• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Algherese

    Przeczytaj także...
    Międzynarodowy alfabet fonetyczny, MAF (ang. International Phonetic Alphabet, IPA; fr. Alphabet phonétique international, API) – alfabet fonetyczny, system transkrypcji fonetycznej przyjęty przez Międzynarodowe Towarzystwo Fonetyczne jako ujednolicony sposób przedstawiania głosek wszystkich języków. Składają się na niego zarówno symbole alfabetyczne jak i symbole niealfabetyczne oraz ok. 30 znaków diakrytycznych.Spółgłoska nosowa podniebienna – rodzaj dźwięku spółgłoskowego występujący w językach naturalnych. W międzynarodowej transkrypcji fonetycznej IPA oznaczanej symbolem: [ɲ].
    Depalatalizacja - proces fonetyczny przeciwny do palatalizacji (zmiękczenia). Np. zanik miękkości sz, cz, ż, c w języku polskim.
    Położenie Alghero na mapie Sardynii

    Algherese (język kataloński: l'alguerès) - odmiana języka katalońskiego używana jako język ojczysty przez ponad 20% mieszkańców miasta Alghero na Sardynii. Odznacza się wieloma archaizmami ze względu na geograficzne odizolowanie od katalońskiego kontinuum dialektalnego, a także wpływami języka sardyńskiego i włoskiego. Został uznany za język mniejszościowy. Wykazuje cechy typowe dla wschodnich dialektów katalońskich, a dodatkowo szereg cech specyficznych:

    Akcent (od łac. accentus, zaśpiew), właśc. akcent wyrazowy – wyróżnienie za pomocą środków fonetycznych niektórych sylab w obrębie wyrazu.Sardynia (wł. Sardegna) – skalista wyspa, druga pod względem wielkości na Morzu Śródziemnym. Wraz z pobliskimi wyspami tworzy region administracyjny we Włoszech.

    Fonetyka[]

  • Różnicuje fonemy /v/ i /b/, podobnie jak to ma miejsce w dialektach balearskich i niektórych walenckich.
  • Rotacyzm (wpływ języka sardyńskiego). Zastąpienie międzysamogłoskowego /d/ i /l/ przez [r]: "escola">"ascòra", 'Barceloneta': w standardowym katalońskim [bərsəluˈnɛtə], w algherskim [balsaruˈnɛta], 'vila' i 'vida' są w algherskim homofonami: ['vira]; "cada">"cara", "bleda">"brera", "roda">"rora", "codony">"corom". Występuje to także w zbitkach spółgłoskowych /l/ > [r]: "blanc">"branc", "plana">"prana", "clau">"crau", "volar">"vurà", "plaça">"praça", "ungla">"ungra", "plena">"prena",
  • Proces odwrotny w wygłosach: /r/ > [l] (wpływ języka sardyńskiego): "port">"polt", "sard">"saldu", "persona">"palsona", "corda">"colda", "portal">"pultal", "Sardenya">"Saldenya", "parlar">"pal·là".
  • Depalatalizacja spółgłosek bocznych i nosowych na końcu sylaby (wpływ języka sardyńskiego): /ɬ/ > [l], /ɲ/ > [n]; np. 'any': w standardowym katalońskim [ˈaɲ], w algherskim [ˈan], "any">"an", "fill">"fil", "vell">"vel", "cavall">"caval"
  • Elizja nagłosowych nieakcentowanych e i a po przyimku de: "d'anar">"de ná"; "d'escola">"de scòra";
  • Morfologia i składnia[]

  • Średniowieczne formy rodzajnika określonego: lo/los (pron. lu/lus) i la/les (pron. la/las) zamiast el/els, la/les.
  • Czas przeszły prosty zastąpiony przez czas teraźniejszy dokonany ('haver' + imiesłów), (wpływ języka sardyńskiego).
  • Czas przeszły niedokonany zachowuje archaiczne etymologiczne -V- we wszystkich koniugacjach: 1a -ava, 2a -iva, 3a -iva (zamiast współczesnych form bez -V- w I koniugacji: 1a z-ava, 2a -ia, 3a -ia )
  • Słownictwo[]

  • Archaizmy: "servici" zamiast "servei", "almanco" zamiast "almenys", "espada" zamiast "espasa", "lletra" zamiast "carta"
  • Wyrazy zapożyczone lub kalki z sardyńskiego ("eba" zamiast "egua", "cavidani" zamiast "setembre" (sardyńskie 'cabidànne'); z hiszpańskiego ("iglésia" zamiast "església"); a zwłaszcza z włoskiego ("llumera" zamiast "llum", "fortuna" zamiast "sort", "fatxa" zamiast "cara", "campsant" zamiast "cementiri").
  • Bibliografia[]

  • Josep Sanna: Diccionari català de l'Alguer. 1988; ISBN 84-7129-391-9
  • Linki zewnętrzne[]

  • El català de l'Alguer: Un model d'àmbit restringit (pdf)
  • Program telewizyjny w dialekcie algherese
  • Strona miasta Alghero
  • Rotacyzm (od gr. rho, "litera R") - zjawisko fonetyczne, polegające na przejściu określonej głoski w określonej pozycji w głoskę r. Miało ono miejsce w historii wielu języków.Fonem – według tradycyjnych teorii fonologicznych, najmniejsza jednostka mowy rozróżnialna dla użytkowników danego języka. Może mieć kilka reprezentacji dźwiękowych (alofonów), występujących w różnych kontekstach lub też zamiennie.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Samogłoska otwarta przednia niezaokrąglona - typ samogłoski spotykany w językach naturalnych. Symbol, który przedstawia ten dźwięk w Międzynarodowym Alfabecie Fonetycznym i X-SAMPA, to a (zwykłe a).
    Homofonia - fonetyczna tożsamość różnych segmentów językowych (głosek, sylab, wyrazów itd.), przy czym poprzez tożsamość nie należy rozumieć całkowitej identyczności (która jest niemożliwa ze względu na charakterystykę budowy narządów mowy), a jedynie nierozróżnialność cech relewantnych danego segmentu językowego. Dzięki temu wyraz cukier wypowiedziany przez kobietę i wyraz cukier wypowiedziany przez mężczyznę są homofoniczne, ponieważ barwa głosu nie jest cechą relewantną.
    Język sardyński (limba sarda, sardu) to język, a według niektórych uczonych makrojęzyk, z grupy romańskiej (podgrupa południoworomańska) języków indoeuropejskich, którym posługuje się od 1 do 1,5 mln Sardyńczyków (mieszkańców Sardynii - włoskiej wyspy na Morzu Śródziemnym).
    Samogłoska przymknięta przednia niezaokrąglona – typ samogłoski spotykany w językach naturalnych. Symbol, który przedstawia ten dźwięk w Międzynarodowym Alfabecie Fonetycznym, to i (zwykła litera i).
    Samogłoska przymknięta tylna zaokrąglona – typ samogłoski spotykany w językach naturalnych. Symbol, który przedstawia ten dźwięk w Międzynarodowym Alfabecie Fonetycznym, to u (zwykła litera u).
    Dialekty balearskie - zbiorcze określenie grupy wschodnich dialektów języka katalońskiego, używanych przez mieszkańców Balearów. Użytkownicy tych dialektów zazwyczaj określają je przymiotnikowymi nazwami poszczególnych wysp: mallorquí (Majorka), menorquí (Minorka) i eivissenc (Ibiza i Formentera).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.139 sek.