• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Żywienie pozajelitowe



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Płyn infuzyjny, płyn do wlewów kroplowych (łac. Infundibilium, ang. Infusion) – jałowy, apirogenny roztwór wodny lub emulsja typu o/w (olej w wodzie) jednej lub kilku substancji chemicznych, przeznaczony do podawania głównie drogą dożylną jako wlew kroplowy lub przy użyciu pompy infuzyjnej.Molibden (Mo, łac. molybdenum) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Nazwa w dosłownym przekładzie brzmi "podobny do ołowiu" i pochodzi od greckiego określenia ołowiu – μόλυβδος molybdos.
    Zawartość mieszanek do żywienia pozajelitowego[]

    Mieszanki do żywienia pozajelitowego, a szczególnie do całkowitego żywienia pozajelitowego, muszą dostarczać organizmowi wszystkich niezbędnych do życia elementów. Gotowa mieszanka musi zatem zawierać: węglowodany, tłuszcze (w postaci emulsji), aminokwasy, wodę, elektrolity oraz pierwiastki śladowe. Proporcje odpowiednich substancji powinny być tak zbilansowane, żeby wszystkie podane składniki mogły być w pełni wykorzystane. Jednocześnie należy zachować odpowiednie proporcje kaloryczności w podanym pokarmie – przyjmuje się, że podana ilość węglowodanów i tłuszczu powinna zaspokoić w pełni potrzeby energetyczne chorego, tak, żeby aminokwasy nie były zużywane jako substrat energetyczny. Energia pochodząca z tłuszczu powinna stanowić 20-40% całkowitej energii uzyskiwanej z porcji pokarmu. Emulsje tłuszczowe były dawane oddzielnie, ale w ostatnich czasach coraz bardziej powszechne staje się łączenie roztworu glukozy, białek i tłuszczów podawanych "trzy w jednym".

    Wymioty (łac. vomitus, emesis) – gwałtowny wyrzut treści pokarmowej na zewnątrz z żołądka (bądź z żołądka i jelit) poprzez przełyk i jamę ustną, w wyniku silnych skurczów mięśni brzucha, przepony oraz klatki piersiowej. Często nudności poprzedzają lub towarzyszą wymiotom.Przeciwutleniacze (antyoksydanty, antyutleniacze) – grupa związków chemicznych, które same występując w małych stężeniach (w porównaniu z substancją podlegającą utlenianiu), wstrzymują lub opóźniają proces utleniania tej substancji. Każdy przeciwutleniacz może występować w roli prooksydanta.

    ]

    Najlepszym i najczęściej stosowanym źródłem węglowodanów jest roztwór glukozy. W całkowitym żywieniu pozajelitowym, dorosłemu człowiekowi należy podać ok. 500-600g glukozy na dobę. Stosuje się roztwory 10, 20, 40 i 50 procentowe. Energia pochodząca z węglowodanów powinna stanowić 60-80%. Poza glukozą niekiedy stosuje się inne cukry i alkohole cukrowe: fruktozę, sorbitol, ksylitol.

    Kaniula dożylna obwodowa (zwykle nazywana wenflonem) - plastikowa rurka umieszczana tymczasowo w żyle, wraz z zewnętrzną częścią pozwalającą na przyłączenie strzykawki lub kroplówki. Niektóre kaniule uwalniają antykoagulant zapobiegający powstawaniu skrzepu w świetle rurki. Wprowadzana do żyły przy pomocy stalowej igły. Dzięki kaniuli pacjent może otrzymywać dożylnie lekarstwa bez konieczności każdorazowego wykonywania nowego wkłucia. Pojedynczy wenflon powinien być zmieniony na nowy po 72 godzinach. Często jednak wymagane jest wcześniejsze jego usunięcie ze względu na ryzyko powstania infekcji, stanu zapalnego żyły oraz zaczopowania światła wenflonu przez skrzep. Przy trudnościach z założeniem wenflonu i dobrym stanie poprzedniego wkłucia, wenflon może pozostać w żyle tak długo jak długo będzie drożny i nie rozwinie się stan zapalny. Wkłucie należy zawsze przepłukiwać solą fizjologiczną (0,9% NaCl) przed podaniem i po podaniu leku.Żyły (łac. venae) – wszystkie naczynia krwionośne prowadzące krew do serca. Najczęściej jest to krew odtlenowana. Tylko w wypadku żył płucnych i pępowinowych jest to krew natlenowana.

    ]

    Emulsje tłuszczowe stanowią w żywieniu pozajelitowym źródło energii oraz nienasyconych kwasów tłuszczowych niezbędnych do syntez biologicznych. Energia pochodząca z tłuszczu powinna stanowić 20-40%. W skład emulsji tłuszczowych do żywienia pozajelitowego wchodzą między innymi: kwas linolenowy, kwas eikozapentaenowy, kwas linolowy, kwas arachidonowy, kwas oleinowy oraz kwasy nasycone takie jak: kwas palmitynowy, kwas stearynowy, kwas mirystynowy i kwas laurynowy. Substancje te pozyskuje się z naturalnych olejów roślinnych i zwierzęcych, np. z oleju sojowego, kokosowego, rybiego.

    Jajo – jedna z faz rozwoju nowego osobnika u wielu gatunków zwierząt. Jajo zawiera surowce odżywcze pozwalające na rozwój zarodka bez dostępu do organizmu macierzystego i zewnętrznych źródeł pożywienia oraz stosunkowo bezpieczne środowisko, ale ze względu na swoją zawartość jest również cenionym pokarmem.Biegunka (łac. diarrhoea; potocznie rozwolnienie) – objaw kliniczny polegający na zwiększonej częstotliwości wypróżnień (według WHO ≥3/24h) lub zwiększonej ilości stolca (≥200g/24h), wraz ze zmianą konsystencji na płynną bądź półpłynną. Biegunce może towarzyszyć stan ogólnego osłabienia, gorączka czy też kurczowe bóle brzucha. Objaw ten trwający do 14 dni określany jest jako biegunka ostra, natomiast utrzymanie się objawów chorobowych ponad 4 tygodnie kwalifikuje do rozpoznania biegunki przewlekłej (niektórzy autorzy wyróżniają biegunkę uporczywą – trwającą 2-4 tygodnie).

    Emulsje tłuszczowe do podawania dożylnego, jak wszystkie płyny infuzyjne muszą być jałowe, apirogenne i izoosmotyczne (260–270 mOsm/l). Odczyn (pH) powinien mieścić się w przedziale od 6,5 do 8,5. Ponadto wymaga się aby kropelki tłuszczu nie miały średnicy większej od 1μm.

    Jako emulgatory (niezbędne do utrzymywania trwałości emulsji) stosuje się fosfolipidy jaja kurzego. Do preparatów dodaje się α-tokoferol jako przeciwutleniacz.

    Mocz (łac. urina) - uryna, płyn wytwarzany w nerkach i wydalany z organizmu, zawierający produkty przemiany materii bezużyteczne lub szkodliwe dla ustroju.Niedrożność jelit (łac., ang. ileus) – stan chorobowy charakteryzujący się częściowym lub całkowitym zatrzymaniem przechodzenia treści do kolejnych odcinków przewodu pokarmowego. Stanowi jeden z typowych ostrych stanów chirurgicznych wymagających szybkiej interwencji chirurgicznej.

    ]

    Stosuje się roztwory wyłącznie syntetycznych L-aminokwasów. W składzie mieszaniny znajduje się najczęściej 18 aminokwasów w ilościach i proporcjach takich jak w białku ustrojowym lub białku o dużej wartości biologicznej np. jaja kurzego. Ten wyjściowy skład może być modyfikowany w zależności od potrzeb pacjenta, np. wcześniakom podaje się dodatkowo taurynę, chorym z niewydolnością wątroby zmniejsza się zawartość aminokwasów metabolizowanych w wątrobie i jednocześnie zwiększa się zawartość aminokwasów będących produktem tego metabolizmu.

    Glukoza (dokładniej: D-glukoza) – organiczny związek chemiczny, monosacharyd (cukier prosty) z grupy aldoheksoz. Jest białym, drobnokrystalicznym ciałem stałym, z roztworów wodnych łatwo krystalizuje jako monohydrat. Jest bardzo dobrze rozpuszczalna w wodzie (nie zmienia pH roztworu). Ma słodki smak, nieco mniej intensywny od sacharozy.Priapizm, ciągotka (łac. priapismus, z gr. πριαπισμός = wzwód) – objaw chorobowy polegający na występowaniu długotrwałego, bolesnego wzwodu członka, który nie jest związany z podnieceniem lub pobudzeniem seksualnym. Nazwa priapizm wywodzi się od starożytnego boga Priapa, którego wizerunki przedstawiały mężczyznę z członkiem w stanie erekcji.

    ]

    Podaje się wszystkie niezbędne do życia pierwiastki, najczęściej w postaci soli.

    Elektrolity: NaCl, KCl, MgSO4, CaCl2, fosforany (np. glicerofosforan sodu lub KH2PO4 + Na2PO4).

    Pierwiastki śladowe: Fe, Zn, Cu, Mn, Mo, Se, Cr, F, I.

    Dodaje się również witaminy rozpuszczalne w tłuszczach i rozpuszczalne w wodzie.

    ]

    Używa się wyłącznie wody do wstrzyknięć, spełniającej wszystkie wymagania płynów infuzyjnych. Woda musi być podana w ilości wystarczającej do pokrycia wszystkich potrzeb: wytwarzania moczu, ewentualnej biegunki i wymiotów czy gorączki (podaje się dodatkowe 360ml na każdy 1°C gorączki).

    Radioterapia, dawniej curieterapia – metoda leczenia za pomocą promieniowania jonizującego. Stosowana w onkologii do leczenia chorób nowotworowych oraz łagodzenia bólu związanego z rozsianym procesem nowotworowym, np. w przerzutach nowotworowych do kości.Kwas stearynowy (gr. stear – łój, tłuszcz) – organiczny związek chemiczny, jeden z nasyconych kwasów tłuszczowych, składnik tłuszczów (np. łój wołowy składa się w 24% z kwasu stearynowego).

    Przygotowanie mieszanek do żywienia pozajelitowego[]

    Preparaty przeznaczone do żywienia pozajelitowego są szczególnie podatne na rozwój drobnoustrojów, stanowią bowiem doskonałą pożywkę dla szerokiego spektrum mikroorganizmów. Z tego względu, przygotowanie mieszanin do żywienia powinno być przeprowadzane przez wykwalifikowany personel farmaceutyczny i musi odbywać się w warunkach aseptycznych, w specjalnym, regularnie dezynfekowanym pomieszczeniu do tego celu, zaopatrzonym w lożę z nawiewem laminarnym jałowego powietrza. Używa się wyłącznie jałowych składników i sprzętu.

    Kwas linolowy (z łac. linum – len, oleum – olej), LA, kwas cis,cis–9,12-oktadekadienowy – organiczny związek chemiczny z grupy nienasyconych kwasów tłuszczowych typu omega-6 o wzorze pół-strukturalnym CH3(CH2)4CH=CHCH2CH=CH(CH2)7COOH.Kwasy tłuszczowe egzogenne (NNKT – Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe, ang. EFA – Essential Fatty Acid) nazywane też kwasami niezbędnymi – grupa kwasów tłuszczowych, które nie mogą być syntetyzowane w organizmie zwierzęcym i muszą być dostarczane w pożywieniu, w przeciwieństwie do kwasów endogennych. Żywienie pokarmami ubogimi w niezbędne kwasy tłuszczowe może doprowadzić do zaburzeń chorobowych.

    Powikłania[]

    Powikłania dzielą się na związane z obecnością cewnika oraz metaboliczne. Do powikłań cewnikowania zalicza się odmę opłucnową, przypadkowe nakłucie tętnicy i związana z obecnością cewnika posocznica. Częstość powikłań w momencie założenia nie powinna wynosić więcej niż 5%. Infekcje związane z cewnikiem mogą być zminimalizowane przez właściwy wybór cewnika i techniki jego założenia. Do powikłań metabolicznych zalicza się hipokaliemię, hipofosfatemię i hipomagnezemię we krwi. Hiperglikemia często występuje na początku terapii, ale może być leczona insuliną dołączoną do żywienia pozajelitowego. Hipoglikemia może prawdopodobnie wystąpić po nagłym przerwaniu żywienia pozajelitowego. Ogólnie, pacjenci otrzymujący żywienie pozajelitowe mają wyższe ryzyko powikłań infekcyjnych. Może to wiązać się z hiperglikemią.

    Żelazo (Fe, łac. ferrum) – metal z VIII grupy pobocznej o dużym znaczeniu gospodarczym, znane od czasów starożytnych.Ryby – tradycyjna nazwa zmiennocieplnych kręgowców wodnych oddychających skrzelami i poruszających się za pomocą płetw. Obejmuje bezżuchwowe krągłouste (Cyclostomata) oraz mające szczęki ryby właściwe (Pisces).

    Przy konieczności długotrwałego stosowania żywienia pozajelitowego preferowany jest dostęp przez żyłę główną, gdyż podawanie substancji odżywczych do żył obwodowych wiąże się z ryzykiem wystąpienia zapalenia żył. Do innych powikłań żywienia pozajelitowego należą: priapizm, a także rzadko znacznego stopnia dysfunkcja wątroby.

    PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.Sepsa, posocznica (łac. sepsis) – stosowany w medycynie termin odnoszący się do specyficznej reakcji organizmu na zakażenie. Sepsa nie jest samodzielną jednostką chorobową, a obecnie definiuje się ją jako zespół ogólnoustrojowej reakcji zapalnej (SIRS) wywołany zakażeniem.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Fosfolipidy (inaczej fosfatydy lub fosfotłuszczowce) – grupa organicznych związków chemicznych, lipidy, które oprócz reszt gliceryny i wyższych kwasów tłuszczowych zawierają resztę kwasu fosforowego związanego z zasadą azotową, np. choliną.
    Infuzja dożylna (łac. in venam, i.v.) - sposób podawania płynów bezpośrednio do żył. Może mieć charakter stały lub okresowy.
    Jadłowstręt psychiczny (anoreksja z grec. anorexia nervosa – an – brak, pozbawienie, orexis – apetyt) – zaburzenie odżywiania polegające na celowej utracie wagi wywołanej i podtrzymywanej przez osobę chorą. Obraz własnego ciała jest zaburzony; występują objawy dysmorfofobii. Lęk przybiera postać uporczywej idei nadwartościowej, w związku z czym pacjent wyznacza sobie niski limit wagi. Największe zagrożenie zachorowaniem dotyczy wieku między 14 a 18 rokiem życia. Po raz pierwszy opisał to zaburzenie w XVII wieku Richard Morton.
    Przetoka (łac. fistula) – w medycynie połączenie dwóch lub (rzadziej) więcej narządów powstające na skutek procesów patologicznych (również urazów), powikłań jatrogennych lub wykonane celowo za pomocą technik chirurgicznych.
    Miedź (Cu, łac. cuprum) – pierwiastek chemiczny, z grupy metali przejściowych układu okresowego. Nazwa miedzi po łacinie (a za nią także w wielu innych językach, w tym angielskim) pochodzi od Cypru, gdzie w starożytności wydobywano ten metal. Początkowo nazywano go metalem cypryjskim (łac. cyprum aes), a następnie cuprum. Posiada 26 izotopów z przedziału mas 55-80. Trwałe są dwa: 63 i 65.
    Jałowość (sterylność) to nieobecność w danym materiale zdolnych do życia drobnoustrojów w ich formach wegetatywnych jak i przetrwalnikowych. Materiał jałowy nie może zawierać bakterii ani ich przetrwalników, grzybów ani ich zarodników, pierwotniaków ani wirusów. Jałowość osiąga się poprzez proces sterylizacji.
    Kwas arachidonowy (AA z ang. arachidonic acid) – organiczny związek chemiczny, wielonienasycony kwas tłuszczowy ω-6, odpowiednik występującego w orzeszkach ziemnych nasyconego kwasu arachidowego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.033 sek.