• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • 3dfx

    Przeczytaj także...
    Matrox – kanadyjska firma dostarczająca sprzęt i rozwiązania do obsługi grafiki (w tym karty graficzne i chipsety), edycji wideo oraz przetwarzania obrazów. Firma znana jest głównie z produkcji kart graficznych przez oddział firmy Matrox Graphics Inc. zwanym MGA.Voodoo Banshee - karta graficzna firmy 3dfx wydana pod koniec 1998 roku. Karta jest produktem niskobudżetowym, przez co została wposażona tylko w jeden chip. Jako układ wspomagania grafiki 3D użyto nieco okrojone jądro Voodoo 2. Karta, jak na swoje lata, potrafi osiągnąć wysoką rozdzielczość - do 1920x1200 pikseli.
    Przerwanie (ang. interrupt) lub żądanie przerwania (IRQInterrupt ReQuest) – sygnał powodujący zmianę przepływu sterowania, niezależnie od aktualnie wykonywanego programu. Pojawienie się przerwania powoduje wstrzymanie aktualnie wykonywanego programu i wykonanie przez procesor kodu procedury obsługi przerwania (ang. interrupt handler).

    3dfx Interactive (nazwa 3dfx pochodzi od angielskiego three dimensional effects – efekty trójwymiarowe. Wymowa effects jest podobna do fx) – firma produkująca akceleratory graficzne i karty graficzne ze zintegrowaną akceleracją. Pod koniec roku 2000 doznała jednego z największych kryzysów w dziejach przemysłu komputerów osobistych. Ostatecznie została za 69 mln dolarów wykupiona przez firmę NVIDIA, która nie kontynuowała linii ani wsparcia produktów 3dfx. Siedzibą firmy było San Jose w Kalifornii. Pierwotna nazwa to 3Dfx Interactive (wielka litera D), ale w 1999 roku została zmieniona na małą razem z pojawieniem się nowego loga firmy.

    Antyaliasing (ang. anti-aliasing) – zespół technik w informatyce służących zmniejszeniu liczby błędów zniekształceniowych aliasing lub schodkowania obrazu, powstających przy reprezentacji obrazu lub sygnału o wysokiej rozdzielczości w rozdzielczości mniejszej.Komputer osobisty (ang. personal computer) – mikrokomputer przeznaczony przede wszystkim do użytku osobistego w domu i biurze. Służy głównie do uruchamiania oprogramowania biurowego, dostępu do zasobów Internetu, prezentacji treści multimedialnych (tekst, obrazy, dźwięki, filmy i inne), jak i gier.

    Wczesna historia[ | edytuj kod]

    3Dfx Interactive powstało w roku 1994, a dwa lata później wydało swój pierwszy układ graficzny Voodoo Graphics (znany później jako Voodoo 1) po tym, jak gwałtowny spadek cen pamięci RAM typu EDO pozwolił na zaistnienie takich kart na rynku masowym. Układ stał się popularny dzięki temu, że oferował wyższy poziom wydajności niż produkty konkurencji, które często działały gorzej niż programowe silniki efektów graficznych. Voodoo nie posiadało obsługi grafiki dwuwymiarowej, było kartą dodatkową, obrabiającą sygnał z karty graficznej w drodze do monitora. Żeby zapewnić jak najlepszą wydajność, 3Dfx opracowało własny zestaw API zwany Glide, który umożliwiał programowanie ich karty. Glide bezpośrednio udostępniało podsystemy sprzętu programom, w odróżnieniu od ówczesnych, niezależnych od sprzętu OpenGL i QuickDraw 3D. W owym czasie głównym konkurentem 3Dfx była firma PowerVR, produkująca podobną kartę pośredniczącą.

    SLI (Scan Line Interleave - Przeplot Skanowania Linii bądź Scalable Link Interface - Interfejs Skalowalnego Łącza) - technologia pozwalająca na skorelowanie pracy dwóch, trzech lub czterech kart graficznych celem szybszego renderowania obrazu. SLI pozwala również na wyświetlanie obrazu na więcej niż dwóch monitorach.Glide API jest opatentowanym API 3D opracowanym przez firmę 3dfx specjalnie dla ich akceleratorów graficznych Voodoo. Było poświęcone wydajności w grach, obsłudze mapowania geometrii i tekstur w formatach danych identycznych z tymi, które były używane w tych kartach. Akceleratory Voodoo jako pierwsze mogły zaoferować wydajność grafiki, z którą gry prezentowały się naprawdę dobrze zarówno wydajnościowo jak i jakościowo, a Glide był stosowany jako wynik. Dalsze udoskonalanie Microsoft Direct3D i pełnego OpenGL implementowanych w innych kartach graficznych i wzrost konkurencyjnego sprzętu spowodował, że to API stawało się powoli zbędne.

    W sierpniu 1997 zaczęto sprzedaż Voodoo Rush. Łączył on na jednej karcie układ grafiki 2D firmy Alliance Semiconductor z układem Voodoo. Wydajność była jednak o ok. 20% niższa niż przy użyciu osobnej karty, konstrukcja skomplikowana, a jakość grafiki 2D niska (głównie dlatego, że oba układy dzieliły tę samą pamięć i przerwanie). Kolejne wersje używały grafiki 2D firmy Cirrus Logic, co rozwiązało większość problemów, ale projekt Voodoo Rush nigdy nie zyskał dużej popularności i został wycofany pod koniec roku.

    NVIDIA Corporation NASDAQ: NVDA – amerykańska firma komputerowa; jeden z największych na świecie producentów procesorów graficznych i innych układów scalonych przeznaczonych na rynek komputerowy. NVIDIA jest także głównym dostawcą (pod względem udziału w rynku) producentów kart graficznych dla komputerów osobistych ze swoją standardową serią GeForce.Częstotliwość (częstość) – wielkość fizyczna określająca liczbę cykli zjawiska okresowego występujących w jednostce czasu. W układzie SI jednostką częstotliwości jest herc (Hz). Częstotliwość 1 herca odpowiada występowaniu jednego zdarzenia (cyklu) w ciągu 1 sekundy. Najczęściej rozważa się częstotliwość w ruchu obrotowym, częstotliwość drgań, napięcia, fali.

    W lutym 1998 wprowadzono na rynek Voodoo 2. Pod względem konstrukcyjnym było to w zasadzie Voodoo z dodatkową jednostką teksturującą, co pozwoliło rysować dwie tekstury w jednym przejściu. Dodatkowe unowocześnienia to większa częstotliwość zegara, szersza szyna pamięci (192 bity zamiast 128) oraz obsługa większej ilości pamięci (do 8 MB na teksturę i 4 MB na bufor ramki w porównaniu z 4 MB / 2 MB oferowanym przez Voodoo). Najwyższą rozdzielczością stało się 800 × 600 pikseli przy lepszych teksturach. Karta miała również możliwość pracy w trybie SLI, w którym dwie karty współpracują przy wyświetlaniu obrazu. Dzięki SLI można było podwoić wydajność, a połączone bufory ramki umożliwiały zwiększenie rozdzielczości do 1024 × 768. Charakterystyczną cechą Voodoo 2 było użycie w konstrukcji trzech układów, podczas gdy konkurenci, jak ATI Rage Pro i NVIDIA Riva 128, mieli pojedyncze układy ze zintegrowaną obsługą 2D.

    Original Equipment Manufacturer, OEM (dosłownie producent oryginalnego wyposażenia) – przedsiębiorstwo sprzedające pod własną marką produkty wytworzone przez inne firmy. Termin jest mylący, gdyż OEM nie zawsze jest wytwórcą, a nawet nie jest producentem, lecz czasem tylko sprzedawcą sprzętu dla użytkownika końcowego, choć zdarza się też, że jest jego projektantem.Karta graficzna – karta rozszerzeń komputera odpowiedzialna za renderowanie grafiki i jej konwersję na sygnał zrozumiały dla wyświetlacza.

    Pod koniec 1998 roku firma 3Dfx wprowadziła na rynek Voodoo Banshee – Voodoo 2 i jądro 2D połączone w jeden układ scalony. Częstotliwość zegara była nieco wyższa niż w Voodoo 2, ale szyna pamięci miała tylko 128 bitów szerokości. Brakowało drugiej jednostki teksturującej, co dawało w efekcie nierówną wydajność – czasem była ona wyższa niż dla Voodoo 2, czasem nieco niższa. Chociaż nie był to przebój na miarę Voodoo 1 lub 2, sprzedał się w stosunkowo dużej liczbie, głównie w segmencie OEM.

    Litera – znak graficzny charakterystyczny dla pism fonetycznych. Może wyrażać pojedynczą głoskę, sylabę lub wchodzić w skład innych połączeń - np. dwuznaków. W języku francuskim zestaw nawet pięciu liter może oznaczać jedną głoskę.Płyta główna (ang. motherboard, mainboard) – obwód drukowany urządzenia elektronicznego, na którym montuje się najważniejsze elementy, umożliwiając komunikację wszystkim pozostałym komponentom i modułom.

    Schyłek działalności[ | edytuj kod]

    W połowie roku 1999 można było kupić Voodoo 3 – podwójne jądro Voodoo 2 oraz jednostka grafiki 2D z Banshee. Voodoo 2 skonfigurowane do pracy w SLI, razem z kartą graficzną, zajmowało trzy porty płyty głównej. Jednak dziedzictwo konstrukcyjne spowodowało brak kilku rozwiązań technicznych obecnych już wówczas w konkurujących kartach ATI, Matrox i NVIDIA. Najbardziej widoczny był brak obsługi 32-bitowego koloru oraz tekstur o rozmiarach ponad 256 × 256. Tuż przed premierą Voodoo 3 3dfx wykupiła STB Technologies, wówczas jednego z głównych producentów kart graficznych. Przyjmuje się, że to posunięcie było jedną z głównych przyczyn upadku 3dfx, gdyż nie sprzedała ona żadnego egzemplarza układów Voodoo 3, 4 i 5 producentom końcowym, podczas gdy NVIDIA sprzedawała wyłącznie układy, a gotowe karty graficzne produkowały inne firmy. Voodoo 3 sprzedawało się stosunkowo dobrze, choć w porównaniu z dwoma pierwszymi modelami – niezadowalająco.

    ATI Technologies Inc. (gdzie ATI jest skrótem od Array Technologies Incorporated) NASDAQ: ATYT – to kanadyjski producent układów scalonych, znany głównie ze swoich kart graficznych. Notowany na giełdach w Toronto i NASDAQ.Interfejs programowania aplikacji (ang. Application Programming Interface, API) – sposób, rozumiany jako ściśle określony zestaw reguł i ich opisów, w jaki programy komunikują się między sobą. API definiuje się na poziomie kodu źródłowego dla takich składników oprogramowania jak np. aplikacje, biblioteki czy system operacyjny. Zadaniem API jest dostarczenie odpowiednich specyfikacji podprogramów, struktur danych, klas obiektów i wymaganych protokołów komunikacyjnych.

    Kolejny (i jak się później okazało ostatni) produkt nazwano Voodoo Napalm. Pierwotnie było to Voodoo 3 uzupełnione o nowe technologie oraz z szybszym zegarem. Wydajność oceniano na podobną do NVIDIA Rivy TNT2. Jednak debiut rynkowy układu Napalm się opóźnił, co pozwoliło NVIDII wydać układ GeForce, przenoszący prawie wszystkie obliczenia numeryczne z CPU do układu grafiki. Napalm nie mógłby konkurować z GeForce, więc przeprojektowano go, żeby obsługiwał współpracę kilku układów scalonych, tak jak miało to miejsce w Voodoo 2. Ostatecznie produkt nazwano VSA-100, co oznaczało Voodoo Scalable Architecture.

    Grafika 2D - grafika dwuwymiarowa. Termin ten może się odnosić zarówno do działu informatyki zajmującego się grafiką dwuwymiarową i technikami dotyczącymi jej obróbki, jak i do samych obrazów cyfrowych mogących składać się z tekstu, grafiki oraz obiektów 2D.Voodoo 2 – akcelerator grafiki 3D do komputerów PC produkowany przez firmę 3Dfx Interactive. Kartę podłączano złączem PCI do płyty głównej oraz specjalnym przewodem do właściwej karty graficznej. Możliwe było szeregowe połączenie dwóch kart Voodoo 2 ze sobą co dodatkowo zwiększało wydajność. Karta ta przyśpieszała obliczenia związane z grafiką 3D. Także w tym modelu akceleratora do działania była też wymagana karta graficzna 2D lub 3D.

    Początkowo zbudowano Voodoo 4 4500 (pojedynczy układ) i Vodoo 5 5500 (podwójny układ). Później zamierzano dodać Voodoo 5 5000 (podwójny układ, ze zmniejszonym buforem ramki) i Voodoo 5 6000 (poczwórny układ). Jednak do chwili, gdy na rynek dotarły karty oparte na VSA-100, pojawiła się na nim również druga generacja GeForce, o istotnie zwiększonej wydajności, a także układy z serii Radeon firmy ATI, porównywalne z GeForce 2 pod względem wydajności. Jedyną prawdziwą zaletą Voodoo 5 5500 była lepsza niż w Radeonach i GeForce 2 GTS implementacja antyaliasingu, dzięki czemu utrata wydajności przy włączeniu tej opcji nie była tak rażąca. Voodoo 4 4500 na prawie każdym polu ustępowało układom GeForce 2 MX czy Radeon VE.

    RIVA 128 (NV3) to akcelerator grafiki 2D/3D pierwszej generacji, którego produkcja została rozpoczęta przez koncern NVIDIA Corporation w 1997 roku.GeForce3 (kodowe oznaczenie NV20) – procesor karty graficznej trzeciej generacji serii GeForce firmy nVidia. Kompatybilny z DirectX 8.0. Jest to jedna z pierwszych kart posiadających układy Pixel Shader 1.1. Karta była dostępna w wersjach GeForce 3 Ti 200 oraz GeForce 3 Ti 500. Zmodyfikowany układ (o oznaczeniu NV2A) został wykorzystany w konsoli Xbox oraz w układzie przeznaczonym dla stacji roboczych Quadro DCC.

    Voodoo 5 6000 nigdy nie dotarło na rynek, bo miało poważną wadę, powodującą przekłamania przy przesyłaniu danych przez szynę AGP na pewnych płytach głównych, oraz pozwalało na wykorzystanie tylko AGP 2x, co uniemożliwiało jej wykorzystanie w połączeniu z wchodzącymi wtedy na rynek płytami głównymi dla Pentium 4. Późniejsze testy wykazały, że Voodoo 5 6000 byłoby szybsze niż Geforce2 GTS, ale wolniejsze od Geforce2 Ultra i GeForce3. Nie doszło też do sprzedaży Voodoo 5 5000, bo zmniejszony bufor ramki nie spowodował wystarczającej obniżki ceny w stosunku do modelu 5 5500.

    Monitor komputerowy – ogólna nazwa jednego z urządzeń wyjścia do bezpośredniej komunikacji operatora z komputerem. Zadaniem monitora jest natychmiastowa wizualizacja wyników pracy komputera.EDO RAM (ang. Extended Data Out Random Access Memory) - czasem nazywana także Hyper Page Mode enabled DRAM, jest podobna do modułów FPM DRAM, z tą różnicą, iż nowy cykl dostępu (odczytu lub zapisu) może zostać rozpoczęty jeszcze w trakcie trwania poprzedniego. Pozwala to na usunięcie "dziur" między operacjami spowodowanych głównie koniecznością odczekania kilku cykli zegarowych na zakończenie operacji wyboru kolumny (CAS). Średni przyrost wydajności tych pamięci w stosunku do modułów FPM wynosił około 5%. Moduły EDO zostały wprowadzone do powszechnego użytku w 1995 roku wraz z wydaniem przez Intela chipsetu i430FX, który zawierał obsługę ulepszonego mechanizmu EDO.

    Voodoo 4 poniósł taką samą porażkę jak Voodoo Rush i chociaż sprzedaż Voodoo 5 była wysoka, to nie wystarczyła, żeby uratować 3dfx. Pod koniec roku 2000 kilka firm kredytujących 3dfx postanowiło rozpocząć postępowanie likwidacyjne. 3dfx nie miała szans go wygrać, więc wybrała wykupienie przez NVIDIĘ i koniec działalności. Większość grupy pracującej nad akceleratorem Rampage, następcą linii VSA-100, została przeniesiona do prac nad serią GeForce FX.

    OpenGL (ang. Open Graphics Library) – specyfikacja uniwersalnego API do generowania grafiki. Zestaw funkcji składa się z 250 podstawowych wywołań, umożliwiających budowanie złożonych trójwymiarowych scen z podstawowych figur geometrycznych.Firma – nazwa, pod którą przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą lub zawodową. Jest ona składnikiem przedsiębiorstwa, prawem podmiotowym przysługującym każdemu przedsiębiorcy.

    Upadek 3dfx jest różnie rozpatrywany, ale najczęściej jako przyczyny wymienia się nadmierny nacisk kierownictwa na badania i rozwój. Karty Voodoo były zwykle bardzo drogie, co pozostawiło praktycznie cały rynek średni i niski do dyspozycji ATI i NVIDII. Ponadto cykl rozwojowy w 3dfx był długi w porównaniu do NVIDII, karty ATI i NVIDII miały lepszą ogólną wydajność, zaś Matrox miał najwyższą jakość obrazu. Karta Rampage, w którą 3dfx włożyło największy wysiłek, ale której nigdy nie zdołało sprzedać, miała być kolejnym modelem wypuszczonym na rynek.

    Voodoo Rush - karta graficzna firmy 3Dfx łącząca w sobie akcelerator 2D oraz akcelerator 3D Voodoo Graphics. Karta była odpowiedzią na stworzoną przez nVidie kartę Riva 128, która już posiadała w sobie funkcje akceleracji 2D i 3D.Rozdzielczość ekranu – jeden z parametrów trybu wyświetlania, parametr określający liczbę pikseli obrazu wyświetlanych na ekranie w bieżącym trybie pracy monitora komputerowego, telewizora a także każdego innego wyświetlacza, którego obraz budowany jest z pikseli. Rozdzielczość wyraża się w postaci liczby pikseli w poziomie i w pionie. Rozdzielczość w poziomie składa się z pionowych linii, natomiast w pionie z poziomych linii.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Voodoo Graphics (nazwa kodowa SST-1, znany później jako Voodoo 1) jest to nazwa akceleratora 3D firmy 3Dfx Interactive. Produkowany był w wymiarze 0,50 μm i zbudowany z ok. 1 miliona tranzystorów.
    Piksel (ang. pixel – wyraz utworzony ze zbitki dwóch angielskich słów: picture+element) jest to najmniejszy jednolity (przedstawiający konkretny kolor, patrz subpiksel) element obrazu wyświetlanego na ekranie (monitora komputerowego, telewizora itp.), drukowanego (dotyczy technologii druku punktowego) lub uzyskiwanego za pomocą urządzeń przetwarzania obrazu (aparat cyfrowy, skaner).
    Silnik (lub motor, ang. engine) - program lub biblioteka implementujące zasadniczą funkcjonalność (logikę) aplikacji (np. bazy danych), analogicznie do silnika mechanicznego (np. samochodowego).
    San José (wymowa: /ˌsæn hoʊˈzeɪ/; także San Jose; z hiszp. „Św. Józef”) – miasto w USA, w stanie Kalifornia, zlokalizowane na południowym krańcu zatoki San Francisco, w obrębie Doliny Krzemowej.
    GeForce 2 (nazwa kodowa NV15) – druga generacja procesorów graficznych serii GeForce firmy nVidia. Układy wspierały API DirectX w wersji 7 lub starsze oraz OpenGL 1.2 lub starsze.
    Accelerated Graphics Port (AGP, czasem nazywany Advanced Graphics Port) – zmodyfikowana magistrala PCI opracowanej przez firmę Intel zaprojektowana do obsługi kart graficznych. Jest to 32-bitowa magistrala PCI zoptymalizowana do szybkiego przesyłania dużych ilości danych pomiędzy pamięcią operacyjną a kartą graficzną. Obecnie wypierane przez szybszą magistralę PCI Express.
    Pentium 4 – siódma generacja procesorów firmy Intel, posiadająca architekturę x86 (wersje 6xx oraz niektóre 5xx obsługują architekturę EM64T). Produkowany w kilku kolejnych wersjach: Willamette, Northwood, Prescott, Gallatin, Cedar Mill, Smithfield, Presler, pracujących z częstotliwościami FSB 400, 533, 800 i 1066 MHz. Początkowo osadzony był w gnieździe Socket 423, następnie Socket 478, a obecnie LGA 775. Wyższą częstotliwość zegara zawdzięcza architekturze NetBurst. Wykorzystuje technologie, takie jak instrukcje SSE2, w nowszych wersjach jądra – SSE3. Niektóre wersje posiadają też wbudowaną wielowątkowość (HyperThreading) – dotyczy to m.in. procesorów z rodzin Northwood i Prescott. Obecnie częstotliwość taktowania zegara procesorów Pentium 4 z serii Extreme Edition dochodzi do 3,73 GHz, najwyżej taktowanym Pentium 4 jest Prescott 3,8 GHz na FSB 800 MHz (mnożnik 19).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.