• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Żołny

    Przeczytaj także...
    Monogamia (stgr. μονογαμία, od μόνος monos "jedyny" i γάμος gámos "poślubienie") – system kojarzeń polegający na okresowym lub stałym współżyciu jednego samca z jedną samicą. U niektórych gatunków (np. niektóre ptaki, ssaki i ryby) monogamia jest stałą cechą wszystkich osobników (gatunek monogamiczny).Jajo – jedna z faz rozwoju nowego osobnika u wielu gatunków zwierząt. Jajo zawiera surowce odżywcze pozwalające na rozwój zarodka bez dostępu do organizmu macierzystego i zewnętrznych źródeł pożywienia oraz stosunkowo bezpieczne środowisko, ale ze względu na swoją zawartość jest również cenionym pokarmem.
    Pszczoła miodna (Apis mellifera) – gatunek owada błonkoskrzydłego z rodziny pszczołowatych (Apidae), obejmującej gatunki wytwarzające miód.

    Żołny (Meropidae) – rodzina ptaków z rzędu kraskowych (Coraciiformes). Charakteryzują się bardzo kolorowym ubarwieniem, smukłym ciałem i wydłużonymi środkowymi sterówkami. Wszystkie mają zakrzywiony do dołu dziób i ostro zakończone skrzydła. Większość gatunków występuje w Afryce, a pozostałe w południowej Europie, Madagaskarze, Nowej Gwinei i Australii.

    Rząd (łac. ordo) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa od gromady (classis w zoologii) lub klasy (classis w botanice), a wyższa od rodziny (familia). Termin ordo został wprowadzony przez Karola Linneusza jako jedna z pięciu podstawowych kategorii w hierarchicznym systemie klasyfikacji biologicznej. Kategoriami pomocniczymi dla rzędu są nadrząd (superordo), podrząd (subordo) i infrarząd (infraordo), a w literaturze anglojęzycznej stosowane są jeszcze czasem parvorder (niższa od infrarzędu), magnorder (wyższa od nadrzędu), grandorder i mirorder (między rzędem a nadrzędem).Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.

    Zachowanie[]

    Odżywiają się latającymi owadami, w szczególności osami i pszczołami. Zwykle wyczekują na wystającej gałęzi i po zauważeniu zdobyczy, podlatują i chwytają ją w locie. W 20 niezależnych badaniach nad 16 gatunkami żołn, wykazano, że błonkoskrzydłe stanowią od 20 do 96% wszystkich zjadanych owadów, z tego pszczoły miodne stanowią jedną trzecią (Fry CH, 1992). Po schwytaniu zdobyczy, żołny usuwają przed zjedzeniem żądło i jad. Jeżeli owad, np. pszczoła usiądzie, nawet w bezpośrednim pobliżu żołny, ptak nie będzie próbował upolować owada. Żołny są "zaprogramowane" aby chwytać owady wyłącznie w locie.

    Ptaki (Aves) – gromada stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców. Jest najbardziej zróżnicowaną spośród gromad kręgowców lądowych – istnieje około 10 tys. gatunków ptaków, które zamieszkują ekosystemy na całym świecie. Ich wielkość waha się od 5 cm u koliberka hawańskiego do 2,7 m u strusia.Typ nomenklatoryczny – w systematyce biologicznej organizm wiązany z określonym taksonem i określający zakres jego stosowania. Typem nomenklatorycznym gatunku oraz taksonu wewnątrzgatunkowego jest pojedynczy okaz (typ) (np. okaz zielnikowy rośliny), ew. ilustracja. Typem nomenklatorycznym rodzaju i wszystkich taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodzajem i gatunkiem jest gatunek typowy. Typem dla rodziny i taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodziną i rodzajem jest rodzaj typowy.

    Żołny są towarzyskimi ptakami, gniazdują kolonijnie. Tak jak pozostałe kraskowe, wykopują tunele w piaszczystej ziemi, w których składają 2-9 (w zależności od gatunku) białych jaj. Większość gatunków jest monogamiczna, potomstwem opiekują się oboje rodzice.

    Systematyka[]

    Rodzajem typowym jest Merops. Do rodziny należą następujące rodzaje:

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.Żołna brodata (Nyctyornis athertoni) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny żołn. Występuje w południowej i południowo-wschodniej Azji: od Indii i Nepalu przez kraje Indochin po południowo-zachodnie Chiny.
  • Nyctyornis
  • Meropogon – jedynym przedstawicielem jest Meropogon forsteni – żołna purpurowogłowa.
  • Merops
  • Galeria gatunków[]

  • żołna brodata (Nyctyornis athertoni)

  • żołna białoczelna (Merops bullockoides)

  • żołna wschodnia (Merops orientalis)

  • żołna tęczowa (Merops ornatus)

    Żołna tęczowa (Merops ornatus) – gatunek ptaka z rodziny żołn (Meropidae), występujący w Australii i Tasmanii. Można ją spotkać także w Nowej Gwinei i Indonezji, gdzie zimuje. Gatunek ten jest monotypowy.Żołna wschodnia (Merops orientalis) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny żołn. Ma bardzo szeroki zasięg występowania, rozciągający się w Afryce od Egiptu po Sudan Południowy (na tym kontynencie głównie Sahel), w Azji od Bliskiego Wschodu poprzez Półwysep Arabski po Wietnam i Kambodżę. Niezagrożona wyginięciem.
  • Przypisy

    1. Meropidae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. C. S. Rafinesque, 1815. Analyse de la nature, ou tableau de l'univers et des corps organisés. Palerme. L'Imprimerie de Jean Barravecchia., s. 224.
    3. Frank Gill, David Donsker (red.): Family Meropidae (ang.). IOC World Bird List: Version 4.2. [dostęp 2014-08-01].
    4. Systematyka i nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Rodzina: Meropidae Rafinesque, 1815 - żołny - Bee-eaters (Wersja: 2013-09-25). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2014-03-26].

    Bibliografia[]

  • Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40, zeszyt specjalny, 1999. 
  • (ang.) Kingfishers, Bee-eaters and Rollers - A Handbook by C. Hilary Fry and Kathie Fry, illustrated by Alan Harris (1992) ISBN 0-7136-8028-8
  • Linki zewnętrzne[]

    Krótkie filmy z różnymi gatunkami żołn (ang.)

    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.Kraskowe (kraskowate) (Coraciiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki o zróżnicowanym trybie życia, zamieszkujące cały świat poza rejonami okołobiegunowymi (większość w strefie międzyzwrotnikowej). Kraskowe to rząd niejednorodny.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Sterówki (rectrices) – pióra ogonowe u ptaków. Duże pióra konturowe, wachlarzowato osadzone przy ogonie. Ich liczba waha się od 8 do 24, ale u większości ptaków (w tym u wszystkich wróblowych) jest ich 12. U większości ptaków tworzą jednolitą powierzchnię. Są zazwyczaj stosunkowo długie i sztywne, a dzięki specjalnym mięśniom - bardzo ruchliwe.
    Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi. Ma 30,37 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.
    Dziób (rostrum) – rogowy twór u ptaków oraz niektórych innych zwierząt. Tworzą go przekształcone kości szczęki górnej, kości międzyszczękowej oraz kości żuchwy. Kości te tworzą zrąb kostny pokryty pochwą rogową – ramfoteką (rhamphotheca). Część dzioba najbardziej wysunięta do przodu to wierzchołek (culmen).
    Jad – silnie toksyczna wydzielina niektórych zwierząt mająca na celu odstraszanie, paraliżowanie lub uśmiercanie innych zwierząt. Jadami bywają też określane toksyny wytwarzane przez drobnoustroje (np. jad trupi) i rośliny.
    Żądło – homologiczny do pokładełka narząd samic wielu żądłówek (Aculeata) umieszczony na końcu odwłoka, połączony rynienką z gruczołem jadowym. Służy zdobywaniu pokarmu i, co ma większe znaczenie, obronie. Utrata żądła zazwyczaj wiąże się ze śmiercią owada.
    Nowa Gwinea (ang. New Guinea, indonez. Irian) – wyspa w zachodniej części Oceanu Spokojnego, w Melanezji. Druga, po Grenlandii, pod względem wielkości wyspa świata. Od zachodu przylega do niej Archipelag Malajski, od wschodu – Archipelag Bismarcka i Wyspy Salomona, a od południa – Australia oddzielona od niej Cieśniną Torresa. Wnętrze wyspy zajmują potężne, pokryte lodowcami, wznoszące się na blisko 5000 m n.p.m. Góry Śnieżne.
    Rodzina (łac. familia) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa niż rząd (ordo), a wyższa niż rodzaj (genus). W kodeksach nomenklatury biologicznej nie określono kryteriów wydzielania rodzin, poza przyporządkowaniem: rodzina grupuje rodzaje, grupa rodzin tworzy rząd. W praktyce rodziny zwykle łączą grupy rodzajów różniące się morfologicznie od innych grup.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.013 sek.