• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Alentejo

    Przeczytaj także...
    Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis. Chów – zapewnienie zwierzętom użytkowym i hodowlanym prawidłowych warunków bytowania i rozwoju, dzięki którym możliwy jest pełny rozwój pożądanych cech. Obejmuje czynności takie jak karmienie i pielęgnacja, związane z utrzymaniem zwierząt od czasu ich nabycia - zwykle młodych osobników - do czasu uzyskania przez nie oczekiwanych cech użytkowych. Odchowane zwierzęta mogą być użytkowane do produkcji (mleko, wełna, jaja), jako surowiec do produkcji (mięso, skóra), jako siła robocza (np. koń, muł, osioł) lub zwierzęta domowe (pies, kot).
    Kilometr kwadratowy (symbol: km² ) – jednostka wielokrotna jednostki pola powierzchni – metra kwadratowego. 1 km² jest to pole powierzchni kwadratu o boku 1000 m.
    Położenie na mapie.
    Typowy krajobraz Alentejo.
    Rzymska świątynia w miejscowości Évora.

    Alentejo (dosłownie Kraina za Tagiem; fon. /a.lẽ.n'ta.żu/) – historyczna prowincja Portugalii, obejmująca ok. 1/3 powierzchni kraju (26 000 km²) i skupiająca niecałe 10% jego ludności (776 585 mieszkańców, stan na rok 2001). Wyróżnić można Alto Alentejo (Alentejo Górne) ze stolicą w Évorze, Baixo Alentejo (Alentejo Dolne) z głównym ośrodkiem w Bei oraz Ribatejo, skupione wokół aglomeracji Santarém. Region zajmuje w przeważającej części nizinne (z wyjątkiem gór São Mamede w północno-wschodniej części prowincji) tereny na południe od rzeki Tag. Alentejo Dolne jest najcieplejszym regionem w Portugalii.

    Algarve (wym. [aɫˈɡaɾv(ɨ)]; z arab.: zachód, ziemia położona na zachód الغرب al-Garb /al-garb) – region i kraina historyczna w kontynentalnej Portugalii, obejmująca całą południową część tego kraju, tj. podłużny pas wzdłuż wybrzeża Oceanu Atlantyckiego - długości około 40 kilometrów i szerokości około 140 kilometrów - od Przylądka Świętego Wincentego na zachodzie do rzeki Gwadiany na wschodzie (granica z Hiszpanią). Portugalia była pierwszym na świecie państwem prowadzącym politykę kolonialną (od 1415) i ostatnim, które ją zakończyło (1999) (z wyjątkiem Francji). Wraz z zakończeniem rekonkwisty w prowincjach Algarve i Alentejo, kraj ten kontynuował ekspansję chrześcijaństwa poprzez eksplorację wybrzeży Afryki. W połowie XVI wieku to niewielkie królestwo było niekwestionowanym liderem globalnego handlu.

    Główny obszar rolniczy kraju (uprawy pszenicy, dębu korkowego i oliwek; w okolicach Santarém intensywny chów bydła rogatego), którego mieszkańcy znani są w Portugalii ze swych lewicowych przekonań politycznych. Większość ludności utrzymuje się z pracy w wielkich majątkach ziemskich, tzw. Latifúndios. Do rozszerzenia Unii Europejskiej w 2004 roku najuboższy region wspólnoty. Miejscowa kuchnia obfituje w posiłki mięsne, na przekór dominującym w kraju daniom rybnym.

    Wspólnota Europejska, WE (fr. Communauté Européenne, CE; ang. European Community, EC) – powołana do życia 1 stycznia 1958 na mocy traktatów rzymskich jako Europejska Wspólnota Gospodarcza (EWG), a istniejąca do 30 listopada 2009 historyczna organizacja ponadnarodowa. Pierwszy filar Unii Europejskiej wraz z Europejską Wspólnotą Energii Atomowej (Euratom), a do 2002 również z Europejską Wspólnotą Węgla i Stali. W 1992 na podstawie traktatu z Maastricht zmieniono nazwę EWG na Wspólnota Europejska, miał to być wyraz pragnienia państw narodowych rozszerzenia współpracy na obszary inne niż tylko gospodarka.Rewolucja goździków (port. Revolução dos Cravos) – wojskowy zamach stanu w Portugalii, który doprowadził do obalenia dyktatury następcy António Salazara – Marcelo Caetano. Nazwa pochodzi stąd, że żołnierzom w lufy karabinów wkładano goździki. Rewolucja oprócz obalenia Caetano przyniosła dekolonizację portugalskich posiadłości w Afryce i Azji. Wydarzenia te zapoczątkowały burzliwy proces demokratyzacji systemu politycznego w tym kraju.

    Historia[ | edytuj kod]

    Pozostałości wyrobów ceramicznych oraz rozsiane w północnej części regionu menhiry, dolmeny i kamienne kręgi wskazują na to, że tereny Alentejo zamieszkane były 7-8 tys. lat p.n.e. Za czasów rzymskich region był jednym z lepiej prosperujących części prowincji Luzytania, o czym świadczy min. dobrze zachowany akwedukt i Świątynia Diany w Évorze.

    Azory (port. Açores, wym. [ɐˈsoɾɨʃ]; Arquipélago dos Açores), administracyjnie Region Autonomiczny Azorów – archipelag dziewięciu wysp wulkanicznych należących do Portugalii położony w środkowej części Oceanu Atlantyckiego. Znajduje się około 1500 km od wybrzeży Półwyspu Iberyjskiego i jest zaliczany do Makaronezji. Na długości 650 km rozciągają się trzy główne grupy wysp (grupa zachodnia: Flores i Corvo, grupa centralna: Faial, Pico, São Jorge, Graciosa i Terceira, grupa wschodnia: São Miguel i Santa Maria). Zróżnicowana rzeźba terenu ze stromymi, skalistymi wybrzeżami i jeziorami kraterowymi świadczy o wulkanicznym pochodzeniu wysp. Archipelag jest nadal obszarem aktywnym sejsmicznie. Oliwka (Olea L.) – rodzaj drzew należący do rodziny oliwkowatych. Zalicza się do niego około 35 gatunków drzew rosnących w strefie ciepłej umiarkowanej i strefie tropikalnej południowej Europy, Afryki, południowej Azji i w Australii.

    Alentejo, wraz z sąsiednim Algarve było najdłużej opierającym się rekonkwiście obszarem Portugalii, podbitym ostatecznie w 1257 roku za panowania Alfonsa III (1248-79). Obecność Maurów dała się zaznaczyć w niektórych toponimach, a także miejscowych kościołach, z których wiele służyło niegdyś jako meczety. Wskutek cyklicznych susz i słabej jakości gleb duża część osiadłej w Alentejo ludności wyemigrowała na przestrzeni wieków na Azory, do Brazylii, Angoli i innych portugalskich kolonii. Pewne dochody przynosi prowincji eksploatacja ogromnych złóż marmuru, zlokalizowanych w okolicach miejscowości Estremoz i Vila Viçosa. Surowiec ten jest tam powszechnie stosowany jako pospolity materiał budowlany. Podczas Rewolucji Goździków ludność prowincji poparła juntę Ocalenia Narodowego generała António de Spínoli.

    Dolmen – prehistoryczna budowla megalityczna o charakterze grobowca. Składała się z głazów wkopanych pionowo w ziemię i wielkiego płaskiego bloku skalnego, który był na nich ułożony. Pierwotnie dolmen był przysypywany ziemią. Budowle te są charakterystyczne dla neolitu europejskiego.Angola (Republika Angoli - República de Angola) – państwo w południowo-zachodniej Afryce nad Oceanem Atlantyckim, członek Unii Afrykańskiej. Sąsiaduje z Demokratyczną Republiką Konga, Namibią, Kongiem oraz Zambią. W przeszłości była kolonią portugalską. Posiada znaczne zasoby surowców naturalnych, w tym ropy naftowej i diamentów.

    Wraz z wstąpieniem Portugalii do EWG w 1986 roku do regionu zaczęły napływać liczne dotacje z funduszy strukturalnych, które pozwoliły na sfinansowanie niektórych kluczowych inwestycji, takich jak Zapora Alqueva na rzece Gwadiana. W wyniku jej wybudowania powstało w 2002 jezioro o powierzchni 250 km². Powstały w 2002 roku zbiornik jest obecnie największym sztucznym jeziorem Unii Europejskiej, a według niektórych źródeł największym w Europie. Zapora pozwoliła na skuteczne nawadnianie okolicznych pól i uzupełniła nękający region niedobór wody pitnej.

    Meczet (arab. مسجد masdżid; l.mn. مساجد masadżid) – miejsce kultu muzułmańskiego. Słowo meczet oznacza dowolny budynek, w którym oddaje się cześć Bogu, niezależnie od jego architektury.Vila Viçosa to miejscowość w Portugalii, leżąca w dystrykcie Évora, w regionie Alentejo w podregionie Alentejo Central. Jedno z tzw. Marmurowych Miast, nazywane tak ze względu na powszechne zastosowanie tego budulca w architekturze miasta. Pobliskie kamieniołomy eksploatują jedne z największych złóż marmuru w Europie.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. O PCP sempre teve uma influência muito significativa no Alentejo (port.)
    2. Studium zagrożeń związanych z budową Zapory (ang.) http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/1808734.stm Artykuł w serwisie BBC news
    3. (ang.)
    4. Oficjalna strona projektu - Barragem de Alqueva é o maior lago artificial da Comunidade Europeia (port.).
    5. Praktyczny Przewodnik: Portugalia, wyd. Pascal, Bielsko-Biała 2003; ​ISBN 83-7304-142-7​; s. 503
    6. Volker Poelzl, Spokojnie to tylko Portugalia, Urszula Smerecka (tłum.), Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 17, ISBN 978-83-01-15203-1, OCLC 830865191.


    Gleba, pedosfera – biologicznie czynna powierzchniowa (do 2 m miąższości) warstwa skorupy ziemskiej, powstała w procesie glebotwórczym ze skały macierzystej pod wpływem czynników glebotwórczych. Gleba składa się z części mineralnej i organicznej. Częścią gleby są organizmy glebowe.Zapora Alqueva – zapora wodna na Gwadianie w Portugalii, w dystryktach Évora i Beja. Swoją nazwę bierze od pobliskiej miejscowości Alqueva.




    Warto wiedzieć że... beta

    Diana (łac. Diana, gr. Ἄρτεμις Artemis) – w mitologii rzymskiej bogini łowów, przyrody (świata roślinnego i zwierzęcego, gór, lasów, gajów, źródeł leczniczych), płodności, Księżyca (lub światła księżycowego).
    Kilometr kwadratowy (symbol: km² ) – jednostka wielokrotna jednostki pola powierzchni – metra kwadratowego. 1 km² jest to pole powierzchni kwadratu o boku 1000 m.
    Menhir – w kulturze celtyckiej nieociosany lub częściowo obrobiony głaz (najczęściej zaostrzony od góry) ustawiony pionowo na grobie zmarłego, pełniący rolę pomnika. Nazwa menhir wywodzona jest z celtyckich słów: men - kamień i hir - wysoki.
    António Sebastião Ribeiro de Spínola (ur. 11 kwietnia 1910 w Estremoz, zm. 13 sierpnia 1996 w Lizbonie) – portugalski wojskowy, polityk, prezydent kraju.
    Santarém – miejscowość w Portugalii, leżąca w dystrykcie Santarém, w regionie Alentejo, w podregionie Lezíria do Tejo.
    Kromlech (z celtyckiego crom – wygięty, lech – kamień) – krąg zbudowany z ustawionych pionowo kamieni, często wokół grobowca lub miejsca kultu. Stawiane były w neolicie oraz w epoce brązu, najczęściej na terenach Bretanii, Anglii i Irlandii – pierwsze kromlechy pojawiły się w drugiej połowie IV tysiąclecia p.n.e. Było to najprawdopodobniej miejsce kultu i zebrań plemiennych. Do najbardziej znanych należy Stonehenge.
    Dyktatura wojskowa – system sprawowania władzy państwowej, w którym profesjonalni wojskowi łączą funkcje dowódcze z głównymi funkcjami w aparacie państwowym, rządzą opierając się na armii i z wykorzystaniem wojskowych metod działania.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.045 sek.