka (Wandalara). Władcą Ostrogotów z huńskiego namaszczenia został Hunimund.
    Ammianus Marcellinus (ur. ok. 330 w Antiochii, zm. po 392) – autor Res gestae (Dzieje), historii Rzymu obejmującej lata od panowania cesarza Nerwy (96) do roku 378. Do czasów obecnych zachowała się jedynie część dzieła obejmująca okres 353–378.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.035 sek.