• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • İskenderun

    Przeczytaj także...
    Persowie – starożytny lud pochodzenia irańskiego, współcześnie zaś naród zamieszkujący głównie obszar Iranu (dawniej znanego jako Persja).Iran (pers. ايران – Irān), (dawniej znany powszechnie na Zachodzie jako Persja) pełna nazwa: Islamska Republika Iranu (pers. جمهوری اسلامی ايران – Dżomhuri-je Eslāmi-je Irān) – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące nad Morzem Kaspijskim, Zatoką Perską i Zatoką Omańską.
    Cypr (Republika Cypryjska) – państwo położone na wyspie Cypr leżącej we wschodniej części Morza Śródziemnego u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu. Od 1 maja 2004 roku jest członkiem Unii Europejskiej.

    İskenderun (dawniej Aleksandretta) – miasto w południowo-wschodniej Turcji, w prowincji (il) Hatay, nad Zatoką İskenderun, u podnóża gór Amonos (tur. Elma Dagh). 176 tys. mieszkańców (1989), 230 tys. mieszkańców (2004) – ponad połowę stanowią Turcy, reszta to Arabowie i Ormianie. Ośrodek przemysłu hutniczego i chemicznego, końcowy terminal rurociągu naftowego biegnącego z Iraku. Największy turecki port nad Morzem Śródziemnym – wywóz ropy naftowej i rudy chromu.

    Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

    Historia[]

    Miasto założył Aleksander Macedoński w 333 r. p.n.e. jako "Aleksandrię ad Issum", w dwóch celach. Celem doraźnym było uczczenie zwycięstwa w bitwie pod Issos, stoczonej 40 km dalej na północ. Celem dalekosiężnym było zabezpieczenie pobliskiej przełęczy Beilan ("Wrót Syrii"), mającej znaczenie strategiczne, w lepszy sposób, niż czyniło to dotychczas fenickie miasto Miriander (gr. Myriandros). Dawna nazwa miejscowości odnosi się do miasta założonego przez Aleksandra Wielkiego, choć prawdopodobnie jest położona w nieco innym miejscu. Miasto, wraz z resztą Syrii zostało w latach 64–63 p.n.e. opanowane przez Pompejusza i wcielone do państwa rzymskiego. Od tego momentu miasto dzieliło jego losy. Znalazło się więc ono następnie w granicach cesarstwa wschodniorzymskiego, a w VII w., po przejściowym opanowaniu go przez Persów, zostało zajęte przez Arabów. W 969 roku cała północna Syria została zajęta przez bizantyńczyków i ponownie przyłączona do ich państwa. W 1097 miasto zdobyli krzyżowcy, od 1516 należało do Imperium osmańskiego.

    Bitwa pod Issos – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 333 p.n.e. podczas wyprawy Aleksandra Macedońskiego przeciwko Persji.Syria (arab. سوريا / سورية, transk. Sūriyya), nazwa oficjalna: Syryjska Republika Arabska (arab. الجمهورية العربية السورية, transk. Al-Dżumhurijja al-Arabijja as-Surijja) – arabskie państwo na Bliskim Wschodzie, graniczące z Turcją (822 km), Irakiem (605 km), Jordanią (375 km), Libanem (375 km) i Izraelem (76 km).

    Miasto czerpało swoje znaczenie z faktu, że kończył się w nim lądowy szlak handlowy z Indii i z Chin do Europy. Port w İskenderun obsługiwał również handel lokalny północnej Syrii, północnej Mezopotamii, a nawet północno-zachodniej Persji. Dlatego, aż do otwarcia Kanału Sueskiego, İskenderun była ośrodkiem handlu, w którym faktorie utrzymywali kupcy weneccy i genueńscy, a później handlowcy z całej Europy. Niezwykle dogodne położenie portu zadecydowało o przetrwaniu miasta, choć jest położone w wyjątkowo niezdrowej okolicy – nad błotnistą deltą rzeki, zaś okalające je góry nie dopuszczają w to miejsce wiatrów znad lądu.

    Ropa naftowa (olej skalny, czarne złoto) – ciekła kopalina, złożona z mieszaniny naturalnych węglowodorów gazowych, ciekłych i stałych (bituminów), z niewielkimi domieszkami azotu, tlenu, siarki i zanieczyszczeń. Ma podstawowe znaczenie dla gospodarki światowej jako surowiec przemysłu chemicznego, a przede wszystkim jako jeden z najważniejszych surowców energetycznych.Zatoka İskenderun (dawniej Zatoka Aleksandretty) - zatoka w północno-wschodniej części Morza Śródziemnego (Morze Lewantyńskie), u wybrzeża Turcji, w miejscu, gdzie brzeg morza skręca o 90° stopni. Długość 74 km, szerokości 46 km. Głębokość 99 m. Nad zatoką położone jest miasto İskenderun (dawna Aleksandretta). Na jej północnym brzegu położona była historyczna Cylicja.

    W latach międzywojennych miasto wchodziło w skład Syrii, która stanowiła wówczas mandat francuski i było jeszcze niezbyt wielkim portem o lokalnym znaczeniu. W latach 1938-1939 Turcja (częściowo drogą zabiegów dyplomatycznych, a częściowo siłą) zajęła İskenderun wraz z całym okręgiem (tzw. sandżakiem Aleksandretty, zwanym obecnie Hatay).

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.

    W czasie II wojny światowej, gdy Konstantynopol i Izmir znajdowały się w bezpośrednim sąsiedztwie frontów, İskenderun znalazło się w dość spokojnym rejonie Morza Śródziemnego, chronionym przez brytyjskie bazy wojskowe na Cyprze i w Egipcie. Tędy zaczęła przechodzić znaczna część morskiego handlu Turcji i pod koniec wojny İskenderun stał się szóstym pod względem obrotów portem Turcji. Przystąpienie Turcji do NATO (1952) i powołanie Paktu Bagdadzkiego (1955) oraz związana z tym rozbudowa baz morskich pociągnęły za sobą dalszy rozwój portu, który w 1952 r. zajmował już trzecie miejsce w kraju pod względem wielkości przeładunków.

    Genua (wł. Genova, lig. Zena) – miasto w północno-zachodniej części Włoch nad Morzem Liguryjskim, nad Zatoką Genueńską, u stóp Apeninu Liguryjskiego; jest stolicą prowincji o takiej samej nazwie i regionu Ligurii. Antyczna etymologia nazwy tego miasta (Jenua, czy też Janua) wskazuje na pochodzenie celtyckie, gdzie wyraz podobny miał oznaczać "wejście".Izmir (dawniej Smyrna, tur. İzmir, gr. Σμύρνη) – miasto portowe w zachodniej Turcji nad Zatoką Izmirską, stolica prowincji (ilu) Izmir. Trzecie miasto pod względem wielkości w Turcji - 2,3 mln mieszkańców, zespół miejski 2,7 mln. Ważny ośrodek handlowy i przemysłowy Turcji: huta żelaza, rafineria ropy naftowej, zakłady tytoniowe, włókiennicze i cementowe. Drugi port handlowy po Stambule. W Izmirze odbywają się największe na Bliskim Wschodzie Międzynarodowe Targi Izmirskie. Siedziba dowództwa południowo-wschodnich kontyngentów NATO.

    Ciekawostki[]

    W czasie II wojny światowej port w İskenderun był miejscem udanej akcji włoskiej marynarki wojennej – włoski płetwonurek (podporucznik Luigi Ferraro) za pomocą miny zatopił jeden ze statków wywożących chrom z Turcji do Wielkiej Brytanii.

    W İskenderun Indiana Jones szukał Świętego Grala w filmie Indiana Jones i ostatnia krucjata.

    Graal (inaczej Święty Graal, Sangreal) – legendarny kielich (lub misa), z którego Chrystus pił podczas Ostatniej Wieczerzy. Nazwa Graal pochodzi od starohiszpańskiego słowa grial (kubek).Arabowie (arab.: عرب ’Arab, w pierwotnym znaczeniu: „koczownicy”) – grupa ludów pochodzenia semickiego zamieszkująca od czasów starożytnych Półwysep Arabski. Większość Arabów to ludzie biali, choć w Afryce spotkać też można Arabów o negroidalnym wyglądzie.

    Przypisy

    1. (ek): Trzeci port Turcji, w: "Poznaj świat" R. VIII, nr 6 (91), czerwiec 1960, s. 39

    Linki zewnętrzne[]

  • Włoska akcja w porcie



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Indiana Jones (właściwie dr Henry Walton Jones Jr.; zdrob. Indy) – postać fikcyjna, główny bohater serii filmów fabularnych, wykreowany przez scenarzystę George’a Lucasa. Indiana Jones jest archeologiem i poszukiwaczem przygód a jego atrybutami są fedora, bicz, skórzana kurtka oraz rewolwer, dzięki którym stał się postacią rozpoznawalną na całym świecie. Indiana Jones pojawił się dotychczas w czterech pełnometrażowych filmach wyreżyserowanych przez Stevena Spielberga gdzie w rolę tytułową wcielił się amerykański aktor Harrison Ford.
    Wyprawy krzyżowe – łączna nazwa wszystkich krucjat prowadzonych od XI do XIII w. w celu odbicia, a następnie obrony miejsc związanych z religią chrześcijańską w Palestynie. Uczestnika wypraw krzyżowych określa się mianem krzyżowcy.
    Kanał Sueski (arab. قناة السويس, trl. Qanā al-Suways) – kanał głębokowodny dla statków morskich łączący Morze Śródziemne z Morzem Czerwonym, wykopany w latach 1859-1869. W południowej części trasa kanału przebiega przez Jezioro Krokodyli, Wielkie Jezioro Gorzkie i Małe Jezioro Gorzkie.
    przed naszą erą (p.n.e.) − wyrażenie i skrót stosowane w języku polskim, oznaczające datę przed początkiem ery chrześcijańskiej, który wiązany jest z datą narodzenia Jezusa Chrystusa. Odpowiada on łacińskiemu skrótowi AC, czyli ante Christum lub angielskiemu B.C. lub BC, czyli before Christ (pol. "przed Chrystusem").
    Starożytny Rzym – cywilizacja rozwijająca się w basenie Morza Śródziemnego i części Europy. Jej kolebką było miasto Rzym leżące w Italii, które w pewnym momencie swoich dziejów rozpoczęło ekspansję, rozszerzając swoje panowanie na znaczne obszary i wchłaniając m.in. kulturę starożytnej Grecji. Cywilizacja rzymska, nazywana też niekiedy grecko-rzymską, razem z pochodzącą z Bliskiego Wschodu religią – chrześcijaństwem, stworzyła podstawy późniejszej cywilizacji europejskiej. Miasto Rzym zaczęło kształtować się w VIII wieku p.n.e., natomiast kres stworzonego przez nie państwa nastąpił formalnie w 1453 roku n.e. (wraz z upadkiem Konstantynopola i tym samym Cesarstwa bizantyńskiego), choć dosyć często jako koniec starożytnego Rzymu przyjmuje się rok 476 n.e., w którym upadło Cesarstwo zachodniorzymskie.
    Ormianie (orm. Hajer, Հայեր) – naród indoeuropejski zamieszkujący początkowo obszar Zakaukazia i Wyżyny Armeńskiej, posługujący się językiem ormiańskim. W wyniku wielowiekowych emigracji, obecnie częściowo rozproszeni, tworzą 5-milionową diasporę. Jednym z filarów tożsamości Ormian jest przynależność do jednego z trzech głównych Kościołów ormiańskich. Ormianie to starożytny naród, szczycący się 3000-letnią historią. Jednocześnie to najstarszy chrześcijański naród na świecie - chrzest przyjęli w 301 r. n.e.)
    Gnaeus Pompeius Magnus, Gnejusz Pompejusz Wielki (ur. 29 września 106 p.n.e., zm. 28 września 48 p.n.e.) – rzymski polityk i dowódca wojskowy, jeden z twórców I triumwiratu, zwany przez współczesnych Pompejuszem Wielkim ze względu na wielkie sukcesy polityczne i militarne oraz zasługi dla Rzymu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.017 sek.