• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • 1909



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny (szw. Nobelpriset i fysiologi eller medicin) – jest nagrodą przyznawaną corocznie przez Instytut Karolinska za wyjątkowe osiągnięcia naukowe z różnych dziedzin fizjologii lub medycyny. Jest jedną z pięciu Nagród Nobla ustanowionych w testamencie przez Alfreda Nobla (zm. w 1896 roku). Jak zapisał on w swoim testamencie, nadzór nad nagrodą sprawuje Fundacja Noblowska, a przyznawana jest ona przez zgromadzenie wybierane przez Instytut Karolinska. Określana potocznie jako „Nagroda Nobla z medycyny”, w rzeczywistości była precyzyjnie opisana przez Nobla w jego testamencie, jako nagroda z „fizjologii lub medycyny”. Z tego powodu może być przyznana w każdej ze szczegółowych dziedzin obu tych nauk. Pierwszym laureatem nagrody był w roku 1901 Niemiec Emil Adolf von Behring.Stanisław Sroka (ur. 7 listopada 1909 w Poznaniu, zm. 13 sierpnia 1967 w Warszawie), polski działacz państwowy, minister gospodarki komunalnej w rządzie Józefa Cyrankiewicza, prezydent Poznania, prawnik i ekonomista.
    Wydarzenia w Polsce[ | edytuj kod]
  • 7 lutego – została zarejestrowana Śląska Partia Ludowa.
  • 8 lutego – pod lawiną w Tatrach zginął kompozytor i dyrygent Mieczysław Karłowicz.
  • 14 lutego – założono Towarzystwo Przyjaciół Nauk w Przemyślu.
  • 9 marcapołożono stępkę pod kadłub żaglowca Dar Pomorza.
  • 31 marca – w Poznaniu otwarto Dom handlowy Haase & Co.
  • 9 maja – odsłonięto pomnik Friedricha Schillera we Wrocławiu.
  • 15 maja – utworzono Akademicki Związek Sportowy.
  • 22 maja – założono klub sportowy Concordia Piotrków Trybunalski.
  • 24 maja – w Poznaniu utworzono Polskie Towarzystwo Demokratyczne.
  • 27 maja – w Ostrowie Wielkopolskim powstał klub piłkarski Ostrovia.
  • 30 maja – założono Klub Sportowy Górnik 09 Mysłowice.
  • 5 lipca – odsłonięto pomnik Tadeusza Kościuszki we Włodawie.
  • 5 sierpnia – w Częstochowie otwarta została Wystawa Przemysłu i Rolnictwa. Uczestniczyło w niej 750 wystawców, a w ciągu dwóch miesięcy zwiedziło ją 350 000 ludzi.
  • 1 października – otwarto linię kolejową Wrocław Brochów – Opole – Groszowice. Powstała jako linia głównie towarowa, w większości bezkolizyjna, mająca odciążyć węzeł opolski i wrocławski od wielkiej ilości składów z węglem z Górnego Śląska i cementem z okolic Opola.
  • 5 października – uruchomiono Port Drzewny w Toruniu.
  • 12 października – zwodowano Dar Pomorza.
  • 23 październikaSkradziono korony z obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej na Jasnej Górze.
  • 29 października – powstało Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe.
  • 5 grudniaKonwent Polonia i Korporacja Arkonia podpisały kartel wieczysty.
  • Decyzja o kasacji Fortu VII Zbaraż.
  • Powstanie klubu piłkarskiego Tarnovia Tarnów.
  • Powstanie klubu piłkarskiego Piast Cieszyn.
  • Wydarzenia na świecie[ | edytuj kod]

  • 1 stycznia:
  • brytyjski parlament zatwierdził akt prawny (Old Age Pensions Act 1908) będący podstawą dzisiejszej opieki społecznej, pozwalał na wypłatę emerytury.
  • rozpoczęły się wiercenia w Kalifornii w poszukiwaniu ropy naftowej.
  • 2 stycznia – rozpoczęły się pierwsze zorganizowane oficjalnie zawody Elfstedentocht.
  • 5 styczniaKolumbia uznała niepodległość swojej byłej prowincji Panamy.
  • 8 stycznia – założono luksemburski klub piłkarski CS Grevenmacher.
  • 9 stycznia – brytyjska wyprawa na biegun południowy pod dowództwem Ernesta Shackletona została zmuszona do odwrotu 180 km od celu z powodu braku żywności.
  • 16 stycznia – ekspedycja polarna Ernesta Shackletona dotarła do magnetycznego bieguna południowego.
  • 23 stycznia:
  • 6 osób zginęło na pokładzie brytyjskiego transatlantyka RMS Republic po zderzeniu we mgle z włoskim liniowcem SS Florida koło przylądka Nantucket (Massachusetts).
  • dokonano oblotu francuskiego samolotu Blériot XI.
  • około 8 tys. osób zginęło w trzęsieniu ziemi w zachodnim Iranie.
  • 25 stycznia – w Dreźnie odbyła się prapremiera opery Elektra Richarda Straussa.
  • 27 stycznia – powstała młodzieżowa przybudówka „Młodzi lewicowi” (norw. Unge Venstre) partii socjalistycznej Venstre w Norwegii.
  • 28 stycznia – armia amerykańska opuściła Kubę, na której terenie przebywała od wybuchu wojny amerykańsko-hiszpańskiej. José Manuel Gómez objął urząd prezydenta.
  • 9 lutego – Francja i Niemcy zawarły porozumienie w sprawie Maroka.
  • 12 lutego – w USA założono organizację „Krajowe Stowarzyszenie Postępu Ludzi Kolorowych” (National Association for the Advancement of Colored People – NAACP).
  • 20 lutego – na łamach dziennika Le Figaro Filippo Tommaso Marinetti opublikował Manifest futuryzmu.
  • 22 lutego – amerykańska Wielka Biała Flota zakończyła rejs dookoła świata.
  • 23 lutego – samolot „Srebrna Strzała” (Silver Dart) dokonał pierwszego lotu w Kanadzie, należącej do Imperium Brytyjskiego.
  • 24 lutego – w Detroit powstało Hudson Motor Car Company, przedsiębiorstwo produkujące samochody, które w 1954 dokonało fuzji z Nash-Kelvinator Corporation dając początek American Motors Corporation.
  • 3 marca – powstała norweska Liberalna Partia Lewicy (FV).
  • 4 marca – koniec prezydentury Theodore’a Roosevelta, 26 prezydenta Stanów Zjednoczonych; urzędowanie rozpoczął William Howard Taft.
  • 10 marca – w Bangkoku podpisano traktat angielsko-syjamski, w wyniku którego północną część Malezji podzielono pomiędzy Tajlandię (Syjam) i Wielką Brytanię.
  • 12 marca – w Palermo został zastrzelony nowojorski policjant Joseph Petrosino, wysłany na Sycylię z misją zebrania dowodów umożliwiających wydalenie z USA członków mafii.
  • 22 marcaRosja uznała aneksję Bośni i Hercegowiny przez Austro-Węgry.
  • 23 marca – były prezydent USA Theodore Roosevelt wyruszył z Nowego Jorku na safari w Afryce. Wyprawa była sponsorowana przez Smithsonian Institution i National Geographic Society.
  • 30 marca – w Nowym Jorku został otwarty dla ruchu publicznego Queensboro Bridge (most nad cieśniną East River). Budowa mostu kosztowała 20 mln ówczesnych dolarów. Przy wznoszeniu konstrukcji zginęło 50 robotników.
  • 31 marca:
  • Serbia uznała zwierzchnictwo Austro-Węgier nad Bośnią i Hercegowiną.
  • w stoczni Harland and Wolff w Belfaście rozpoczęto budowę największego na świecie brytyjskiego transatlantyku RMS Titanic.
  • 4 kwietnia – w brazylijskim Porto Alegre założono klub piłkarski SC Internacional.
  • 6 kwietniaRobert Edwin Peary, amerykański badacz polarny, dotarł saniami do bieguna północnego.
  • 10 kwietniaKazimierz Prószyński uzyskał we Francji patent na aeroskop, pierwszą na świecie ręczną kamerę filmową, napędzaną sprężonym powietrzem.
  • 11 kwietnia – rozpoczęła się budowa współczesnego miasta Tel Awiw na terenie dzisiejszego Izraela, wcześniej znanego jako Ahuzat Bayit.
  • 18 kwietniaJoanna d’Arc została beatyfikowana przez papieża Piusa X.
  • 22 kwietnia – niemiecki astronom August Kopff odkrył planetoidę (680) Genoveva.
  • 27 kwietnia – sułtan Imperium Osmańskiego Abdülhamid II, podejrzany o organizację kontrrewolucyjnego przewrotu, został zdetronizowany i internowany w Salonikach. Jego miejsce zajął jego brat Mehmed V.
  • 1 maja:
  • ustanowiono Order Miliona Słoni i Białego Parasola, odznaczenie cywilno-wojskowe królestwa Luang Prabang i królestwa Laosu.
  • założono austriacki klub piłkarski SK Sturm Graz.
  • 7 maja – papież Pius X powołał Papieski Instytut Biblijny.
  • 13 maja – wystartował pierwszy wyścig kolarski Giro d’Italia.
  • 18 maja – w Bułgarii ustanowiono Order Świętych Cyryla i Metodego.
  • 20 majaKlemens Maria Hofbauer i Josep Oriol Bogunyà zostali kanonizowani przez papieża Piusa X.
  • 22 maja – została ustanowiona flaga Australii.
  • 24 maja – w Szwecji założono najstarszy europejski Park Narodowy Sarek.
  • 1 czerwca – w Seattle otwarto wystawę „Alaska-Yukon-Pacific”.
  • 2 czerwcaAlfred Deakin po raz trzeci został premierem Australii (Czwarty gabinet Alfreda Deakina).
  • 9 czerwca – Alice Huyler Ramsey, 22-letnia gospodyni domowa i matka z New Jersey, jako pierwsza kobieta przejechała samochodem wzdłuż USA, z Nowego Jorku do San Francisco (około 6116 km).
  • 10 czerwca – pierwsze skuteczne wykorzystanie sygnału SOS w katastrofie brytyjskiego liniowca Slavonia, który rozbił się na Azorach.
  • 15 czerwca:
  • przedstawiciele Anglii, Australii i Południowej Afryki spotkali się w Lord’s Cricket Ground w Londynie i założyli międzynarodową organizację zarządzającą krykietemInternational Cricket Council.
  • na ulice Czeskich Budziejowic wyjechały pierwsze tramwaje elektryczne.
  • 22 czerwca – rozpoczęto budowę kanału (ang. Cape Cod Canal) oddzielającego półwysep Cape Cod od reszty stanu Massachusetts w Nowej Anglii.
  • 24 czerwca – założono chilijski klub piłkarski Everton Viña del Mar.
  • 13 lipca – odkryto złoto w miejscowości Cochrane w kanadyjskiej prowincji Ontario.
  • 14 lipca – kanclerz Niemiec Bernhard von Bülow ogłosił rezygnację.
  • 16 lipca – rewolucja zmusiła Mohammada Ali Szacha, perskiego władcę, do abdykacji. Szachem został jego syn Ahmad Szach Kadżar. Zdetronizowany szach udał się do Rosji, by szukać pomocy u cara Mikołaja II Romanowa w odzyskaniu tronu.
  • 24 lipcaAristide Briand po raz pierwszy został premierem Francji.
  • 25 lipca – Francuz Louis Bleriot dokonał pierwszego przelotu samolotem nad kanałem La Manche.
  • 26 lipca – w Wielkiej Brytanii rozpoczęto prace konstruktorskie nad działem przeciwlotniczym.
  • 30 lipca – po pokazowym przelocie Orville’a Wrighta armia USA zdecydowała się na zakup samolotów braci Wright (pierwszy samolot dla armii amerykańskiej).
  • 31 lipca – „Tragiczny Tydzień”: hiszpańskie władze stłumiły strajk generalny zorganizowany w Barcelonie przez anarchistów i socjalistów. Zginęło 100 osób.
  • Sierpień – Międzynarodowy Mityng Lotniczy we francuskim Reims (23 konstruktorów i producentów samolotów oraz ponad 900 tys. widzów).
  • 3 sierpnia – założono klub sportowy Budapest Honvéd FC.
  • 8 sierpnia – w Seattle w stanie Waszyngton założono międzynarodową organizację mistyków chrześcijańskich (ang. The Rosicrucian Fellowship).
  • 12 sierpnia – pierwsze wyścigi samochodów na torze wyścigowym Indianapolis Motor Speedway.
  • 21 sierpnia – w San Francisco Amerykanin Ralph Rose ustanowił nowy rekord świata w pchnięciu kulą wynikiem 15,54 m.
  • 26 sierpnia – na ulice Igławy wyjechały pierwsze tramwaje elektryczne.
  • 11 września – niemiecki astronom Max Wolf odkrył dzięki fotografii powracającą Kometę Halleya.
  • Październik – parlament brytyjski uchwalił prawo ustanawiające granice minimalnych zarobków (ang. The Trade Boards Act).
  • 7 października – początek działalności Wojskowego Oddziału Aeronautycznego (niem. Militär Aeronautische Abteilung) armii cesarsko-królewskiej, przemianowanego nieco później na Oddział Statków Powietrznych (niem. Luftschifferabteilung).
  • 8 października – rozegrano pierwszy mecz rugby na stadionie w Twickenham w Londynie.
  • 13 października – porozumienie pomiędzy Niemcami, Włochami i Szwajcarią pozwoliło korzystać z kolejowego tunelu Gotarda (niem. – Gotthardtunnel) Niemcom i Włochom (5 września 1980 oddano do użytku drogowy tunel Świętego Gotarda).
  • 24 października – król Włoch Wiktor Emanuel III i car Rosji Mikołaj II Romanow podpisali układ z Racconigi.
  • 26 października:
  • An Jung-geun, koreański działacz niepodległościowy, zastrzelił Itō Hirobumi, gubernatora Korei, w proteście przeciw japońskiej aneksji Korei.
  • Francuzka Marie Marvingt jako pierwsza kobieta przeleciała balonem nad La Manche.
  • 11 listopadaMarynarka Wojenna Stanów Zjednoczonych rozpoczęła budowę bazy w Pearl Harbor na Hawajach.
  • 12 listopada – w Wiedniu odbyła się premiera operetki Hrabia Luksemburg Ferenca Lehára.
  • 13 listopada – w USA magazyn Collier’s oskarżył o korupcję sekretarza stanu zasobów wewnętrznych Richarda Ballingera (Richard Achilles Ballinger – Gifford Pinchot: sprawa dotyczyła decyzji w sprawie złóż węgla na Alasce).
  • 16 listopada:
  • Niemcy: została założona pierwsza na świecie komercyjna linia lotnicza Deutsche Luftschiffahrts-AG (DELAG) – operator lotów pasażerskich, który do przewozu korzystał z wielkich sterowców konstrukcji Ferdinanda von Zeppelina.
  • założono holenderski klub FC Eindhoven.
  • 18 listopada – dwa amerykańskie okręty wysłane do Nikaragui po straceniu 500 rewolucjonistów (w tym dwóch Amerykanów) na rozkaz dyktatora Jose Santos Zelaya.
  • 4 grudnia:
  • w Londynie rozpoczęła się konferencja, mająca na celu sporządzenie katalogu zasad prawa międzynarodowego dotyczących działań wojennych na morzu.
  • w Anglii powstał Uniwersytet w Bristolu, który wkrótce uzyskał statut królewski.
  • założono klub hokejowy Montreal Canadiens.
  • 7 grudnia – belgijski przemysłowiec i wynalazca Leo Hendrik Baekeland opatentował pierwsze tworzywo sztuczne – bakelit.
  • 9 grudnia – w stanie Pensylwania ukończono budowę Zapory Austin.
  • 17 grudnia – w Belgii zmarł król Leopold II Koburg.
  • 19 grudnia – założono niemiecki klub piłkarski Borussia Dortmund.
  • 23 grudniaAlbert I Koburg został królem Belgów.
  • 31 grudnia – w Nowym Jorku oddano do użytku most łączący Manhattan z Brooklynem (Manhattan Bridge).
  • Karl Landsteiner, austriacki lekarz patolog i immunolog, laureat Nagrody Nobla 1930, odkrył klasyfikację ludzkiej krwi.
  • Paul Ehrlich, niemiecki chemik i bakteriolog, wynalazł Salwarsan, pierwszy skuteczny lek stosowany w leczeniu kiły.
  • Andrija Mohorovičić, chorwacki geofizyk, meteorolog i sejsmolog, odkrył kilkusetmetrową warstwę przejściową pomiędzy skorupą i płaszczem Ziemi (Nieciągłość Mohorovičicia).
  • 13 kwietnia jest 103. (w latach przestępnych 104.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 262 dni. Stępka – główny wzdłużny element konstrukcyjny szkieletu statku wodnego. Stępka występuje w postaci belkowej i płaskiej. Na stępce opierają się wręgi, a na żaglowcach w nadstępkach także pionowe maszty.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Paul d’Estournelles de Constant (ur. 22 listopada 1852 w La Fleche, zm. 15 maja 1924 w Paryżu) - polityk i dyplomata francuski, laureat Pokojowej Nagrody Nobla w roku 1909. Pełne imiona i nazwiska (wraz z tytułami arystokratycznymi): Paul Henri Benjamin Balluet, baron de Constant de Rebecque d’Estournelles.
    Prezydent Stanów Zjednoczonych – głowa państwa, szef administracji federalnej, naczelny dowódca sił zbrojnych, szef rządu, a także lider swojej partii. Konstytucja nadała mu wiele prerogatyw, co sprawia iż zajmuje on kluczowe miejsce w systemie politycznym Stanów Zjednoczonych.
    Budapest Honvéd FC – węgierski wielosekcyjny klub sportowy z siedzibą w Budapeszcie. W sezonie 2011/2012 sekcja piłkarska klubu uczestniczy w rozgrywkach OTP Bank Liga (NB I).
    Leila Danette (ur. 23 sierpnia 1909 w Jacksonville, zm. 4 września 2012) – amerykańska aktorka filmowa i telewizyjna.
    Henryk Worcell, właśc. Tadeusz Kurtyka (ur. 1 sierpnia 1909 we wsi Krzyż – obecnie dzielnica Tarnowa, zm. 1 czerwca 1982 we Wrocławiu) – polski prozaik i publicysta, znany m.in. z zekranizowanych dzieł pt. Zaklęte rewiry i Grzech Antoniego Grudy. W okresie powojennym utrwalał w licznych opowiadaniach i publikacjach prasowych życie polskich osadników w poniemieckich wsiach na ziemi kłodzkiej.
    Badania w locie (równoważnie oblot, lot doświadczalny) to szczególna odmiana lotu podczas której pilot doświadczalny (czasami pilot liniowy mający stosowne uprawnienia) bada właściwości i zachowanie się statku powietrznego celem wykrycia i zdiagnozowania ewentualnych nieprawidłowości w zakresie stateczności, sterowności, obciążeń i osiągów, charakterystyki przeciągnięcia i korkociągu, drgań, zgodności z przepisami (np. FAR), przed dopuszczeniem statku powietrznego do eksploatacji.
    Nagroda Nobla w dziedzinie fizyki, to uznawane za najbardziej prestiżowe wyróżnienie za wybitne osiągnięcia naukowe. Przyznawana jest ona od 1901 roku przez Fundację Noblowską.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.609 sek.