• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Adam Bromberg

    Przeczytaj także...
    Komunistyczna Partia Zachodniej Ukrainy, KPZU (ukr. Комуністична партія Західної України) – nielegalna partia komunistyczna, działająca w Drugiej RP w województwach lwowskim, stanisławowskim, tarnopolskim i wołyńskim.Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne sp. z o.o. (WSiP) – wydawnictwo, które wydaje głównie podręczniki szkolne i inne materiały edukacyjne. Powstało zarządzeniem ministra edukacji narodowej 9 kwietnia 1945 r., jako Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych (PZWS), z których w 1951 roku wydzielone zostało Państwowe Wydawnictwo Szkolnictwa Zawodowego. W 1974 roku oba wydawnictwa zostały połączone w wydawnictwo pod obecną nazwą i działały w formie przedsiębiorstwa państwowego. Przekształcenie przedsiębiorstwa państwowego Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa zostało dokonane przez Ministra Skarbu Państwa w dniu 16 września 1998 r. Od 3 listopada 2004 do 30 sierpnia 2010 przedsiębiorstwo było notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.
    Medal 10-lecia Polski Ludowej – polskie cywilne odznaczenie państwowe ustanowione dekretem Rady Państwa 12 maja 1954 roku, jako odznaczenie jubileuszowe w związku ze zbliżającą się dziesiątą rocznicą powstania Polski Ludowej. Medal zaprojektowany został w 1954 roku przez Józefa Gosławskiego. Odznaczenie przyznawano w okresie od 22 lipca 1954 do 22 lipca 1955.

    Adam Bromberg, właściwie Adolf Bromberg (ur. 12 marca 1912 w Lublinie, zm. 23 marca 1993 w Sztokholmie) – polski wydawca książek o tematyce naukowej, encyklopedysta.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Młodość[ | edytuj kod]

    Urodził się w Lublinie w rodzinie żydowskiej. Jego ojciec prowadził tam skład i suszarnię chmielu. Uczęszczał do Gimnazjum Humanistycznego Towarzystwa Zakładania Szkół Żydowskich w Lublinie. Jako uczeń wstąpił do Związku Młodzieży Szkolnej będącego filią Komunistycznego Związku Młodzieży Polski. Po maturze studiował w Wyższej Szkole Handlu Zagranicznego w Wiedniu, ale przerwał naukę po dwóch latach i powrócił do Polski. Został członkiem Komunistycznej Partii Zachodniej Ukrainy, czynnym w jej Wydziale Wojskowym we Lwowie. Został aresztowany w 1934 i 13 maja 1935 skazany na 3,5 roku więzienia. Przebywał we Wronkach i Koronowie. Został zwolniony na mocy amnestii w grudniu 1936 i nie powrócił do działalności partyjnej. Zaczął pracować w wydawnictwie Ferdynanda Hoesicka w Warszawie.

    Komunistyczny Związek Młodzieży Polski (KZMP), Związek Młodzieży Komunistycznej w Polsce – organizacja młodzieżowa Komunistycznej Partii Polski, działająca w II Rzeczypospolitej w latach 1922–1938. Tadeusz Paweł Rutkowski (ur. 1965) – polski historyk, pracownik naukowy Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego.

    Lata II wojny światowej[ | edytuj kod]

    W latach 1939–41 przebywał we Lwowie. Był redaktorem w Państwowym Wydawnictwie Mniejszości Narodowych przy Radzie Komisarzy Ludowych Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej, gdzie kierował sekcją polską. W marciu 1941 się ożenił. Po wybuchu wojny niemiecko-radzieckiej (1941) zmobilizowany do Armii Czerwonej i ewakuowany w głąb ZSRR, służył w batalionie budowlanym w Orsku. W 1943 wstąpił do tworzonej armii polskiej, skierowany do 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, w której służył jako oficer oświatowy, a następnie oficer ds. polityczno-wychowawczych. W maju 1944 został szefem wydziału politycznego 2 Dywizji Piechoty, a w czerwcu 1944 dowódcą szkoły oficerów polityczno-wychowawczych przy 3 Dywizji Piechoty. W październiku 1944 został zastępcą dowódcy 1 Brygady Pancernej ds. polityczno-wychowawczych. W maju 1945 został mianowany szefem Zarządu Polityczno-Wychowawczego Marynarki Wojennej. Wojnę zakończył w stopniu majora, został odznaczony Krzyżem Virtuti Militari V klasy oraz Krzyżem Grunwaldu III klasy. Jego najbliżsi, w tym rodzice, zginęli podczas II wojny światowej. Przeżyła jego żona oraz bratanica.

    Chmiel (Humulus L.) – rodzaj roślin pnących z rodziny konopiowatych. Należą do niego w zależności od ujęcia 3 lub 5 gatunków występujących w strefie klimatu umiarkowanego półkuli północnej. W Polsce rośnie dziko i uprawiany jest chmiel zwyczajny.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    Lata 1945–1956[ | edytuj kod]

    W listopadzie 1945 mianowano go szefem wydziału redakcyjno-wydawniczego Głównego Zarządu Polityczno-Wychowawczego Wojska Polskiego. W lutym 1946 został zastępcą Leona Kasmana jako dyrektora wydawnictwa „Książka” oraz wykładowcą Centralnej Szkoły Oficerów Polityczno-Wychowawczych. W 1947 zorganizował Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, działające początkowo pod nazwą Prasa Wojskowa, którym kierował do października 1951. Równocześnie dużo publikował na temat polityki państwa w ruchu wydawniczym. Jesienią 1951 opuścił wojsko w stopniu pułkownika i został wiceprezesem Centralnego Urzędu Wydawnictw, Przemysłu Graficznego i Księgarstwa, na którego czele stał Karol Kuryluk. Został odznaczony przez Bolesława Bieruta Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. W maju 1953 otrzymał stanowisko dyrektora Państwowego Wydawnictwa Naukowego. W maju 1955 w wydawnictwie tym utworzono redakcję encyklopedii. Również w maju 1955 ukończył w trybie przyspieszonym wydział dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie następnie wykładał od grudnia 1955 do września 1968. W 1955 otrzymał Medal 10-lecia Polski Ludowej (na wniosek Ministra Przemysłu Drzewnego i Papierniczego) oraz Srebrny Krzyż Zasługi za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie przemysłu drzewnego papierniczego.

    Polacy – naród zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, a poza granicami Polski tworzący Polonię.Karol Kuryluk (ur. 27 października 1910 w Zbarażu, zm. 9 grudnia 1967 w Budapeszcie) – polski dziennikarz i wydawca, założyciel i redaktor naczelny lwowskich "Sygnałów" (1933–1939) i "Odrodzenia" (1944–1948); społecznik i działacz kulturalny, minister kultury (1956–1958) i ambasador PRL w Austrii (1959–1964). Żonaty z Miriam Kohány (1917–2001), poetką, pisarką i tłumaczką, która w czasie wojny zmieniła nazwisko na Maria Grabowska, a po wojnie publikowała pod nazwiskiem Maria Kuryluk; ojciec Ewy Kuryluk, artystki i pisarki i Piotra Kuryluka.

    Lata 1956–1969[ | edytuj kod]

    Kierowane przez niego PWN wydało w 1959 Małą encyklopedię powszechną. Od 1957 prowadzono prace nad Wielką encyklopedią powszechną PWN, której pierwszy tom wydano w 1962. Kontynuowano także wydawanie serii „Biblioteka Klasyków Filozofii” przejętej od Państwowego Instytutu Wydawniczego w 1952, zainicjowano współpracę z wydawcami zagranicznymi. W 1964 doktoryzował się na Uniwersytecie Warszawskim na podstawie pracy Ruch wydawniczy w Polsce 1944–1964. Został odwołany z funkcji dyrektora PWN w dniu 1 czerwca 1965, po niekorzystnej dla niego kontroli NIK i negatywnej ocenie możliwości przeprowadzenia przez niego zmian kadrowych i przywrócenia pełnej kontroli politycznej nad wydawnictwem. Mianowano go radcą w Ministerstwie Szkolnictwa Wyższego. Od maja 1967 pełnił funkcję zastępcy redaktora naczelnego Państwowych Zakładów Wydawnictw Szkolnych. Został usunięty z PZPR w kwietniu 1968 w związku z wydarzeniami marca 1968. Zarzucono mu brak nadzoru politycznego i ideologicznego nad działalnością PWN, w którym nie pracował już od niemal trzech lat, a także nadużycia finansowe. Został zwolniony z pracy w PZWS oraz na Uniwersytecie Warszawskim, zaczął pracować jako kierownik biblioteki w Instytucie Transportu Samochodowego w Warszawie. Został aresztowany 21 czerwca 1969 pod zarzutem narażenia na straty finansowe PWN. Opuścił areszt 15 lipca 1969, a postępowanie przeciwko niemu umorzono na mocy amnestii.

    Order Virtuti Militari (łac. Męstwu wojskowemu – (cnocie) dzielności żołnierskiej) – najwyższe polskie odznaczenie wojskowe (order), nadawane za wybitne zasługi bojowe. Jest najstarszym orderem wojskowym na świecie, spośród nadawanych do chwili obecnej. Ustanowiony przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego 22 czerwca 1792 roku w celu uczczenia zwycięstwa w bitwie pod Zieleńcami po rozpoczęciu wojny polsko-rosyjskiej przeciwko konfederacji targowickiej w obronie Konstytucji 3 Maja. Dewiza orderu brzmi: Honor i OjczyznaSpółdzielnia Wydawnicza „Książka” - wydawnictwo lewicowe działające w Warszawie. Reaktyowowane w 1944 pod patronatem PPR jako wydawca literatury, gazet i czasopism na skalę masową. Posiadało wtedy oddziały w 25 miastach Polski. Jego dyrektorem od 1946 był Leon Kasman a jego zastępcą Adam Bromberg. W okresie międzywojennym kierował nim m.in. Aleksander Ostrowski. Wydawnictwo "Książka" w 1948 połączyło się z prowadzonym przez PPS Wydawnictwem "Wiedza" w związku ze zjednoczeniem obu partii i powstaniem PZPR. W efekcie powstała istniejąca do dziś Spółdzielnia Wydawniczo-Handlowa "Książka i Wiedza.

    Lata 1970–1993[ | edytuj kod]

    W sierpniu 1970 wyemigrował z Polski razem z żoną i córką. W 1972 został zdegradowany rozkazem ministra obrony narodowej Wojciecha Jaruzelskiego. Zamieszkał w Szwecji, gdzie w 1975 założył razem z córką Dorotą wydawnictwo Brombergs Bokförlag, w którym publikowano szwedzkie tłumaczenia m.in. Czesława Miłosza i Isaaca Bashevisa Singera. Przed śmiercią sporządził wiele notatek i nagrań zawierających opowieści autobiograficzne, które stanowiły kanwę dla Henryka Grynberga do napisania w 2000 książki Memorbuch.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Bellona – dom wydawniczy, specjalizujący się w literaturze historycznej oraz militarnej. W jego ofercie znajdują się także kryminały, powieści historyczne i fantastyczne, oraz albumy, kalendarze, bajki i inna literatura dziecięca i wszelkiego rodzaju poradniki pomocne w życiu codziennym.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Tadeusz Rutkowski, Adam Bromberg i „encyklopedyści”. Kartka z dziejów inteligencji w PRL, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2010 ​ISBN 978-83-235-0696-6
  • Jolanta Brach-Czaina, Księga żydowskich wspomnień, „Midrasz” 12/2000
  • Mariusz Cieślik, Memorbuch, Grynberg, Henryk, „Gazeta Wyborcza”, 28 września 2000
  • WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.Ferdynand Hoesick (ur. 16 października 1867 w Warszawie, zm. 13 kwietnia 1941 w Warszawie) – polski księgarz i wydawca, pisarz, historyk literatury, muzykograf, redaktor naczelny Kuriera Warszawskiego.




    Warto wiedzieć że... beta

    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    1 Warszawska Brygada Pancerna im. Bohaterów Westerplatte (1 BPanc) – związek taktyczny wojsk pancernych Wojska Polskiego.
    Henryk Grynberg (ur. 4 lipca 1936 w Warszawie) – prozaik, poeta, dramaturg, eseista. W jego twórczości dominuje tematyka Holocaustu i losu polskich Żydów.
    Główny Zarząd Polityczno-Wychowawczy Wojska Polskiego (GZPW WP) - Główny Zarząd Polityczny Wojska Polskiego (GZP WP) – Instytucja Centralna Ministerstwa Obrony Narodowej funkcjonująca w ludowym Wojsku Polskim w latach 1944-1989 na prawach wydziału Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej.
    2 Warszawska Dywizja Piechoty im. Henryka Dąbrowskiego (2 DP) – związek taktyczny piechoty ludowego Wojska Polskiego.
    Leon Kasman pseud. Adam, Bolek, Janowski, Zygmunt (ur. 28 października 1905 w Łodzi, zm. 12 lipca 1984 w Warszawie) – polski działacz komunistyczny. Pierwszy redaktor naczelny dziennika "Trybuna Ludu" (organu KC PZPR) w latach 1948-1953 (później ponownie w latach 1957-1967), poseł na Sejm PRL trzech kadencji: pierwszej (1952-56), czwartej (1965-1969) i szóstej (1972-1976).
    1 Warszawska Dywizja Piechoty im. Tadeusza Kościuszki (1 DP) – związek taktyczny piechoty ludowego Wojska Polskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.047 sek.