• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Łemkowszczyzna

    Przeczytaj także...
    Bojkowszczyzna – historyczno-etnograficzny obszar zamieszkany przez Bojków, na północnych oraz południowych stokach Karpat. Zajmuje powierzchnię 8 tys. km². Administracyjnie obszar położony jest w górskich partiach obwodu lwowskiego, iwanofrankowskiego, obwodu zakarpackiego Ukrainy oraz województwa podkarpackiego Polski.Osława (niem. Oslawa, cz. Oslava, ukr. Ослава) – rzeka w południowo-wschodniej Polsce, lewy dopływ Sanu w zlewisku Morza Bałtyckiego. Długość – 55 km, powierzchnia zlewni – 503 km².
    Szczawne – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Komańcza nad rzeką Osławą. Wieś lokowana w I poł. XV wieku, na prawie wołoskim, na wschodnim skraju pasma Bukowicy.
    Tereny zamieszkiwane przez Łemków według prof. R. Reinfussa
    Akcja wisla cm01.jpg

    Łemkowszczyzna (łem. Лемковина, ukr. Лемківщина) – potoczna nazwa obszaru zamieszkiwanego przez Łemków.

    Po polskiej stronie Karpat był to teren od Wysokiego Działu w Bieszczadach, po dolinę Popradu w Beskidzie Sądeckim, oraz tzw. Ruś Szlachtowska na pograniczu Małych Pienin i Beskidu Sądeckiego, natomiast po stronie słowackiej – pas Beskidów.

    Populacja[]

    Obecnie większe skupiska Łemków, którzy identyfikują się z własną grupą znajdują się w miejscowościach, w Polsce:

    Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku – pierwsze i największe pod względem liczby zgromadzonych obiektów muzeum etnograficzne w Polsce założone po drugiej wojnie światowej. Położone jest na terenie Białej Góry, części dzielnicy Wójtostwo na prawym brzegu Sanu, u podnóża Białej Góry w paśmie Gór Sanocko-Turczańskich. Park etnograficzny zajmuje powierzchnię 38 ha. Muzeum otwarte jest przez cały rok.Karpaty (51-54) (węg. Kárpátok; rum. Carpaţi; ukr. i serb. Карпати; czes. i słow. Karpaty) – łańcuch górski w środkowej Europie (jeden z największych w tej części świata), ciągnący się łukiem przez terytoria Austrii, Czech, Polski, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Serbii i Rumunii. Najwyższy szczyt Gerlach ma wysokość 2655 m n.p.m.
  • Województwo małopolskie:
  • Łosie
  • Krynica
  • Nowica
  • Zdynia
  • Gładyszów
  • Hańczowa
  • Uście Gorlickie
  • Bartne
  • Konieczna
  • Bielanka
  • Regietów
  • Gorlice
  • Województwo podkarpackie, głównie w dolinach Osławy i Osławicy:
  • Mokre
  • Szczawne
  • Kulaszne
  • Rzepedź
  • Turzańsk
  • Komańcza
  • Zyndranowa
  • Sanok
  • na Słowacji
  • (...) Preszowszczyzna
  • na Ukrainie
  • (...) rejon wełykobereznianski Obwód zakarpacki
  • Zobacz też[]

  • Towarzystwo Muzealne Łemkowszczyzna w Sanoku
  • Skansen Kultury Łemkowskiej w Zyndranowej
  • Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku
  • Bojkowszczyzna
  • Publikacje[]

  • "Łemkowie Grupa Etniczna czy Naród"?, [The Lemkos: An Ethnic Group or a Nation?], tłumaczenie Paul Best.
  • "The Lemkos of Poland" - Articles and Essays, wydawca Paul Best i Jarosław Moklak
  • "The Lemko Region, 1939-1947 War, Occupation and Deportation" - Articles and Essays, wydawca Paul Best i Jarosław Moklak
  • "Apostolska Administracja Łemkowszczyzny w latach 1934 - 1944"
  • "Moskalofilstwo wśród ludności łemkowskiej w XX w., w: Ukraińska myśl polityczna w XX wieku, "Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Historyczne", z. 103, Kraków 1993
  • Almanach Karpacki „Płaj” Andrzej Wielocha
  • Bieszczady. Słownik historyczno-krajoznawczy. Stanisław Kryciński. 1995
  • Cerkwie w Bieszczadach, Stanisław Kryciński. 1991, 2005
  • Bogdan Huk, Szkilnyctwo na Łemkiwszczyni - nauka wychodżennia na Kyczeru, nr 38 z 23 IX.
  • Tadeusz Łopatkiewicz, Мала сакральна архітектура на Лемківщині, (The Small Sacral Architecture in Lemkivshchyna), Nowy Jork 1993, ss. 490, wyd. The Lemko Research Foundation New York, Library of Congress Catalog Card Number: 93-78882 (współautor - Małgorzata Łopatkiewicz)
  • Poprad (słow. Poprad, niem. Popper, węg. Poprád) – rzeka we wschodniej Słowacji i w południowo-wschodniej Polsce, w dorzeczu Wisły. W dokumentach źródłowych nazwa Poprad jest jedną z najstarszych na Podtatrzu. W 1244 występowała jako Poprad, ale także Poprat, Popart, Paprad, Poprut itp., jednak etymologia tego słowa jest wciąż sporna.Regietów (dodatkowa nazwa w j. łemkow. Рeґєтiв, trb. Regietiw; do 1968 Regetów) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Uście Gorlickie, nad potokiem Regetówka.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Bogdan Huk (ukr. Богдан Гук; ur. 1 maja 1964 w Morągu) – dziennikarz narodowości ukraińskiej zajmujący się tematyką mniejszości ukraińskiej i stosunków ukraińsko-polskich w Polsce po II wojnie światowej.
    Tadeusz Łopatkiewicz - (ur. 18 kwietnia 1958 w Krośnie) – polski etnograf, doktor nauk humanistycznych w zakresie nauk o sztuce, zabytkoznawca, regionalista, autor i współautor kilku książek i kilkudziesięciu artykułów z zakresu etnografii Karpat, inwentaryzacji i ochrony zabytków, historii sztuki i przeszłości konserwatorstwa polskiego - w czasopismach naukowych, a także „Polityce", „Nowych Książkach", „Naszym Słowie", „Podkarpaciu" oraz „Windows Security Magazine", „IT FAQ", „IT Security Magazine" (informatyka i praktyczne zastosowania IT).
    Gładyszów (dodatkowa nazwa w j. łemkow. Ґлaдышiв, trb. Gładysziw) – wieś w gminie Uście Gorlickie w powiecie gorlickim.
    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.
    Bielanka (dodatkowa nazwa w j. łem. Бiлянка - trb. Bilanka) – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Gorlice, 5 km na południe od drogi 28 Nowy Sącz – Gorlice. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa nowosądeckiego.
    Język ukraiński (ukr. українська мова, ukrajinśka mowa) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich. Posługuje się nim ponad 47 mln ludzi, głównie na Ukrainie, gdzie ma status języka urzędowego. Używany jest również przez Ukraińców w Rosji, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Mołdawii, Polsce i na Białorusi. Współczesny alfabet ukraiński stanowi odmianę cyrylicy, a obecna ortografia ustalona została zasadniczo na początku XX wieku.
    Komańcza (ukr. Команьча) – wieś w południowo-wschodniej Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Komańcza, w Dolinie rzeki Osławicy i potoku Barbarka (dawniej Kumaniecki Potok). Siedziba gminy Komańcza. w latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.