• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • - 3200 Phaethon

    Przeczytaj także...
    Kometa – małe ciało niebieskie poruszające się w układzie planetarnym, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej. Ciepło tej gwiazdy powoduje, że wokół komety powstaje koma, czyli gazowa otoczka. W przestrzeń kosmiczną jądro komety wyrzuca materię, tworzącą dwa warkocze kometarne – gazowy i pyłowy, skierowane pod różnymi kątami do kierunku ruchu komety. Gazowy warkocz komety jest zawsze zwrócony w kierunku przeciwnym do gwiazdy, co spowodowane jest oddziaływaniem wiatru słonecznego, który zawsze jest skierowany od gwiazdy. Pyłowy warkocz składa się z drobin zbyt masywnych, by wiatr słoneczny mógł znacząco zmienić kierunek ich ruchu.Jednostka astronomiczna, oznaczenie au (dawniej również AU, w języku polskim czasem stosowany jest skrót j.a.) – pozaukładowa jednostka odległości używana w astronomii równa dokładnie 149 597 870 700 m. Dystans ten odpowiada w przybliżeniu średniej odległości Ziemi od Słońca. Definicja i oznaczenie zostały przyjęte podczas posiedzenia Międzynarodowej Unii Astronomicznej w Pekinie w 2012 roku.
    Planetoida (planeta + gr. eídos postać), asteroida (gr. asteroeidés – gwiaździsty), planetka (ang. minor planet) – ciało niebieskie o małych rozmiarach – od kilku metrów do czasem ponad 1000 km, obiegające Słońce, posiadające stałą powierzchnię skalną lub lodową, bardzo często – przede wszystkim w przypadku planetoid o mniejszych rozmiarach i mało masywnych – o nieregularnym kształcie, często noszącym znamiona kolizji z innymi podobnymi obiektami.

    (3200) Phaethonmałe ciało Układu Słonecznego sklasyfikowane jako planetoida z grupy Apolla, o kometarnym pochodzeniu. Została odkryta 11 października 1983 roku przez satelitę IRAS. Okrąża Słońce w ciągu 1 roku i 158,5 dni w średniej odległości 1,27 au. Nazwa planetoidy pochodzi od Faetona, syna Heliosa w mitologii greckiej. Przed nadaniem nazwy planetoida nosiła oznaczenie tymczasowe (3200) 1983 TB.

    Merkury – najmniejsza i najbliższa Słońcu planeta Układu Słonecznego. Jako planeta wewnętrzna znajduje się dla ziemskiego obserwatora zawsze bardzo blisko Słońca, dlatego jest trudna do obserwacji. Mimo to należy do planet widocznych gołym okiem i była znana już w starożytności. Merkurego dojrzeć można jedynie tuż przed wschodem lub tuż po zachodzie Słońca.STEREO (ang. Solar TErrestrial RElations Observatory, pol. obserwatorium oddziaływań Słońce-Ziemia) – para (stąd również nazwa) amerykańskich naukowych sond kosmicznych badających koronalne wyrzuty masy na Słońcu. Trzecia misja NASA w ramach programu sond słoneczno-ziemskich (ang. Solar Terrestrial Probes, STP). Dwie, prawie identyczne sondy ściśle ze sobą współpracują w celu otrzymywania pionierskich, trójwymiarowych obrazów atmosfery słonecznej.

    Orbita i charakterystyka[ | edytuj kod]

    Cechą odróżniającą (3200) Phaethona od wielu innych planetoid bliskich Ziemi jest to, że zbliża się on do Słońca na odległość mniejszą niż 0,14 j.a., najmniejszą spośród nazwanych planetoid, przecinając przy tym orbity Marsa, Ziemi, Wenus i Merkurego. Ta orbita sprawiła, że planetoidzie nadano imię syna Heliosa, boga Słońca. Podczas zbliżenia do Słońca powierzchnia rozgrzewa się od 1025 do 1500 K, co uniemożliwia przetrwanie lodu, którego sublimacja tworzy warkocze komet. Obserwacje sond STEREO ujawniły jednak istnienie warkocza pyłowego, towarzyszącego planetoidzie; powstaje on, gdy ogrzewanie powierzchni powoduje naprężenia termiczne, kruszące skały. Z tego powodu (3200) Phaethon został określony mianem „skalnej komety”.

    Małe ciało Układu Słonecznego – obiekt astronomiczny krążący wokół Słońca, który nie jest ani planetą, ani planetą karłowatą.Grupa planetoidy Apollo – grupa planetoid bliskich Ziemi, krążących po orbitach przecinających nie tylko orbitę Ziemi, ale także Wenus, a czasami nawet Merkurego. Przedstawicielami tej kategorii planetoid są np.: (1566) Ikar czy (4179) Toutatis. Cała grupa wzięła nazwę od planetoidy (1862) Apollo.

    Materia pochodząca z tej planetoidy tworzy rój meteorów o nazwie Geminidy.

    Bliskie przejścia[ | edytuj kod]

    Do ostatnich bliskich przejść planetoidy obok Ziemi doszło 10 grudnia 2007 roku (0,120895 au = 18 085 600 km) i 16 grudnia 2017 roku (0,06893173 au = 10 312 040 km). Podczas tego ostatniego przejścia blask Phaetona sięgnął 10,8 mag, a więc był w zasięgu obserwacji małych teleskopów i dużych lornetek. Przejście z 2017 roku jest najbliższe, aż do grudnia 2093 roku kiedy Phaeton zbliży się do Ziemi na odległość tylko 0,01981 au (2 964 000 km).

    Mars – czwarta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny – Marsa. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy obserwacji z Ziemi wydaje się być rdzawo-czerwona i kojarzyła się starożytnym z pożogą wojenną. Postrzegany odcień wynika stąd, że powierzchnia planety zawiera tlenki żelaza. Mars jest planetą wewnętrzną z cienką atmosferą, o powierzchni usianej kraterami uderzeniowymi, podobnie jak powierzchnia Księżyca. Występują tu także inne rodzaje terenu, podobne do ziemskich: wulkany, doliny, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu wokół własnej osi jest niewiele dłuższy niż Ziemi i wynosi 24,6229 godziny (24h37min22s). Na Marsie znajduje się najwyższa góra w Układzie Słonecznym – Olympus Mons i największy kanion – Valles Marineris. Gładki obszar równinny Vastitas Borealis na półkuli północnej obejmuje 40% powierzchni planety i może być pozostałością ogromnego uderzenia. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars jest geologicznie i tektonicznie nieaktywny.Geminidy (GEM) – rój meteorów, o radiancie w okolicy Kastora, jednej z najjaśniejszych gwiazd w gwiazdozbiorze Bliźniąt, powstały w wyniku rozpadu planetoidy (3200) Phaethon.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • lista ponumerowanych planetoid
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Phaethon Confirmed as Rock Comet by STEREO Vision. ScienceDaily, 2013-09-10. [dostęp 2013-09-12].
    2. Hailey Rose McLaughin: NASA solar probe confirms asteroid source of Geminids meteor shower (ang.). Astronomy Magazine, 2019-12-13. [dostęp 2019-12-18].
    3. JPL Small-Body Database Browser: 3200 Phaethon (1983 TB). Jet Propulsion Laboratory, 2014-10-14. [dostęp 2017-11-27].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • (3200) Phaethon w bazie Jet Propulsion Laboratory (ang.)
  • (3200) Phaethon w bazie Minor Planet Center (ang.)
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Diagram orbity (3200) Phaethon w bazie Jet Propulsion Laboratory (ang.)

  • Warkocz kometarny – strumień gazów i pyłu wydobywający się z komety pod wpływem oddziaływania wiatru słonecznego. Z uwagi na różnorodność wydobywających się z komety substancji, posiada ona dwa odrębne warkocze - gazowy oraz pyłowy, z których każdy skierowany jest w innym kierunku.Infrared Astronomical Satellite (IRAS) – pierwszy sztuczny satelita zbudowany specjalnie do badań promieniowania podczerwonego. Była to wspólna misja amerykańskiej agencji NASA, Wielkiej Brytanii i Holandii.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Sublimacja – przemiana fazowa bezpośredniego przejścia ze stanu stałego w stan gazowy z pominięciem stanu ciekłego. Zjawisko odwrotne do sublimacji to resublimacja.
    Helios (także Słońce, Helius, gr. Ἥλιος Hḗlios ‘Słońce’, łac. Sol, Helius ‘Słońce’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie Słońca; jeden z tytanów; utożsamiany z rzymskim Solem.
    Słońce (łac. Sol, Helius, gr. Ἥλιος Hḗlios) – gwiazda centralna Układu Słonecznego, wokół której krąży Ziemia, inne planety tego układu, planety karłowate oraz małe ciała Układu Słonecznego. Słońce to najjaśniejszy obiekt na niebie i główne źródło energii docierającej do Ziemi.
    Planetoidy bliskie Ziemi (ang. Near-Earth asteroids, NEA) – planetoidy z klasy obiektów bliskich Ziemi, których perihelium orbity znajduje się w pobliżu orbity Ziemi i jest mniejsze niż 1,3 j.a.
    Lista ponumerowanych planetoid – lista planetoid odkrytych i skatalogowanych przez Minor Planet Center, którym nadano kolejne numery katalogowe. Baza danych małych ciał Układu Słonecznego prowadzona jest przez Jet Propulsion Laboratory. Z uwagi na zastosowaną numerację lista obejmuje również wszystkie planety karłowate. Zestawienie to do planetoid zalicza też obiekty transneptunowe, których budowa w większości jest nieznana.
    Jet Propulsion Laboratory (pl. Laboratorium Napędu Odrzutowego) – jedno z centrów badawczych NASA, znajduje się w miejscowości Pasadena w stanie Kalifornia, ok. 50 km na północ od Los Angeles. JPL jest odpowiedzialny za prowadzenie lotów bezzałogowych dla NASA, jest centrum dowodzenia dla prób przeprowadzanych przez NASA w przestrzeni kosmicznej poza strefą przyciągania Ziemi.
    Mitologia grecka – zbiór mitów przekazywanych przez starożytną grecką tradycję opowieści o bogach i herosach, wyjaśniających miejsce człowieka w świecie, oraz samo funkcjonowanie świata, jego stworzenie i historię. Z mitologii czerpano wiedzę na temat świata i rozwijano na tej podstawie normy etyczne wyznaczające miejsce człowieka w ustalonym porządku świata. Wiedza płynąca z mitów nie stanowiła jednak nigdy "prawdy objawionej" i otwarta była na dyskurs, polemikę i krytykę. Sama zaś starożytna religia grecka, chociaż nie sposób o niej mówić w oderwaniu od mitologii będącej jej elementarną częścią składową, opierała się w znacznym stopniu na ortopraksji (jedności praktyk religijnych), nie zaś ortodoksji (jedności poglądów).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.017 sek.