l
  • Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Temat nie został wyczerpany?
    Zapraszamy na Forum Naukowy.pl
    Jeśli posiadasz konto w serwisie Facebook rejestracja jest praktycznie automatyczna.
    Wystarczy kilka kliknięć.

    72 Pułk Piechoty AK

    Przeczytaj także...
    Dionizy Feliks Czachowski (ur. 6 kwietnia 1810 w Niedabylu, zm. 6 listopada 1863) – pułkownik, naczelnik wojenny województwa sandomierskiego w powstaniu styczniowym.28 Dywizja Piechoty AK im. Stefana Okrzei (28 DP AK) - wielka jednostka piechoty Armii Krajowej działająca od 20 września do 5 października 1944 w trakcie powstania warszawskiego.
    Akcja „Burza” w Okręgu Radom-Kielce AK – część akcji wojskowej zorganizowanej i podjętej przez oddziały Armii Krajowej przeciw wojskom niemieckim w końcowej fazie okupacji niemieckiej, bezpośrednio przed wkroczeniem Armii Czerwonej, prowadzona w granicach II Rzeczypospolitej.
    Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy 72 Pułku Piechoty Armii Krajowej Ziemi Radomskiej. Zapoznaj się również z: 72 Pułk Piechoty - stronę ujednoznaczniającą.
    Dionizy Czachowski, patron 72 Pułku Piechoty AK

    72 Pułk Piechoty AK im. płk. Dionizego Czachowskiego (inaczej 72 Pułk Piechoty AK Ziemi Radomskiej) – jednostka sił zbrojnych Armii Krajowej utworzona na początku 1944 w ramach akcji odtwarzania struktur Wojska Polskiego sprzed 1939.

    Przysucha – miasto w województwie mazowieckim, w powiecie przysuskim, położone na krańcu Wzniesień Południowomazowieckich, w pobliżu rzeki Radomki. Historycznie leży w Małopolsce.Obwód Końskie - jednostka terytorialna Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. Operowała na terenie powiatu koneckiego i nosiła kryptonimy "Strzemię", "Bezdroża", "Dalia" i "Konrad".

    Historia pułku[ | edytuj kod]

    Według planu mobilizacyjnego w Okręgu Radomsko-Kieleckim Armii Krajowej miała zostać powołana 28 Dywizja Piechoty AK pod dowództwem ppłk Zygmunta Żywockiego "Kostur"; W jej skład miały wejść:

  • 72 pułk piechoty (z Obwodu Radomskiego);
  • 172 pułk piechoty AK (z Obwodu Kozienickiego)
  • 272 pułk piechoty (z Obwodu Iłżeckiego i Obwodu Końskie).
  • Faktycznie 28 Dywizja Piechoty AK im. Stefana Okrzei powstała w okręgu warszawskim AK 20 września 1944. W jej składzie funkcjonował również 72 Pułk Piechoty AK. W Okręgu Kieleckim powołano natomiast 72 pułk piechoty oraz I batalion 172 pułku piechoty.

    Okręg Samodzielny Radom-Kielce AK lub Okręg Radomsko-Kielecki AK (włśc. Okręg Kielecki AK, zwany ze względu na okupacyjny dystrykt w jakim się znajdował Okręg Radom AK) - kryptonim Jodła, Rolnik, Maliny. Jeden z okręgów organizacyjnych Armii Krajowej w okupowanej Polsce. Istniał w latach 1939-1944. Obszar ZWZ AK Jodła w chwili powstania obejmował województwo kieleckie oraz powiaty miechowski i olkuski. Później odłączono od niego te dwa powiaty, następnie przyłączono powiat radomszczański, a odłączono powiat opoczyński i w takim kształcie istniał do rozwiązania.Armia Krajowa (AK) – zakonspirowana organizacja zbrojna polskiego podziemia w latach II wojny światowej, działająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, okupowanej przez Niemców, ZSRR i Słowaków.

    72 pułk piechoty zmobilizowano od 17 sierpnia 1944 w początkowo w składzie kompanii pod dowództwem por. Jerzego Sztajgierwalda "Rozłoga" (organizującego przeprawy na Pilicy), a następnie trzech batalionów ok. 500 żołnierzy. Stan uzbrojenia w pierwszej fazie organizacyjnej wynosił 2 ckm, 12 lkm, 1 rkm, 50 pm, 200 kb, 20 rewolwerów, 2 piaty, kilkaset granatów i 100.000 sztuk amunicji.

    Język polski (polszczyzna) – język naturalny należący do grupy zachodniosłowiańskich (do których należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiących część rodziny indoeuropejskiej.72 pułk piechoty AK – pułk Armii Krajowej utworzony po 20 września w trakcie powstania warszawskiego w ramach 28 Dywizji Piechoty AK im. Stefana Okrzei.

    Pułk uczestniczył Akcji Burza m.in. w:

  • 26 września, (wraz z 25 pułkiem piechoty AK) w całodziennej bitwie z obławą niemiecką w lasach przysuskich w okolicach wsi Gałki, Stefanów;
  • 27 września, ataku na garnizon niemiecki w Przysusze;
  • 6 października, w walkach pod Eugeniowem z obławą niemiecką
  • Demobilizacja 72 pp AK nastąpiła 8 października 1944 we wsi Borkowice, leżącej na skraju Lasów Przysuskich. W lasach pozostał oddział ok. 85 żołnierzy, zaś pozostali partyzanci przeszli do służby konspiracyjnej.

    Wojciech Stanisław Borzobohaty ps. "Jelita", "Stanisław", "Wojan" (ur. 19 lipca 1908 w Wilnie, zm. 10 stycznia 1991 w Warszawie) – podpułkownik dyplomowany artylerii Wojska Polskiego, pierwszy prezes Zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy AK.Obwód Iłża - jednostka terytorialna Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. Operowała na terenie powiatu iłżeckiego i nosiła kryptonimy "Strzała", "Lipy", "Baszta", "Cykoria" i "Konrad".

    Ordre de Bataille[ | edytuj kod]

  • dowódca pułku - mjr Wacław Wyziński "Stefan";
  • zastępca i szef sztabu - mjr Jakub Gabriel-Węglowski "Ramon", "Kuba";
  • I batalion - dowódca mjr. Edmund Mickiewicz "Zryw";
  • 1 kompania - dowódca ppor. Sławomir Wojdan "Stefan" (zg. w październiku 1944), pchor. Jan Seredyński "Artur";
  • 2 kompania - dowódca pchor. Jacek Wądołowski "Czarny";
  • 3 kompania - dowódca por. Stefan Piastowski "Lis";
  • II batalion dowódca por. Michał Burhardt "Wiór";
  • 4 kompania - dowódca por. Mieczysław Hofman "Robert";
  • 5 kompania - dowódca ppor. Wacław Rzepniewski "Dzwon";
  • 6 kompania - dowódca ppor. Jerzy Baworowski "Krystian";
  • III batalion - dowódca por. Krzysztof Hoffman "Cyprian";
  • 7 kompania - dowódca por. NN "Ryś";
  • 8 kompania - dowódca ppor. Jan Piwoński "Jaksa";
  • 9 kompania - dowódca por. Stefan Bembiński "Harnaś"
  • 10 kompania - dowódca ppor. Stanisław Podkowiński "Ren" (dołączył do pułku 30 września 1944).
  • Upamiętnienie[ | edytuj kod]

    Imię Żołnierzy 72 pułku piechoty AK 72 nosi Publiczna Szkoła Podstawowa w Mniszku.

    Obwód Radom - jednostka terytorialna Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. Operowała na terenie powiatu radomskiego i nosiła kryptonimy "Cholewa", "Ogrody", "Agawa", "Marian".Obwód Kozienice – jednostka terytorialna Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. Operowała na terenie powiatu Kozienice i nosiła kryptonimy „Puszcza” „Krzaki” „Jeżyny” „Bławatek” „Ludwik”.

    Przypisy

    1. Wojciech Borzobohaty: Jodła. Okręg Radomsko-Kielecki ZWZ-AK 1939-1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1988, s. 317.
    2. Wojciech Borzobohaty: Jodła. Okręg Radomsko-Kielecki ZWZ-AK 1939-1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1988, s. 375.
    3. Wojciech Borzobohaty: Jodła. Okręg Radomsko-Kielecki ZWZ-AK 1939-1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1988, s. 380.
    4. Strona Światowego Związku Żołnierzy AK Oddział Radom (pol.). [dostęp 4 kwietnia 2010].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Borzobohaty W., "Jodła" Okręg Radomsko-Kielecki ZWZ-AK 1939-1945, Warszawa 1988 ISBN 83-211-0901-2
  • Okręg Warszawa AK kryptonimy: "40", "XX", "Wydra". "Drapacz", "Prom" - jednostka terytorialno-organizacyjna Armii Krajowej obejmująca teren Warszawy i powiatu warszawskiego. Jednostki wojskowe okręgu wzięły udział w powstaniu warszawskim. We wrześniu 1944 oddziały okręgu przekształciły się w Warszawski Korpus Armii Krajowej.Stefan Bembiński (ur. 24 lipca 1917 w Łagowie Opatowskim, zm. 1 stycznia 1998 w Radomiu) – polski weteran II wojny światowej, żołnierz AK, senator I kadencji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)


    Reklama

    tt