• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Łubianka - Moskwa

    Przeczytaj także...
    Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.Wielki terror (wielka czystka) – okres w historii ZSRR szczególnego nasilenia terroru policyjnego NKWD w latach 30. XX wieku. W efekcie zaplanowanych i zorganizowanych represji zamordowano miliony niewinnych ludzi, a także prawie wszystkich działaczy partii leninowskiej, wysokich oficerów Armii Czerwonej oraz NKWD. Za jego początek uważane jest zabójstwo Siergieja Kirowa w grudniu 1934, a koniec najczęściej datowany na 1939.
    Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 r.) – więzieni w ZSRR począwszy od 1939 żołnierze i oficerowie regularnych jednostek zbrojnych II Rzeczypospolitej, Policji Państwowej oraz zrównanych z nimi zbrojnych organizacji, głównie podporządkowanych rządowi RP na emigracji. Więzionych można rozpatrywać w trzech grupach, ze względu na odmienną genezę ich pojawienia się. Jednocześnie losy jeńców należy rozpatrywać jako jedną ze składowych wieloletnich represji radzieckich przeciwko narodowi polskiemu.
    Lubianka.jpg
    Główne wejście do siedziby FSB i flaga tej instytucji
    Gmach towarzystwa ubezpieczeniowego „Rossija” na placu Łubiańskim przed 1917
    Gmach KGB podczas rozbudowy w 1983. Widoczne lewe skrzydło budynku

    Łubianka (ros. Лубянка) – potoczna nazwa siedziby FSB (dawniej KGB i NKWD), a niekiedy samej FSB odnosząca się również do więzienia śledczego znajdującego się kiedyś w podziemiach tego samego budynku w Moskwie. W czasie terroru stalinowskiego na Łubiance zamordowano wielu więźniów politycznych, w tym licznych Polaków. Do dziś w budynku znajdować ma się niewielki areszt śledczy.

    Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie – grób-pomnik na placu marsz. Józefa Piłsudskiego w Warszawie. Ideą warszawskiego Grobu Nieznanego Żołnierza jest uczczenie pamięci poległych w walce o niepodległość. Grób zaliczany jest do narodowych imponderabiliów, symbolizujących największe poświęcenie.Plac Łubiański (ros. Лубянская площадь) - plac w centrum Moskwy. Znany przede wszystkim z budynku stanowiącego od 1917 siedzibę służb specjalnych (obecnie FSB, wcześniej KGB i NKWD oraz Czeka) i nazywanego od nazwy placu Łubianką.

    Nazwa Łubianka pochodzi od nazwy placu, Plac Łubiański, przy którym znajduje się budynek dawnego towarzystwa ubezpieczeniowego „Rossija”, zajęty przez służby specjalne. Obecny wygląd fasada budynku uzyskała dopiero po remoncie w pierwszej połowie lat osiemdziesiątych, gdy połączono dwa sąsiadujące ze sobą budynki. Obecnie w budynku głównym znajduje się tylko jeden wydział FSB oraz szefostwo Służby Pogranicznej (podlegającej obecnie FSB). Zarząd FSB znajduje się w szarym budynku na lewo od gmachu głównego, a większa część jego wydziałów w dużym kompleksie w dzielnicy Jasieniewo tuż za obwodnicą Moskwy MKAD.

    Butyrki (ros. Бутырская тюрьма) – więzienie przejściowe i śledcze w Moskwie, służące także do przetrzymywania więźniów politycznych. Drugie obok Łubianki, znane moskiewskie miejsce kaźni w okresie stalinowskim. MKAD (także МКАД) – obwodnica Moskwy. Nazwa zapisana alfabetem łacińskim jest transliteracją rosyjskiego skrótu МКАД nazwy Московская Кольцевая Автомобильная Дорога (Moskiewska Obwodnica Samochodowa).

    Więźniowie[]

     Z tym tematem związana jest kategoria: Więźniowie Łubianki.

    Upamiętnienie[]

    Martyrologia Polaków osadzanych, więzionych i mordowanych przez siepaczy NKWD w gmachu na Łubiance, została po 1990 r., upamiętnione na Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie napisem na jednej z tablic, "ŁUBIANKA - BUTYRKI 1939 - 1945".

    Proces szesnastu – pokazowy proces polityczny przywódców Polskiego Państwa Podziemnego, przeprowadzony w dniach 18–21 czerwca 1945 r. w Moskwie.Martyrologia (gr. martys = świadek, łac. martyr = męczennik) - termin oznaczający cierpienie, męczeństwo narodu lub pewnej grupy społecznej.

    Zobacz też[]

  • Operacja polska NKWD
  • jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku)
  • proces szesnastu
  • Wielki terror
  • Butyrki
  • Linki zewnętrzne[]

  • Historia budynku
  • Łubianka (ros.)




  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Federalna Służba Bezpieczeństwa Federacji Rosyjskiej (FSB, ros. Федеральная служба безопасности Российской Федерации, ФСБ) – służba specjalna w Rosji od 1995. Stanowi bezpośrednią następczynię KGB, głównie (II Zarządu Głównego) III Zarządu Głównego oraz 5 Zarządu KGB ZSRR. Po dojściu Putina do władzy jej kompetencje zostały mocno poszerzone.
    Operacja polska NKWD – antypolska operacja NKWD wynikająca z Rozkazu Ludowego Komisarza Spraw Wewnętrznych ZSRR nr 00485, z dnia 11 sierpnia 1937 r. wydanego przez ówczesnego Ludowego Komisarza NKWD Nikołaja Jeżowa, przeprowadzona w latach 1937 i 1938. Według dokumentów NKWD skazano 139 835 osób, z tego zamordowano bezpośrednio 111 091 Polaków – obywateli ZSRR, a 28 744 skazano na pobyt w obozach koncentracyjnych struktury podległej GUŁAG. Wyroki były wykonywane natychmiast. Masowo deportowano Polaków zamieszkujących USRR i BSRR m.in. do Kazachstanu, na Syberię, w rejony Charkowa i Dniepropietrowska, łączna liczba deportowanych Polaków wyniosła ponad 100 tysięcy.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.015 sek.