• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Żółty karzeł

    Przeczytaj także...
    51 Pegasi – podobna do Słońca gwiazda w konstelacji Pegaza. Jest pierwszym żółtym karłem (poza Słońcem), wokół którego odkryto planetę.Wodór (H, łac. hydrogenium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 1, niemetal z bloku s układu okresowego. Jego izotop, prot, jest najprostszym możliwym atomem, zbudowanym z jednego protonu i jednego elektronu.
    Biały karzeł – niewielki (rzędu rozmiarów Ziemi) obiekt astronomiczny składający się ze zdegenerowanej materii, emitujący m.in. promieniowanie widzialne. Powstaje po ustaniu reakcji jądrowych w gwieździe o małej lub średniej masie. Mało masywne gwiazdy (od 0,08 do 0,4 M☉) nie osiągają w trakcie swojej ewolucji warunków wystarczających do zapłonu helu w reakcjach syntezy termojądrowej i powstają z nich białe karły helowe. Średnio masywne gwiazdy (od 0,4 do ok. 4 mas Słońca) spalają hel dając białe karły węglowe, lub węglowo-tlenowe. Pozostałością gwiazd o masach w zakresie 4-8 mas Słońca (na ciągu głównym) są białe karły z domieszką tlenu, neonu i magnezu.
    Ewolucja żółtego karła

    Żółty karzełgwiazda ciągu głównego o typie widmowym G i klasie jasności V (określana jako gwiazda G V).

    Najbardziej znanym przykładem żółtego karła jest Słońce. Inne gwiazdy tego typu to m.in. alfa Centauri A, tau Ceti i 51 Pegasi. Żółte karły mają zwykle masę między 0,8 a 1,4 masy Słońca i żyją około 10 miliardów lat. Pod koniec życia (po wypaleniu całego wodoru w jądrze), żółte karły wielokrotnie zwiększają swoje rozmiary, przechodząc w stadium czerwonego olbrzyma. Z czasem czerwony olbrzym odrzuca zewnętrzne warstwy gazu, tworząc mgławicę planetarną. W środku mgławicy pozostaje jedynie gorące jądro, określane mianem białego karła.

    Czerwony karzeł – gwiazda ciągu głównego późnego typu widmowego (K, M, rzadko L). Gwiazdy te mają masy, rozmiary i jasność niższe niż Słońce, a temperatury ich powierzchni są niższe niż 4000 K. Czerwone karły stanowią najliczniejszy typ gwiazd we Wszechświecie, jednak z powodu ich małej jasności nie są widzialne gołym okiem. W Drodze Mlecznej około 80% gwiazd jest czerwonymi karłami, w galaktykach eliptycznych ich liczba w stosunku do jaśniejszych gwiazd jest nawet 20 razy większa. Z powodu wolnego tempa syntezy wodoru, świecą one długo i ewoluują powoli; szacowany czas życia czerwonych karłów sięga 10 bilionów lat.Czerwony olbrzym – gwiazda o stosunkowo niewielkiej masie (od 0,5 do ok. 8-10 mas Słońca), będąca na schyłkowym etapie ewolucji. Nazwa pochodzi od obserwowanej barwy i dużych rozmiarów (setki razy większych od promienia Słońca). Gwiazda po zsyntetyzowaniu helu z całej ilości wodoru w jądrze zaczyna syntezę helu z warstw wodoru położonych bliżej jej powierzchni.

    Nazwa "żółty karzeł" jest myląca, gdyż gwiazdy typu G V przez większość życia są białawe (jak Słońce), żółtego zabarwienia nabierając dopiero niedługo przed staniem się czerwonym olbrzymem.

    Przypisy

    1. Mitchell Charity: What color is the Sun? (ang.). [dostęp 21 stycznia 2008].

    Zobacz też[]

  • czerwony karzeł
  • czarny karzeł
  • brązowy karzeł
  • pomarańczowy karzeł
  • czerwony olbrzym



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Brązowy karzeł – obiekt gwiazdopodobny o masie zbyt małej (poniżej ok. 8% masy Słońca – 80 mas Jowisza), by mogły zachodzić w nim reakcje przemiany wodoru w hel, które są głównym źródłem energii gwiazd ciągu głównego. Od planet-olbrzymów odróżnia je to, że są zdolne do syntezy deuteru przynajmniej na początku swojego istnienia. Brązowe karły często występują samotnie w przestrzeni. Określa się je czasem (potocznie) mianem "niewypałów", "superplanet", bądź "nieudanych gwiazd".
    Czarny karzeł – hipotetyczna gwiazda zdegenerowana powstająca, kiedy biały karzeł wypala się już całkowicie i nie może emitować światła.
    Alfa Centauri (inne nazwy: Rigil Kent, Rigil Kentaurus, Toliman) – gwiazda wielokrotna w gwiazdozbiorze Centaura, trzecia najjaśniejsza gwiazda widoczna na nocnym niebie. Układ alfa Centauri zawiera gwiazdy położone najbliżej Ziemi, nie licząc Słońca; znana jest jedna planeta pozasłoneczna znajdująca się w tym układzie.
    Pomarańczowy karzeł – gwiazda ciągu głównego typu widmowego K i jasności klasy V. Pod względem wielkości pomarańczowe karły położone są pomiędzy czerwonymi karłami typu M i klasy V oraz żółtymi karłami typu G i klasy V. Masa tego typu gwiazd wynosi od 0,5 do 0,8 masy Słońca, a temperatura ich powierzchni wynosi od 3900 do 5200 kelwinów.
    Słońce (łac. Sol, Helius, gr. Ἥλιος Hḗlios) – gwiazda centralna Układu Słonecznego, wokół której krąży Ziemia, inne planety tego układu, planety karłowate oraz małe ciała Układu Słonecznego. Słońce to najjaśniejszy obiekt na niebie i główne źródło energii docierającej do Ziemi.
    Mgławica planetarna – obłok gazu i pyłu powstałego z zewnętrznych warstw gwiazdy kończącej etap syntezy jądrowej we wnętrzu. W centrum takiego obiektu odkrywane są zwykle białe karły, w które zamieniają się gwiazdy po utracie otoczki.
    Ciąg główny na diagramie Hertzsprunga-Russella przedstawia krzywą, wzdłuż której zgrupowana jest większość gwiazd z okolic Słońca. Gwiazdy na niej położone nazywa się gwiazdami ciągu głównego lub karłami. Najzimniejsze z nich to czerwone karły.

    Reklama