• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Żabi Szczyt Wyżni

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Dolina Rybiego Potoku (słow. dolina Rybieho potoka, węg. Fischseetal, węg. Halas-tavi-völgy) – dolina w Tatrach Wysokich, odgałęzienie Doliny Białki. Powierzchnia doliny wynosi ok. 11,5 km², długość ok. 5,5 km. Dolina jest otoczona (od północnego zachodu, w kierunku przeciwnym do wskazówek zegara) przez:
    Morskie Oko (słow. Morské oko, niem. Fischsee, Meerauge, węg. Halas-tó) – największe jezioro w Tatrach, położone w Dolinie Rybiego Potoku u stóp Mięguszowieckich Szczytów, na wysokości 1395 m n.p.m.

    Żabi Szczyt Wyżni (słow. Veľký Žabí štít, Vyšný Žabí štít, niem. Große Froschspitze, węg. Nagy-Békás-csúcs, 2259 m n.p.m.) – szczyt w bezpośrednim pobliżu bocznej, granicznej grani Tatr Wysokich odchodzącej od Rysów w kierunku północnym. Wznosi się pomiędzy Niżnimi Rysami (oddzielonymi Wyżnią Spadową Przełączką, Spadową Turniczką i Ciężką Przełączką) a Żabim Mnichem (oddzielonym Białczańską Przełęczą Wyżnią).

    Tatry Wysokie (słow. Vysoké Tatry, niem. Hohe Tatra, węg. Magas-Tátra) – najwyższa część Tatr o charakterze alpejskim, rozciągająca się pomiędzy Tatrami Zachodnimi od strony zachodniej oraz Tatrami Bielskimi od strony północno-wschodniej. W linii prostej odległość między granicznymi przełęczami wynosi ok. 16,5 km, zaś ściśle wzdłuż grani głównej ok. 26 km. Tatry Wysokie zajmują obszar około 340 km² (czyli nieco mniej niż Tatry Zachodnie), z czego większość (260 km²) znajduje się na Słowacji.Granica polsko-słowacka – granica między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Słowacji istniejąca formalnie we współczesnym kształcie od 1 stycznia 1993 tj. od momentu rozpadu Czechosłowacji na dwa niezależne państwa. Przed rozpadem Czechosłowacji obecna granica ze Słowacją stanowiła jej część i miała prawie identyczny przebieg (w późniejszych latach dokonano drobnych korekt).

    Tuż poniżej szczytu (na południowy zachód) znajduje się Wyżnia Spadowa Przełączka (2235 m n.p.m.), jedyna tatrzańska przełęcz zwornikowa. Od niej w kierunku północno-wschodnim odchodzi długa boczna grań, w której znajduje się wierzchołek Żabiego Szczytu Wyżniego, a dalej – za Młynarzową Przełęczą – masyw Młynarza. Oddziela ona Dolinę Ciężką wraz z Dolinką Spadową od Doliny Żabich Stawów Białczańskich. Przez Wyżnią Spadową Przełączkę biegnie najdogodniejsze połączenie Doliny Rybiego Potoku i Doliny Ciężkiej.

    Wyżnia Spadowa Przełączka (słow. Vyšná Kamzíčia štrbina, niem. Obere Böhmischseescharte, węg. Felső-Csehtavi-csorba) – niewielka przełączka na wysokości 2235 m n.p.m., tuż na południowy zachód pod wierzchołkiem Żabiego Szczytu Wyżniego.Antoni Kenar (ur. 23 października 1906 w Iwoniczu, zm. 19 lutego 1959 w Zakopanem) – polski rzeźbiarz, pedagog, dyrektor Państwowego Liceum Technik Plastycznych w Zakopanem.

    Żabi Szczyt Wyżni jest najwyższym wzniesieniem w tzw. Żabiej Grani (Grani Żabiego), rozdzielającej Dolinę Białej Wody (dokładniej jej zachodnie odgałęzienie – Dolinę Żabich Stawów Białczańskich) i Dolinę Rybiego Potoku. Ciągnie się ona od Żabiego Szczytu Wyżniego przez szczyty Żabiego Mnicha, Żabi Szczyt Niżni, Żabią Czubę do Siedmiu Granatów. Jednocześnie jest to granica polsko-słowacka.

    Żabi Mnich (słow. Žabí Mních, niem. Froschmönch, węg. Békás Bárat) – szczyt w Tatrach Wysokich o wysokości 2146 m n.p.m., położony na południowym krańcu Żabiej Grani, na granicy polsko-słowackiej, pomiędzy zwornikowym Żabim Szczytem Wyżnim, oddzielonym Białczańską Przełęczą Wyżnią, a Żabim Szczytem Niżnim, oddzielonym Białczańską Przełęczą.Ciężka Przełączka (słow. Ťažká štrbina, Česká štrbina, niem. Böhmischseescharte, Verborgene Scharte, węg. Cseh-tavi-csorba, Rejtett-csorba) – przełęcz położona na wysokości 2205 m n.p.m. w bocznej grani Tatr Wysokich oddzielającej Dolinę Rybiego Potoku od Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina), na granicy polsko-słowackiej. Grań ta odchodzi w kierunku północnym od grani głównej Tatr w zwornikowym, północno-zachodnim wierzchołku Rysów.

    Szczyt widoczny jest z Doliny Żabich Stawów Białczańskich jako skalna piramida, zaś z okolic Czarnego Stawu nie jest pokaźny. Masyw jest trochę cofnięty w kierunku wschodnim, dlatego nie jest widoczny znad Morskiego Oka.

    Najłatwiejsze drogi na Żabi Szczyt Wyżni są stosunkowo proste, nie prowadzi tu jednak żaden szlak turystyczny. Drogi taternickie o większym znaczeniu prowadzą na wierzchołek od północy. Widok ze szczytu jest mocno ograniczony przez Niżnie Rysy, jednak rozleglejszy niż z innych szczytów Żabiej Grani.

    Żabi Szczyt Niżni (słow. Malý Žabí štít, Nižný Žabí štít, niem. Kleine Froschspitze, węg. Kis-Békás-csúcs, 2098 m n.p.m.) – szczyt leżący w Żabiej Grani. Jest to boczna grań Tatr Wysokich, rozdzielająca Dolinę Rybiego Potoku i Dolinę Białej Wody (Bielovodská dolina) w Tatrach, a dokładniej jej odgałęzienie – Dolinę Żabich Stawów Białczańskich (Žabia Bielovodská dolina). Granią tą przebiega granica polsko-słowacka.Dolina Białej Wody (słow. Bielovodská dolina, Podúplazská dolina, niem. Poduplaskital, Alpengrund, węg. Poduplaszki-völgy) – prawe odgałęzienie Doliny Białki. Położona jest na terytorium Słowacji, po północnej stronie Tatr Wysokich.

    Nazwa szczytu, podobnie jak wielu innych obiektów w Żabiej Grani, pochodzi od nazwy „Żabie”, którą określano ogólnie obszar po wschodniej stronie Rybiego Potoku wraz z całą Doliną Żabich Stawów Białczańskich.

    Historia zdobycia[]

    Pierwsze odnotowane wejście na Żabi Szczyt Wyżni miało miejsce:

  • latem – Janusz Chmielowski, Károly Jordán, Adam Kroebl, Stanisław Krygowski, Tadeusz Łopuszański i przewodnicy Jakub Bachleda, Klemens Bachleda, Jan Karpiel, Jędrzej Marusarz Jarząbek, Jan Stopka Ceberniak młodszy, 26 lipca 1905 r.
  • zimą – Stefan Bernadzikiewicz, Zbigniew Gieysztor, Antoni Kenar, Wiesław Stanisławski, 14 kwietnia 1930 r.
  • Przypisy

    1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
    2. Witold Henryk Paryski: Tatry Wysokie. Przewodnik taternicki. Część VII. Żabia Przełęcz Wyżnia – Żabia Czuba. Warszawa: Sport i Turystyka, 1954.

    Bibliografia[]

    1. Grzegorz Barczyk, Ryszard Jakubowski (red.), Adam Piechowski, Grażyna Żurawska: Bedeker tatrzański. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2000. ISBN 83-01-13184-5.
    2. Tatry polskie. Mapa turystyczna 1:20 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „Wit” S.c., 2004. ISBN 83-915-737-9-6.
    Rysy (słow. Rysy, niem. Meeraugspitze, węg. Tengerszem-csúcs, 2503 m n.p.m.) – góra położona na granicy polsko-słowackiej, w Tatrach Wysokich – jednej z części Tatr. Ma trzy wierzchołki, z których najwyższy jest środkowy (2503 m n.p.m.), znajdujący się w całości na terytorium Słowacji. Wierzchołek północny, przez który biegnie granica, stanowi najwyżej położony punkt Polski (2499 m n.p.m.).Siedem Granatów (słow. Sedem Granátov, niem. Sieben Granaten, Sieben Grenadiere, węg. Hét Gránátos) – nazwa nadana końcowemu odcinkowi Żabiej Grani (Žabí hrebeň), na północ od Żabiej Czuby (Žabia kopa), od której oddziela ją Żabi Przechód Białczański. W tym miejscu grań stopniowo obniża się, pozwalając na połączenie dolin Rybiego Potoku i Białej Wody (Bielovodská dolina) oraz wód Rybiego Potoku i Białej Wody (Biela voda) w rzekę Białkę.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Zofia Radwańska-Paryska (ur. 3 maja 1901 w Warszawie, zm. 24 października 2001 w Zakopanem) – botaniczka, taterniczka, pisarka. Żona i współtowarzyszka pracy Witolda Henryka Paryskiego.
    Żabia Czuba (słow. Žabia kopa, niem. Froschkopf, węg. Szélső-Békás-csúcs, 2080 m n.p.m.) – kopulasty szczyt tatrzański, położony w grani odchodzącej od Żabiego Szczytu Niżniego w kierunku północnym. Kulminacje rozdziela Przełączka pod Żabią Czubą (Žabia štrbina, 2031 m).
    Młynarz, Wielki Młynarz (słow. Mlynár, Veľký Mlynár, niem. Müller, węg. Molnár, 2170 m n.p.m.) – rozłożysty szczyt na Słowacji, w bocznej grani Tatr Wysokich, odchodzącej od Żabiego Szczytu Wyżniego początkowo na wschód, a następnie skręcającej w kierunku północnym.
    Żabia Grań, Grań Żabiego (słow. Žabí hrebeň, niem. Żabie-Grat, Froschgrat, węg. Békás-gerinc) – boczna grań w Tatrach Wysokich odchodząca od Żabiego Szczytu Wyżniego (Veľký Žabí štít) w kierunku północno-zachodnim i rozdzielająca Dolinę Żabich Stawów Białczańskich (Žabia Bielovodská dolina) i Dolinę Rybiego Potoku. Żabią Granią przebiega granica polsko-słowacka. Często używana nazwa Żabie odnosi się nie tylko do samej grani, ale również do leżących poniżej dolin.
    Grań (ang. arête, niem. Gebirgsgrat, czes. areta) – zazwyczaj stromy, ostry i skalisty grzbiet górski, ostra krawędź utworzona przez stykające się zbocza lub ostra, często silnie poszarpana, szczytowa partia pasma lub grzbietu górskiego.
    Janusz Chmielowski (ur. 9 stycznia 1878 r. w Warszawie – zm. 26 kwietnia 1968 r. w Katowicach) – polski inżynier budowy maszyn, matematyk. Pracownik instytucji technicznych (hutniczych) i ubezpieczeniowych, redaktor naukowy wydawnictw technicznych. Jeden z prekursorów wspinaczki tatrzańskiej. Główny inicjator i współzałożyciel pierwszej polskiej organizacji taternickiej – Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego.
    Zwornik, punkt zwornikowy – miejsce zbiegu przynajmniej trzech wypukłych form ukształtowania terenu jak: grzbiet, grań, żebro czy też filar. Najczęściej jest to wierzchołek, choć może to być też przełęcz.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.044 sek.